કચ્છના શુષ્ક પ્રદેશોમાં ક્લાઇમેટ ચેન્જ સામે ઉકેલ શોધવા નિષ્ણાતોની ઉપસ્થિતિમાં દ્વિદિવસીય રાષ્ટ્રીય પરિસંવાદ સફળ
ગુજરાત ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ડેઝર્ટ ઇકોલોજી (GUIDE) દ્વારા ભુજ ખાતે ૨૦ અને ૨૧ ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ દરમિયાન બે દિવસીય રાષ્ટ્રીય પરિસંવાદનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય વિષય કચ્છ જેવા શુષ્ક પ્રદેશોમાં બદલાતી આબોહવા અને તેની લોકોની આજીવિકા પર થતી અસરો વિશે ચર્ચા કરવાનો હતો. સંસ્થાના ચેરમેન વી.એસ. ગઢવી અને અન્ય ઉચ્ચ પદાધિકારીઓના માર્ગદર્શન હેઠળ યોજાયેલા આ સંવાદમાં દેશભરના નિષ્ણાતોએ ભાગ લીધો હતો.
‘ટ્રીઝ ઓફ કચ્છ’ પુસ્તકનું વિમોચન અને ઇકો-ટુરિઝમ પર ભાર
પરિસંવાદ દરમિયાન ડો. જયેશ ભટ્ટ અને સાથી લેખકો દ્વારા તૈયાર કરાયેલ ‘ટ્રીઝ ઓફ કચ્છ’ નામના પુસ્તકનું વિમોચન કરવામાં આવ્યું હતું, જે કચ્છની વનસ્પતિ સૃષ્ટિને સમજવામાં મદદરૂપ થશે. મુખ્ય અતિથિ ડો. આર. જે. રાવે જણાવ્યું હતું કે ‘ઇકો-ટુરિઝમ’ એ માત્ર ફરવા માટે જ નહીં, પરંતુ ક્લાઇમેટ ચેન્જ સામે લડવા માટેનું એક મજબૂત સાધન બની શકે છે. આ તકે પક્ષીઓના રક્ષણ અને જળ સંકટ જેવા ગંભીર મુદ્દાઓ પર પણ ઉંડાણપૂર્વક ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
પર્યાવરણ જાળવણી અને ગ્રામીણ આજીવિકાના નવા આયામો
વિવિધ સત્રોમાં નિષ્ણાતોએ પ્રદૂષણ રોકવા માટે ‘ઝીરો ડિસ્ચાર્જ’ પોલિસી અને ગ્રામીણ આજીવિકા માટે ‘વન ડિસ્ટ્રિક્ટ વન પ્રોડક્ટ’ (ODOP) ના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો હતો. મહિલાઓના પરંપરાગત જ્ઞાન અને વાયુ પ્રદૂષણથી થતી સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ અંગે પણ ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. ખાસ કરીને ‘વન હેલ્થ’ કોન્સેપ્ટ અને શહેરોમાં પાણીના યોગ્ય વ્યવસ્થાપન દ્વારા પૂર જેવી સમસ્યાઓ કેવી રીતે રોકી શકાય તે અંગે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું.
૨૦૦થી વધુ પ્રતિનિધિઓની હાજરી અને શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન માટે એવોર્ડ
આ રાષ્ટ્રીય પરિસંવાદમાં ૨૦૦થી વધુ સંશોધકો અને પ્રતિનિધિઓએ ભાગ લીધો હતો. અંતમાં યોજાયેલા પોસ્ટર પ્રેઝન્ટેશન અને સ્પીડ ટોક સ્પર્ધામાં શ્રેષ્ઠ દેખાવ કરનારા યુવા વૈજ્ઞાનિકોને એવોર્ડ આપી પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવ્યા હતા. અદાણી ફાઉન્ડેશન, વેલસ્પન અને વન વિભાગ જેવી સંસ્થાઓના સહયોગથી યોજાયેલો આ કાર્યક્રમ કચ્છની ઇકોલોજીને બચાવવા માટે એક મહત્વનું પગલું સાબિત થશે.
