સોનમ વાંગચુક ઉપવાસ આંદોલન: ૧૯મા દિવસે તબિયત અત્યંત નાજુક, ડોક્ટરોની ચેતવણી ‘હવે પછીનો તબક્કો ચિંતાજનક બની શકે છે’
લદ્દાખના જાણીતા શિક્ષણ સુધારક અને પર્યાવરણવિદ્ સોનમ વાંગચુકનું દિલ્હીના જંતર-મંતર ખાતે ચાલી રહેલું આમરણ ઉપવાસ આંદોલન આજે ૧૯મા દિવસમાં પ્રવેશ્યું છે. ૧૯ દિવસના સતત ઉપવાસના કારણે તેમના શરીર પર ગંભીર અસરો જોવા મળી રહી છે. તેમની સારવાર કરી રહેલા તબીબોની ટીમે આજે સવારે મેડિકલ બુલેટિન જાહેર કરીને ચેતવણી આપી છે કે, વાંગચુકની તબિયત અત્યંત નાજુક અને ચિંતાજનક સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. ડોક્ટરોના જણાવ્યા અનુસાર, જો આ આંદોલન હજુ પણ લંબાશે તો તેમના મહત્વના અંગો પર કાયમી નુકસાન થવાનો ભય છે અને હવે પછીનો તબક્કો અત્યંત ‘ગંભીર અને એલાર્મિંગ’ સાબિત થઈ શકે છે.
આ દરમિયાન દિલ્હીના રાજકારણમાં પણ ગરમાવો આવી ગયો છે. આમ આદમી પાર્ટી (AAP) ના સંયોજક અરવિંદ કેજરીવાલે આજે જંતર-મંતર ખાતે વિરોધ પ્રદર્શન સ્થળ (CJP Protest Site) ની મુલાકાત લીધી હતી અને સોનમ વાંગચુક સાથે મુલાકાત કરી પોતાનું સમર્થન જાહેર કર્યું હતું.
શા માટે આંદોલન પર ઉતર્યા છે સોનમ વાંગચુક?
સામાન્ય રીતે લદ્દાખના પર્યાવરણ અને બંધારણીય અધિકારો (છઠ્ઠી અનુસૂચિ) માટે અવાજ ઉઠાવનારા સોનમ વાંગચુક આ વખતે એક તદ્દન અલગ અને ગંભીર મુદ્દા પર આમરણ ઉપવાસ પર બેઠા છે. તેમની મુખ્ય માંગણીઓમાં નીચે મુજબના મુદ્દાઓ સામેલ છે:

શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાનના રાજીનામાની માંગ: વાંગચુક દેશની શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં વ્યાપક ભ્રષ્ટાચાર, તાજેતરમાં વિવિધ રાષ્ટ્રીય પરીક્ષાઓમાં થયેલી ગેરરીતિઓ અને પેપર લીકની ઘટનાઓથી અત્યંત નારાજ છે. તેમનું માનવું છે કે દેશના યુવાનોના ભવિષ્ય સાથે થઈ રહેલા આ ચેડાં માટે નૈતિક જવાબદારી સ્વીકારીને શિક્ષણ મંત્રીએ તુરંત રાજીનામું આપવું જોઈએ.
શૈક્ષણિક અને પરીક્ષા પદ્ધતિમાં પારદર્શિતા: સરકારી ભરતીઓ અને દેશની પ્રતિષ્ઠિત પ્રવેશ પરીક્ષાઓમાં સંપૂર્ણ પારદર્શિતા લાવવા માટે કડક કાયદાકીય સુધારાઓ લાગુ કરવામાં આવે તેવી તેમની માંગ છે.
ડોક્ટરોની ગંભીર ચેતવણી: શરીરના અંગો કામ કરતાં બંધ થવાનો ખતરો
છેલ્લા ૧૯ દિવસથી માત્ર પાણી પર રહીને લડત ચલાવી રહેલા સોનમ વાંગચુકના સ્વાસ્થ્ય અંગે ડોક્ટરોએ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. મેડિકલ રિપોર્ટ અનુસાર:
“તેમના શરીરમાં શર્કરા (ગ્લુકોઝ) નું સ્તર અત્યંત ઘટી ગયું છે અને સ્નાયુઓમાં નબળાઈ આવી ગઈ છે. લાંબા સમયના ઉપવાસને કારણે કિડની અને લીવર પર ભારે દબાણ આવી રહ્યું છે. જો તેઓ ટૂંક સમયમાં ઉપવાસ પૂરા નહીં કરે, તો શરીરના આંતરિક અંગો કામ કરતાં બંધ થઈ શકે છે.”
સ્થળ પર તૈનાત તબીબી ટીમે વહીવટીતંત્રને વિનંતી કરી છે કે તેમને તાત્કાલિક તબીબી દેખરેખ હેઠળ રાખવામાં આવે અથવા હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવે, પરંતુ વાંગચુક પોતાની માંગણીઓ પર મક્કમ છે.
અરવિંદ કેજરીવાલની મુલાકાત: આંદોલનને મળ્યું રાજકીય સમર્થન
આજે દિલ્હીના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી અને આપ નેતા અરવિંદ કેજરીવાલે જંતર-મંતર પહોંચીને વાંગચુકના ખબર-અંતર પૂછ્યા હતા. કેજરીવાલે સરકાર પર પ્રહારો કરતા જણાવ્યું હતું કે, “દેશની સરહદો પર ઊભા રહીને જેમણે હંમેશા દેશનું હિત વિચાર્યું છે તેવા લદ્દાખના રત્ન સમાન વ્યક્તિને આજે દિલ્હીના રસ્તાઓ પર ઉપવાસ કરવા પડી રહ્યા છે. સરકાર તેમની વ્યાજબી માંગણીઓ કેમ નથી સાંભળી રહી?”
કેજરીવાલની મુલાકાતે આ આંદોલનને રાષ્ટ્રીય સ્તરે વધુ ચર્ચામાં લાવી દીધું છે. અન્ય વિપક્ષી નેતાઓ અને નાગરિક સંગઠનો પણ હવે સોનમ વાંગચુકના સમર્થનમાં આગળ આવી રહ્યા છે.

દેશભરમાંથી મળી રહેલો જનસમર્થનનો પ્રવાહ
જંતર-મંતર પર દેશભરમાંથી આવેલા સેંકડો વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને પર્યાવરણ પ્રેમીઓ વાંગચુકના સમર્થનમાં એકઠા થયા છે. સોશિયલ મીડિયા પર પણ #SupportSonamWangchuk અને #SaveOurEducation જેવા હેશટેગ ટ્રેન્ડ થઈ રહ્યા છે.
લદ્દાખથી આવેલા તેમના સમર્થકોનું કહેવું છે કે, “સોનમ વાંગચુક માત્ર પોતાના સ્વાર્થ માટે નથી લડી રહ્યા, પરંતુ દેશના કરોડો ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના વિદ્યાર્થીઓના ભવિષ્ય માટે લડી રહ્યા છે, જેમની મહેનત પેપર લીક અને ભ્રષ્ટાચારના કારણે એળે જાય છે.”