તમારા ૧ લાખના પગારમાં કેટલો EMI હોવો જોઈએ? સમજો આ સરળ ગણતરી.
આજના સમયમાં દરેક વ્યક્તિ ઈચ્છે છે કે તેની પાસે આધુનિક સવલતો હોય. બેંકો અને નાણાકીય સંસ્થાઓ પણ સામે ચાલીને ‘પ્રી-એપ્રુવ્ડ’ લોનની ઓફર કરે છે. પરંતુ, લોન લેવી એ જેટલી સરળ છે, તેની ચુકવણી કરવી તેટલી જ જવાબદારીભર્યું કામ છે. મોટાભાગના લોકો લોન લેતી વખતે એ ભૂલ કરી બેસે છે કે તેઓ પોતાની ક્ષમતા કરતા વધુ રકમનો હપ્તો (EMI) બાંધી લે છે. અહીં જ કામ આવે છે ‘૩૦% EMI નિયમ’.
શું છે ૩૦% EMI નિયમ?
નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, તમારી તમામ લોનનો કુલ EMI (માસિક હપ્તો) તમારા હાથમાં આવતા ચોખ્ખા માસિક પગાર (In-hand Salary) ના ૩૦% થી વધુ ન હોવો જોઈએ. આ ૩૦% માં તમારી હોમ લોન, કાર લોન, પર્સનલ લોન અને ક્રેડિટ કાર્ડના હપ્તાનો પણ સમાવેશ થઈ જાય છે.
જો તમારો માસિક પગાર ₹૧,૦૦,૦૦૦ હોય, તો આ નિયમ મુજબ તમારા તમામ હપ્તા મળીને ₹૩૦,૦૦૦ થી વધવા ન જોઈએ. બાકીના ₹૭૦,૦૦૦ તમારા ઘરના ખર્ચ, બાળકોનું શિક્ષણ, વીમો અને ભવિષ્યની બચત માટે હોવા જરૂરી છે.
બેંકની ઓફર અને હકીકત વચ્ચેનો તફાવત
ઘણીવાર બેંકો તમારી આવકના ૪૦% થી ૫૦% સુધીની લોન આપવા તૈયાર હોય છે. પરંતુ યાદ રાખો, બેંક માત્ર તમારી આવક જુએ છે, તમારા અંગત ખર્ચ કે ભાવિ આયોજન નહીં. જો તમે તમારી આવકના ૫૦% હપ્તામાં જ આપી દેશો, તો મોંઘવારીના સમયમાં અન્ય જરૂરિયાતો પૂરી કરવી મુશ્કેલ બનશે. ૩૦% નો નિયમ તમને એ સુરક્ષા કવચ પૂરું પાડે છે જે કટોકટીના સમયે કામ આવે છે.
૩૦% નિયમ પાળવાના મુખ્ય ૫ ફાયદા
૧. ઇમરજન્સી ફંડ જળવાઈ રહે છે: જો ક્યારેક નોકરીમાં સમસ્યા આવે અથવા અચાનક કોઈ તબીબી ખર્ચ આવી પડે, તો તમારી પાસે પૂરતી રોકડ સિલક રહે છે કારણ કે મોટો હિસ્સો લોનમાં જતો નથી. ૨. CIBIL સ્કોરમાં સુધારો: હપ્તાની રકમ મર્યાદિત હોવાથી તમે સમયસર ચુકવણી કરી શકો છો. આનાથી તમારો ક્રેડિટ સ્કોર મજબૂત બને છે, જે ભવિષ્યમાં સસ્તી લોન મેળવવામાં મદદરૂપ થાય છે. ૩. માનસિક શાંતિ: દેવાનો બોજ ઓછો હોવાથી વ્યક્તિ તણાવમુક્ત રહી શકે છે અને પોતાની જીવનશૈલીનો આનંદ માણી શકે છે. ૪. રોકાણની તક: જ્યારે લોનનો હપ્તો ઓછો હોય, ત્યારે તમે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ, સ્ટોક માર્કેટ કે અન્ય જગ્યાએ રોકાણ કરીને તમારી સંપત્તિમાં વધારો કરી શકો છો. ૫. ઋણ-મુક્ત ભવિષ્ય: આ નિયમ તમને જરૂરિયાત કરતા વધારે ઉધાર લેતા અટકાવે છે, જેથી તમે નિવૃત્તિ સુધીમાં દેવામાંથી મુક્ત થઈ શકો છો.
નાણાકીય શિસ્તની જરૂરિયાત
જો તમારી લોન અત્યારે ૩૦% થી વધુ છે, તો ગભરાવાને બદલે વધારાની આવક દ્વારા લોનને વહેલી પૂરી કરવાનો પ્રયાસ કરવો જોઈએ. નવા રોકાણ કે નવી લોન લેતા પહેલા આ ‘ગોલ્ડન રૂલ’ ને ચોક્કસ યાદ રાખવો જોઈએ. તમારી આર્થિક સ્થિરતા એ તમારા યોગ્ય આયોજન પર નિર્ભર છે.

