24 ડિગ્રીનો જાદુ! જાણો કેવી રીતે AC વાપરવા છતાં વીજળીનું બિલ આવશે ઓછું
ઉનાળાની ઋતુ આવતાની સાથે જ સૂર્યનો તાપ પોતાનો રંગ બતાવવા લાગે છે. બપોર થતા સુધીમાં પારો 40 ડિગ્રીને પાર કરી જાય છે અને આવા સમયે રાહત મેળવવાનું એકમાત્ર સાધન વધે છે— પંખા, કુલર અને એસી (AC). પરંતુ, જેમ-જેમ રૂમ ઠંડો થાય છે, તેમ-તેમ ઘરના માલિકના કપાળ પર ચિંતાનો પરસેવો વળવા લાગે છે. કારણ? મહિનાના અંતે આવતું વીજળીનું તોતિંગ બિલ!
અવારનવાર આપણે વિચારીએ છીએ કે ગરમી છે એટલે બિલ તો વધારે જ આવશે, તેમાં આપણે શું કરી શકીએ? પરંતુ સાચું તો એ છે કે આપણી નાની-નાની આદતો અને વીજળીના ઉપકરણોનો ઉપયોગ કરવાની રીત આપણા બિલમાં 30% થી 40% સુધીનો તફાવત લાવી શકે છે. જો તમે પણ ઈચ્છતા હોવ કે આ વખતે વીજળીનું બિલ તમારા ખિસ્સા પર બોજ ન બને, તો આ અત્યંત સરળ અને વ્યવહારુ ટિપ્સ તમારા ખૂબ કામ આવશે.
1. એસી (AC)નો ઉપયોગ: 18 ડિગ્રીની જીદ છોડો
એસી એ સૌથી વધુ વીજળી વાપરતું ઉપકરણ છે. ઘણા લોકો એવું માને છે કે એસીને 18 ડિગ્રી પર ચલાવવાથી રૂમ જલ્દી ઠંડો થશે, જે તદ્દન ખોટું છે.
-
24 થી 26 ડિગ્રીનો નિયમ: એક્સપર્ટ્સ અનુસાર, એસી ચલાવવા માટે 24 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સૌથી આદર્શ તાપમાન છે. આપણું શરીર આ તાપમાનમાં સહજ રહે છે. તમને જાણીને નવાઈ લાગશે કે એસીનું તાપમાન દરેક એક ડિગ્રી વધારવા પર તમે લગભગ 6% વીજળીની બચત કરો છો.
-
એસી + પંખાની જુગલબંધી: એસી ચલાવતી વખતે છતનો પંખો પણ ધીમી ગતિએ (Low Speed) ચલાવો. પંખો ઠંડી હવાને આખા રૂમમાં ફેલાવે છે, જેનાથી રૂમ જલ્દી ઠંડો લાગે છે અને એસીના કોમ્પ્રેસર પર લોડ ઓછો પડે છે.
-
સર્વિસિંગ અને ફિલ્ટર: શું તમે આ સીઝનમાં એસીની સર્વિસ કરાવી? ધૂળથી ભરાયેલું એર ફિલ્ટર હવાના પ્રવાહને રોકે છે, જેનાથી મોટરને વધુ મહેનત કરવી પડે છે અને તે વધુ વીજળી ખેંચે છે. દર 15 દિવસે ફિલ્ટર જાતે સાફ કરો.
2. કુદરતી કૂલિંગ: ઘરને કુદરતી રીતે ઠંડુ રાખો
જો ઘરની અંદર ગરમી ઓછી આવશે, તો મશીનોને ઓછું કામ કરવું પડશે.
-
પડદાનો જાદુ: સવારે 10 વાગ્યાથી સાંજે 5 વાગ્યા સુધી સૂર્યના કિરણો સૌથી તેજ હોય છે. આ દરમિયાન બારીઓ પર ઘાટા રંગના જાડા પડદા લગાવીને રાખો. આનાથી રૂમ તપશે નહીં.
-
સાંજની તાજી હવા: સૂર્ય આથમ્યા પછી ઘરની બારીઓ ખોલી દો. રાત્રે બહારની હવા ઠંડી હોય છે, જે ઘરની અંદર ફસાયેલી ગરમીને બહાર કાઢવામાં મદદ કરે છે.
-
વ્હાઇટ રિફ્લેક્ટિવ પેન્ટ: જો તમે સૌથી ઉપરના માળે (Top Floor) રહો છો, તો તમારું ધાબું તડકાથી ખૂબ ગરમ થતું હશે. ધાબા પર ચૂનો અથવા સફેદ ‘હીટ રિફ્લેક્ટિવ પેન્ટ’ કરાવવાથી ઘરનું તાપમાન 4-5 ડિગ્રી સુધી ઘટાડી શકાય છે.
3. ‘સ્ટેન્ડબાય મોડ’ની ચોરી પકડો
આપણે ઘણીવાર ટીવી કે માઇક્રોવેવને માત્ર રિમોટથી બંધ કરી દઈએ છીએ, પરંતુ પ્લગની સ્વિચ ચાલુ જ રહે છે. આને ‘ફેન્ટમ લોડ’ કહેવાય છે.
-
ભલે ઉપકરણ બંધ દેખાતું હોય, પરંતુ જો સ્વિચ ચાલુ હોય, તો તે સતત ઓછી માત્રામાં વીજળી વાપરતું રહે છે. ટીવી, લેપટોપ ચાર્જર અને માઇક્રોવેવને ઉપયોગ પછી હંમેશા મેઈન સ્વિચથી બંધ કરો. મહિનાની આ નાની બચત વર્ષના અંતે મોટી રકમ બની જાય છે.
4. રેફ્રિજરેટર (Fridge)ની સાચી સેટિંગ
ફ્રિજ વર્ષના 365 દિવસ અને 24 કલાક ચાલે છે, તેથી તેની નાની સેટિંગ પણ મહત્વની છે.
-
દિવાલથી અંતર: ફ્રિજને હંમેશા દિવાલથી ઓછામાં ઓછું 6 ઇંચ દૂર રાખો. ફ્રિજની પાછળ રહેલી કોઈલ્સ ગરમી છોડે છે, જો તેને હવા નહીં મળે તો ફ્રિજ વધુ વીજળી ખાશે.
-
ગરમીમાં સમર મોડ: શિયાળામાં આપણે ફ્રિજને ‘લો’ પર રાખીએ છીએ, ઉનાળામાં તેને મધ્યમ અથવા ‘સમર મોડ’ પર સેટ કરો. સાથે જ, ખૂબ ગરમ ખોરાક સીધો ફ્રિજમાં ન મૂકો; તેને પહેલા બહાર ઠંડો થવા દો.
-
વારંવાર દરવાજો ખોલવો: જ્યારે પણ તમે ફ્રિજ ખોલો છો, અંદરની ઠંડી હવા બહાર નીકળી જાય છે અને કોમ્પ્રેસરને ફરીથી મહેનત કરવી પડે છે.
5. જૂના બલ્બ બદલો અને LED અપનાવો
આજે પણ ઘણા ઘરોમાં જૂની પીળી રોશનીવાળા ફિલામેન્ટ બલ્બ કે ટ્યુબલાઇટનો ઉપયોગ થાય છે.
-
આ જૂના બલ્બ માત્ર વીજળી વધુ નથી ખાતા, પણ ખૂબ જ ગરમી (Heat) પણ પેદા કરે છે. તેની જગ્યાએ LED બલ્બ લગાવો. એક 9 વોટનો LED બલ્બ 60 વોટના જૂના બલ્બ જેટલી રોશની આપે છે અને વીજળીનો વપરાશ 80% સુધી ઘટાડી દે છે.
વીજળી બચાવવી એ માત્ર પૈસા બચાવવા નથી, પરંતુ તે પર્યાવરણ માટે પણ સારું છે. ઉપર જણાવેલી ટિપ્સ એટલી સરળ છે કે તેના માટે તમારે કોઈ મોટું રોકાણ કરવાની જરૂર નથી, બસ તમારી આદતોમાં થોડો સુધારો કરવાનો છે. જો તમે આ બાબતોનું ધ્યાન રાખશો, તો આ ઉનાળામાં તમારા ઘરનું સુખ તો વધશે જ, સાથે મહિનાના અંતે વીજળીનું બિલ જોઈને તમને ‘કરંટ’ પણ નહીં લાગે!

3. ‘સ્ટેન્ડબાય મોડ’ની ચોરી પકડો