વારંવાર તરસ લાગે છે? સાવધાન, આ ગંભીર બીમારીઓના હોઈ શકે છે સંકેત
ઉનાળાની ઋતુ હોય કે તમે કોઈ સખત મહેનતનું કામ કર્યું હોય ત્યારે તરસ લાગવી એ સ્વાભાવિક છે. પરંતુ, જો તમે સામાન્ય વાતાવરણમાં હોવ અને પૂરતું પાણી પીતા હોવા છતાં થોડી જ વારમાં ફરીથી તરસ લાગતી હોય, તો તેને હળવાશથી લેવાની જરૂર નથી. વારંવાર તરસ લાગવી (Excessive Thirst) એ શરીરની અંદર રહેલી કોઈ છુપી બીમારીનો સંકેત હોઈ શકે છે.
શરીરમાં ડિહાઇડ્રેશન થવું
જ્યારે શરીરમાં પાણીનું પ્રમાણ ઘટી જાય છે, ત્યારે તેને ડિહાઇડ્રેશન કહેવામાં આવે છે. લૂ લાગવાને કારણે અથવા લાંબા સમય સુધી પાણી ન પીવાને કારણે આ સ્થિતિ સર્જાય છે. ડિહાઇડ્રેશનના કિસ્સામાં મોઢું સુકાઈ જવું, ઉલટી થવી કે ઝાડા થવા જેવા લક્ષણો પણ જોવા મળે છે. આ સ્થિતિમાં શરીર વારંવાર પાણીની માંગ કરે છે.
ડાયાબિટીસનું મુખ્ય લક્ષણ
વારંવાર તરસ લાગવી એ ડાયાબિટીસના સૌથી સામાન્ય લક્ષણોમાંનું એક છે. જ્યારે શરીરમાં બ્લડ શુગર વધી જાય છે, ત્યારે કિડની વધારાના ગ્લુકોઝને બહાર કાઢવા માટે વધુ મહેનત કરે છે. આ પ્રક્રિયામાં વારંવાર પેશાબ લાગે છે અને શરીરમાંથી પાણી ઓછું થવાને કારણે વ્યક્તિને સતત તરસ લાગ્યા કરે છે.
પ્રેગ્નન્સી દરમિયાન સંકેત
મહિલાઓમાં વારંવાર તરસ લાગવી એ ગર્ભાવસ્થા (Pregnancy) નો સંકેત હોઈ શકે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન શરીરમાં લોહીનું પ્રમાણ વધે છે અને કિડની વધુ કાર્યરત રહે છે. ઘણીવાર આ ‘ગેસ્ટશનલ ડાયાબિટીસ’ (ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન થતો ડાયાબિટીસ) નું લક્ષણ પણ હોઈ શકે છે, જેની તપાસ કરાવવી જરૂરી છે.
દવાઓની આડઅસર
જો તમે કોઈ ચોક્કસ બીમારીની દવાઓ લઈ રહ્યા હોવ, તો તેની સાઈડ ઈફેક્ટ તરીકે પણ વારંવાર તરસ લાગી શકે છે. બ્લડ પ્રેશરની કેટલીક દવાઓ અથવા એન્ટિસાઈકોટિક દવાઓ લેવાથી મોઢું સુકાય છે અને તરસનું પ્રમાણ વધે છે.
ખાણી-પીણીની આદતો
તમારા આહારની અસર પણ તમારી તરસ પર પડે છે.
- વધુ પડતું મીઠું (નમક) કે તીખું ખાવાથી શરીરમાંથી પાણી ઝડપથી વપરાય છે.
- વધુ પડતી કોફી કે આલ્કોહોલનું સેવન પણ શરીરમાં પાણીની ઉણપ પેદા કરે છે, જેના કારણે વારંવાર પાણી પીવાની ઈચ્છા થાય છે.
કસરત અને પરસેવો
આ એક સામાન્ય કારણ છે. જો તમે ભારે વર્કઆઉટ કરો છો અથવા એવું કામ કરો છો જેમાં ખૂબ પરસેવો વળે છે, તો શરીરમાંથી ઇલેક્ટ્રોલાઇટ્સ અને પાણી બહાર નીકળી જાય છે. આ ઉણપને પૂરી કરવા માટે કુદરતી રીતે જ આપણને વારંવાર તરસ લાગે છે.
ખાસ નોંધ: જો તમને લાંબા સમય સુધી આવી તરસ લાગતી હોય અને તેની સાથે નબળાઈ કે ચક્કર આવતા હોય, તો વિલંબ કર્યા વગર ડોક્ટરની સલાહ લેવી હિતાવહ છે.
