LTCG ટેક્સ પર મોટા સમાચાર: ૧૨.૫% થી ઘટીને થઈ શકે છે આટલો ટેક્સ, જુઓ ગણતરી!
કેન્દ્રીય બજેટ ૨૦૨૭ (Union Budget 2027) ની રજૂઆત પહેલાં જ સરકારે રોકાણકારો અને શેરબજાર માટે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ પગલું ભરવાની દિશામાં સંકેત આપ્યા છે. મનીકંટ્રોલ (Moneycontrol) ના એક અહેવાલ અનુસાર, કેન્દ્ર સરકાર ઇક્વિટી એટલે કે શેરબજાર પર લાગતા લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સ (LTCG) ટેક્સના માળખામાં ફેરફાર કરવા પર ગંભીરતાથી વિચારણા કરી રહી છે. આ અંગેનો આખરી નિર્ણય આગામી થોડા અઠવાડિયામાં લેવાય તેવી શક્યતા છે.
સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, ભારત સરકાર વિશ્વની અન્ય મુખ્ય અર્થવ્યવસ્થાઓમાં લાગતા LTCG ટેક્સના દરો સાથે ભારતના દરોની સરખામણી કરી રહી છે. આ ઉપરાંત, વિદેશી રોકાણકારો (FPIs) માટે રૂપિયાના બદલે ડોલરના મૂલ્યના આધારે કેપિટલ ગેઇન્સની ગણતરી કરવાની પદ્ધતિ પર પણ વિચારણા ચાલી રહી છે. જો આ નિર્ણય લાગુ થાય, તો શેરબજારમાં રોકાણ કરનારા રોકાણકારોની ટેક્સની જવાબદારી નોંધપાત્ર રીતે ઘટી શકે છે.
હાલમાં ઇક્વિટી પર LTCG ટેક્સનો નિયમ શું છે?
હાલના આવકવેરાના નિયમો અનુસાર, જો તમે લિસ્ટિંગ થયેલા શેર અથવા ઇક્વિટી મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ૧૨ મહિના કરતાં વધુ સમય માટે રોકાણ જાળવી રાખો છો, તો તેના પર થતા નફાને ‘લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન’ ગણવામાં આવે છે.
મુક્તિ મર્યાદા (Exemption Limit): નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન કુલ ₹૧.૨૫ લાખ સુધીના નફા પર કોઈ ટેક્સ લાગતો નથી.
ટેક્સનો દર: ₹૧.૨૫ લાખથી વધારાના નફા પર ૧૨.૫% ના દરે LTCG ટેક્સ વસૂલવામાં આવે છે. (આ ઉપરાંત સેસ અને સરચાર્જ અલગથી લાગે છે).
LTCG ટેક્સ ઘટાડવાની ચર્ચા કેમ શરૂ થઈ?
તાજેતરમાં જ SBI સંશોધન (SBI Research) દ્વારા જારી કરાયેલા ‘Ecowrap’ અહેવાલમાં એવી ભલામણ કરવામાં આવી હતી કે, શેરબજારમાં અસ્થિર નાણાકીય પ્રવાહ (Hot Money) ને રોકવા માટે અને લાંબા ગાળાના રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સરકારે હોલ્ડિંગ પીરિયડ વધારીને ૨ થી ૩ વર્ષ કરવો જોઈએ અને ઇક્વિટી પરનો LTCG ટેક્સ સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવો જોઈએ.
આ ઉપરાંત, નવી દિલ્હીમાં આયોજિત એક કાર્યક્રમમાં દેશના નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારામને પણ સંકેત આપ્યા હતા કે, આવનારા બજેટ માટેની સલાહ-મશવરા દરમિયાન સરકાર LTCG ટેક્સ હટાવવા અંગેના સૂચનો સાંભળવા માટે તૈયાર છે.
જો LTCG ટેક્સ ઘટે તો રોકાણકારોને કેટલો ફાયદો થઈ શકે?
ચાલો આપણે વિવિધ સંભવિત દરો (Hypothetical Scenarios) ના આધારે ગણતરી કરીને સમજીએ કે જો સરકાર ટેક્સ ઘટાડીને ૧૦%, ૫% કે ૨% કરે અથવા સંપૂર્ણ નાબૂદ કરે, તો ₹૧.૨૫ લાખની કરમુક્ત મર્યાદા બાદ રોકાણકારોની કેટલી બચત થઈ શકે:
ઉદાહરણ ૧: વાર્ષિક ₹૨ લાખનો નફો (LTCG)
કરપાત્ર રકમ: ₹૨,૦૦,૦૦૦ – ₹૧,૨૫,૦૦૦ (મુક્તિ) = ₹૭૫,૦૦૦
હાલના ૧૨.૫% દરે ટેક્સ: ₹૯,૩૭૫
| ટેક્સનો દર (સંભવિત) | ચૂકવવાપાત્ર ટેક્સ | કુલ બચત (₹) |
| ૧૦% દર થાય તો | ₹૭,૫૦૦ | ₹૧,૮૭૫ ની બચત |
| ૫% દર થાય તો | ₹૩,૭૫૦ | ₹૫,૬૨૫ ની બચત |
| ૨% દર થાય તો | ₹૧,૫૦૦ | ₹૭,૮૭૫ ની બચત |
| ૦% (ટેક્સ નાબૂદ થાય તો) | ₹૦ | ₹૯,૩૭૫ ની સંપૂર્ણ બચત |
ઉદાહરણ ૨: વાર્ષિક ₹૫ લાખનો નફો (LTCG)
કરપાત્ર રકમ: ₹૫,૦૦,૦૦૦ – ₹૧,૨૫,૦૦૦ (મુક્તિ) = ₹૩,૭૫,૦૦૦
હાલના ૧૨.૫% દરે ટેક્સ: ₹૪૬,૮૭૫
જો સરકાર ટેક્સ ઘટાડે છે, તો ₹૫ લાખનો નફો કરનાર રોકાણકારને ૧૦% ના દરે ₹૯,૩૭૫, ૫% ના દરે ₹૨૮,૧૨૫ અને ૨% ના દરે ₹૩૯,૩૭૫ સુધીની મોટી આર્થિક બચત થઈ શકે છે.
રોકાણકારોએ હવે શું ધ્યાન રાખવું?
આ તમામ વિગતો હાલમાં સરકારમાં ચાલી રહેલી વિચારણા અને સંભવિત સૂચનો પર આધારિત છે. સરકારી સ્તરેથી જ્યાં સુધી સત્તાવાર જાહેરાત ન થાય, ત્યાં સુધી રોકાણકારોએ પોતાના કરવેરાની ગણતરી હાલના ૧૨.૫% ના પ્રવર્તમાન નિયમો મુજબ જ કરવાની રહેશે.
જોકે, જો સરકાર બજેટ પહેલાં કે બજેટમાં આ અંગે કોઈ સકારાત્મક નિર્ણય લે છે, તો તે ભારતીય શેરબજાર અને લાંબા ગાળાના તમામ નાના-મોટા રોકાણકારો માટે ખૂબ જ મોટો બૂસ્ટર ડોઝ સાબિત થશે.
