પૂર્વ ભારતથી દિલ્હી-યુપી સુધી વાવાઝોડાનું સંકટ
સામાન્ય રીતે દેશમાંથી ચોમાસાનું ચક્ર પૂર્ણ થઈ ચૂક્યું છે, પરંતુ દેશવાસીઓ પરથી કુદરતી આફત અને અકાળે વરસાદનું સંકટ ઓછું થવાના કોઈ ચિહ્નો દેખાતા નથી. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી તાજેતરની ગંભીર ચેતવણી મુજબ, આજે ૩૦ ઓક્ટોબરના રોજ દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર અને ગુજરાત સહિત દેશના ૨૪ રાજ્યોમાં મુશળધાર વરસાદ અને તોફાની પવનોની ચેતવણી જારી કરવામાં આવી છે.
આ સમયગાળા દરમિયાન દેશના અનેક ભાગોમાં ૮૦ થી ૮૫ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ભયાનક ઝડપે પવન ફૂંકાવાની શક્યતા છે. વાવાઝોડા અને ભારે વરસાદની સૌથી ગંભીર અસર ઓડિશા, આંધ્રપ્રદેશ, બિહાર અને પશ્ચિમ બંગાળમાં અનુભવાશે, જ્યાં ઉભા પાકને મોટું નુકસાન થવાની ભીતિ છે. આ સિવાય પહાડી રાજ્યોમાં ભૂસ્ખલન (Landslide) અને બિહાર-બંગાળના વિસ્તારોમાં વિશાળ વૃક્ષો ધરાશાયી થવાનું જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે.
હવામાન પ્રણાલીઓ અને વાવાઝોડાની આગાહી
હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, ઉપ-હિમાલયી પશ્ચિમ બંગાળમાં એક ઝડપી વાવાઝોડાની રચના થઈ છે, જેની સીધી અસર પૂર્વી ભારતીય રાજ્યો પર જોવા મળી રહી છે. આ ઉપરાંત દક્ષિણ આંદામાન સમુદ્ર નજીક નવું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ (Cyclonic Circulation) આકાર લઈ રહ્યું છે.
બીજી તરફ, પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશની આસપાસ નીચા દબાણનું ક્ષેત્ર (Low Pressure Area) સર્જાવાને કારણે ઉત્તર અને મધ્ય ભારતના અનેક જિલ્લાઓમાં ભારે વરસાદી માહોલ જામ્યો છે. ત્રણથી વધુ રાજ્યોમાં મોટા કરા (Hailstorm) પડવાની શક્યતાને પગલે ખેડૂતો માટે ચિંતાજનક સ્થિતિ ઊભી થઈ છે.
ગુજરાતમાં ક્યાં પડશે વરસાદ અને અમદાવાદની સ્થિતિ
ગુજરાતના હવામાનની વાત કરીએ તો, રાજ્યમાં મોટાભાગે હવામાન સૂકું રહેવાની ધારણા છે, પરંતુ દક્ષિણ ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં વાદળછાયા વાતાવરણ વચ્ચે હળવા વરસાદી ઝાપટાં પડી શકે છે. હવામાન વિભાગ મુજબ અમરેલી, ભાવનગર, નવસારી, તાપી, ડાંગ, વલસાડ તેમજ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દમણ અને દાદરા નગર હવેલીમાં છુટાછવાયા સ્થળોએ હળવો વરસાદ નોંધાઈ શકે છે.
રાજ્યના આર્થિક પાટનગર અમદાવાદની વાત કરીએ તો, આજે નગરજનોને અસહ્ય ગરમીથી રાહત મળશે. અમદાવાદમાં આજે મહત્તમ તાપમાન ૩૩°C થી ૩૪°C ની આસપાસ અને લઘુત્તમ તાપમાન ૨૪°C ની આસપાસ રહેશે. દિવસ દરમિયાન આકાશ આંશિક વાદળછાયું રહેશે અને આછા તડકાનો અનુભવ થશે. શહેર માટે વરસાદની શક્યતા નહિવત (લગભગ ૫% કે તેથી ઓછી) છે અને ઉત્તર-પૂર્વ દિશામાંથી ૮ થી ૯ કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે મધ્યમ પવન ફૂંકાશે.
દેશના અન્ય રાજ્યોમાં કેવું રહેશે આજનું હવામાન?
દિલ્હી અને ઉત્તર પ્રદેશ: રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીમાં ૬૦ થી ૭૦ કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે ફૂંકાતા પવન સાથે ભારે વરસાદનું એલર્ટ છે, જ્યાં મહત્તમ તાપમાન ૨૫°C રહેશે. ઉત્તર પ્રદેશના મેરઠ, ગાઝિયાબાદ, મુરાદાબાદ, આગ્રા, કાનપુર, પ્રયાગરાજ, ગોરખપુર, સીતાપુર અને અયોધ્યા સહિતના ૨૪ થી વધુ જિલ્લાઓમાં ૬૫ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાવા સાથે ભારે વરસાદની આગાહી છે. લખનૌમાં તાપમાન ૨૪°C સુધી ગગડી શકે છે.
બિહાર અને ઝારખંડ: બિહારના પટના, ગયા, બેગુસરાય, સમસ્તીપુર, દરભંગા, પૂર્ણિયા અને મુઝફ્ફરપુર સહિત ૨૩ જિલ્લાઓમાં વાવાઝોડા સાથે ભારે વરસાદ થશે. ઝારખંડના રાંચી, ધનબાદ, જમશેદપુર અને બોકારોમાં ૫૦ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાશે અને તાપમાન ૨૩°C આસપાસ રહેશે.
પશ્ચિમ બંગાળ અને રાજસ્થાન: પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતા, મેદિનીપુર, દાર્જિલિંગ અને અલીપુરદ્વારમાં ૮૫ કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાવાની શક્યતા છે. રાજસ્થાનના જયપુર, કોટા, અજમેર, બિકાનેર અને ઉદયપુરમાં પ૫ કિમીની ઝડપે પવન અને વરસાદ પડશે.
પહાડી રાજ્યો અને મધ્યપ્રદેશ: ઉત્તરાખંડના હરિદ્વાર, નૈનિતાલ અને ઉત્તરકાશી તેમજ હિમાચલના કાંગડા અને સોલનમાં વરસાદનું એલર્ટ છે. મનાલીમાં મહત્તમ તાપમાન ૭°C અને લઘુત્તમ તાપમાન માઈનસ ૩°C (-૩°C) સુધી ગગડી જતાં કડકડતી ઠંડી શરૂ થઈ ગઈ છે. મધ્ય પ્રદેશના ભોપાલ, ઈન્દોર અને ગ્વાલિયરમાં પણ ૫૦ કિમીની ઝડપે પવન સાથે વરસાદી માહોલ રહેશે.
આ તમામ રાજ્યોમાં હવામાન વિભાગે લોકોને બિનજરૂરી બહાર નીકળવાનું ટાળવા અને તોફાની પવન સમયે સુરક્ષિત આશ્રયસ્થાનમાં રહેવા અપીલ કરી છે.
