સરકારી રેકોર્ડમાં સામેલ થશે Swiggy-Zomatoના ડિલિવરી પાર્ટનર્સ, ઈ-શ્રમ પોર્ટલ પર રજીસ્ટ્રેશન ફરજિયાત
જો તમે Zomato, Swiggy, Blinkit, Uber કે Ola જેવા ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ્સ માટે કામ કરો છો, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. સરકારે તમામ ડિજિટલ એગ્રીગેટર કંપનીઓને તેમના ગિગ અને પ્લેટફોર્મ વર્કર્સ (જેમ કે ડિલિવરી બોયઝ અને ડ્રાઈવર્સ) નું રજીસ્ટ્રેશન e-Shram (ઈ-શ્રમ) પોર્ટલ પર પૂર્ણ કરવાનો કડક આદેશ આપ્યો છે.
કેન્દ્રીય શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, Zomato, Blinkit, Swiggy, Uber, Ola, Rapido, Amazon, Zepto, Urban Company અને Porter જેવી દેશની મોટી કંપનીઓ આ સિસ્ટમ સાથે જોડાઈ ચૂકી છે. જ્યારે બાકીની કંપનીઓને ૨૧ જૂન સુધીમાં આ પ્રક્રિયા પૂરી કરવા માટે કહેવામાં આવ્યું છે. ચાલો આ આખી યોજના અને તેનાથી વર્કર્સને થતા ફાયદાઓ વિશે વિગતવાર સમજીએ.
શું છે આ e-Shram પોર્ટલ?
e-Shram એ સરકાર દ્વારા અસંગઠિત ક્ષેત્રના શ્રમિકો માટે બનાવવામાં આવેલ એક રાષ્ટ્રીય ડેટાબેઝ (National Database) છે. આ પોર્ટલનો મુખ્ય હેતુ દેશના ખૂણે-ખૂણે કામ કરતા શ્રમિકો અને ગિગ વર્કર્સની માહિતી એક જગ્યાએ એકત્રિત કરવાનો છે, જેથી જરૂરિયાતના સમયે સરકાર તેમની યોજનાઓ અને સુવિધાઓનો લાભ સીધો તેમના સુધી પહોંચાડી શકે.
જ્યારે કોઈ વર્કર આ પોર્ટલ પર રજીસ્ટ્રેશન કરાવે છે, ત્યારે તેને એક યુનિક આઈડેન્ટિફિકેશન નંબર (Unique ID Number) મળે છે. આ નંબરના આધારે જ સરકાર જરૂરિયાતમંદ લોકો સુધી સામાજિક સુરક્ષાની યોજનાઓ વધુ સરળતાથી અને પારદર્શક રીતે પહોંચાડી શકે છે.
સરકારનું આ બાબતે શું કહેવું છે?
શ્રમ મંત્રાલયે માહિતી આપી છે કે અત્યાર સુધીમાં ૧૫ મોટી એગ્રીગેટર કંપનીઓ e-Shram પોર્ટલ સાથે સત્તાવાર રીતે જોડાઈ ગઈ છે. મંત્રાલયે કંપનીઓને એવો પણ આદેશ આપ્યો છે કે તેઓ પોતાની સિસ્ટમને API (એપ્લિકેશન પ્રોગ્રામિંગ ઈન્ટરફેસ) ના માધ્યમથી e-Shram પોર્ટલ સાથે લિંક કરે, જેથી વર્કર્સની માહિતી આપમેળે અને સુરક્ષિત રીતે શેર થઈ શકે.
정બાર સરકારનું કહેવું છે કે આ પગલું ડિલિવરી બોયઝ, કેબ ડ્રાઈવર્સ અને ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ સાથે જોડાયેલા અન્ય કામદારોને સામાજિક સુરક્ષા (Social Security) આપવા માટે ઉઠાવવામાં આવ્યું છે. આ કાયદા હેઠળ તેમને સરકારી રેકોર્ડમાં સામેલ કરવામાં આવશે, જેથી ભવિષ્યમાં વીમો, હેલ્થ બેનિફિટ્સ કે પેન્શન જેવી યોજનાઓનો લાભ તેમને મળી શકે. મંત્રાલયે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જે કંપનીઓ આ નિયમોનું પાલન નહીં કરે, તેમની સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થઈ શકે છે.
ગિગ વર્કર્સને આનાથી શું ફાયદો થશે?
અત્યાર સુધી Swiggy કે Zomato જેવા પ્લેટફોર્મ પર કામ કરતા લોકોને કંપનીના કર્મચારીને બદલે ‘પાર્ટનર’ ગણવામાં આવતા હતા, જેના કારણે તેઓ સરકારી શ્રમ કાયદાઓ અને સુવિધાઓથી વંચિત રહી જતા હતા. પરંતુ e-Shram પર નોંધણી થવાથી નીચે મુજબના ફાયદા થશે:
-
સરકારી યોજનાઓનો સીધો લાભ: ભવિષ્યમાં સરકાર ગિગ વર્કર્સ માટે જે પણ કલ્યાણકારી યોજનાઓ લાવશે, તેનો લાભ કોઈ વચેટિયા વિના સીધો મળશે.
-
સામાજિક સુરક્ષા: અકસ્માત વીમો, સ્વાસ્થ્ય વીમો અને કટોકટીના સમયે આર્થિક સહાય મળવી સરળ બનશે.
-
ઓળખ અને સન્માન: સરકારી ડેટાબેઝમાં નામ આવવાથી આ વર્કર્સને દેશના શ્રમિક તરીકે સત્તાવાર ઓળખ મળશે.
e-Shram પોર્ટલ પર તમારો વ્યવસાય ઓનલાઈન કેવી રીતે અપડેટ કરવો?
જો તમે પહેલેથી જ રજીસ્ટ્રેશન કરાવેલું છે અને હવે તમારી પ્રોફાઈલમાં તમારા વ્યવસાય (Occupation) ને લગતી વિગતો અપડેટ કરવા માંગો છો, તો તેની રીત ખૂબ જ સરળ છે. તમે નીચેના સ્ટેપ્સ ફોલો કરીને જાતે જ આ કામ કરી શકો છો:
-
સ્ટેપ ૧: સૌથી પહેલા e-Shram ના સત્તાવાર પોર્ટલ પર જાઓ.
-
સ્ટેપ ૨: હોમ પેજ પર તમને ‘Update Your Occupation’ (તમારો વ્યવસાય અપડેટ કરો) નો ઓપ્શન દેખાશે, તેના પર ક્લિક કરો.
-
સ્ટેપ ૩: હવે તમારો રજીસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર દાખલ કરો. તમારા ફોન પર એક OTP આવશે, તેને બોક્સમાં લખીને વેરિફિકેશન પૂરું કરો.
-
સ્ટેપ ٤: સ્ક્રીન ખુલ્યા પછી, તમારા વર્તમાન કામ અથવા વ્યવસાયની નવી વિગતો ભરો અને જો કોઈ જરૂરી દસ્તાવેજ માંગવામાં આવે તો તે અપલોડ કરો.
-
સ્ટેપ ૫: બધી વિગતો એકવાર ફરીથી ચેક કરી લો અને ફોર્મ સબમિટ કરી દો. સબમિટ થતાં જ તમારી પ્રોફાઈલ ઓનલાઈન અપડેટ થઈ જશે.
સરકારનો આ નિર્ણય લાખો પરિવારો માટે આશાનું નવું કિરણ લઈને આવ્યો છે. જે ગિગ વર્કર્સ દિવસ-રાત જોયા વગર આપણા સુધી સુવિધાઓ પહોંચાડે છે, તેમને સુરક્ષિત ભવિષ્ય આપવા તરફનું આ એક મોટું અને પ્રશંસનીય પગલું છે. જો તમે પણ આ ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા હોવ, તો ૨૧ જૂન પહેલાં તમારું રજીસ્ટ્રેશન ચોક્કસ તપાસી લો.

e-Shram પોર્ટલ પર તમારો વ્યવસાય ઓનલાઈન કેવી રીતે અપડેટ કરવો?