કઠિન નિર્જલા ઉપવાસ જીતિયા વ્રતની તૈયારીઓ શરૂ, જાણો પૂજા વિધિ અને જરૂરી સામગ્રી
હિન્દુ ધર્મમાં વ્રતો અને તહેવારોનું વિશેષ મહત્વ હોય છે. આશ્વિન માસના કૃષ્ણ પક્ષની અષ્ટમી તિથિએ રાખવામાં આવતું જીતિયા વ્રત (Jitiya Vrat) સંતાનના લાંબા આયુષ્ય, ઉત્તમ સ્વાસ્થ્ય અને ઉજ્જવળ ભવિષ્યની કામના માટે સૌથી કઠિન અને મહત્વપૂર્ણ વ્રતોમાંનું એક માનવામાં આવે છે. આ વર્ષે જીતિયા વ્રત ૩ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ ના રોજ રાખવામાં આવશે.
આ પર્વ પૂરા ત્રણ દિવસ સુધી ચાલે છે, જે ‘નહાએ-ખાય’થી શરૂ થઈને ૩૬ કલાકના નિર્જલા ઉપવાસ અને ત્યારબાદ સૂર્યોદય પછી પારણ સાથે સંપન્ન થાય છે. આ વ્રતમાં પૂજાની દરેક સામગ્રીનું વિશેષ વિધાન છે, તેથી વ્રત પહેલાં જ તમામ જરૂરી ચીજવસ્તુઓની યાદી તૈયાર કરી લેવી ખૂબ જ જરૂરી છે. આવો જાણીએ જીતિયા વ્રતની સંપૂર્ણ પૂજા સામગ્રીની યાદી.
જીતિયા વ્રતની સંપૂર્ણ પૂજા સામગ્રીની યાદી
પૂજા દરમિયાન કોઈપણ જરૂરી વસ્તુની કમી ન રહી જાય, તે માટે તમે નીચે આપેલી સામગ્રીને પહેલાથી જ વ્યવસ્થિત કરી શકો છો:
ભગવાન જીમૂતવાહનની પ્રતિમા કે તસવીર
વાંસની ડલિયા (દૌરા)
મડુઆ (રાગી) નો લોટ અને બજરી
પૂજા માટે ચોકી અને લાલ કે પીળો કપડો
તાજા ફૂલ અને ફૂલોનો હાર
પીળા રંગનું વસ્ત્ર
માટીનો દીવો, રૂની વાટ, અગરબત્તી, ધૂપ અને કપૂર
તાંબા કે પીતળનો કળશ/લોટો અને શુદ્ધ જળ કે ગંગાજળ
સિંદૂર, રોલી, ચંદન અને હળદર
મૌલી (નાડાછડી), જનોઈ અને દૂર્વા
અક્ષત (આખા ચોખા)
પાન, સોપારી, લવિંગ અને એલચી
લાલ કે પીળો જિઉતિયા દોરો (માળા)
પંચામૃત (દૂધ, દહીં, ઘી, સાકર અને મધનું મિશ્રણ)
જીતિયા વ્રતની કથાનું પુસ્તક
મોસમી ફળ અને મિઠાઈ
પલાળેલા ચણા અને પરંપરાગત પકવાન (જેમ કે ઠેકુઆ)
પૂજામાં વિશેષ રૂપે રાખો આ પ્રસાદ સામગ્રી
જીતિયા વ્રતના પ્રસાદમાં પરંપરાગત પકવાનોનું ખૂબ જ વધુ મહત્વ હોય છે. પૂજાની થાળીમાં ભોગ માટે ઠેકુઆ, વિવિધ પરંપરાગત પકવાન, મિઠાઈ, મોસમી ફળ, પંચામૃત અને પલાળેલા ચણા અવશ્ય સામેલ કરવામાં આવે છે.
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, જો આ વ્રતની પૂજા વિધિ-વિધાન અને સંપૂર્ણ શ્રદ્ધા સાથે કરવામાં આવે, તો સંતાન પર આવનાર તમામ સંકટો ટળી જાય છે અને તેમનું જીવન સુખી બને છે. વ્રત પહેલાં તમામ પૂજન સામગ્રીઓને એક જગ્યાએ વ્યવસ્થિત કરી લો જેથી અનુષ્ઠાનમાં કોઈ પ્રકારની અડચણ ન આવે.
