દેશભરના લાખો કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ માટે દિવાળીના પાવરફુલ તહેવાર પૂર્વે એક અત્યંત રાહતરૂપ અને આનંદદાયક સમાચાર સામે આવ્યા છે. કેન્દ્ર સરકારે દિવાળી પહેલાં કર્મચારીઓ માટે એડ-હોક બોનસની સત્તાવાર જાહેરાત કરી દીધી છે. નાણા મંત્રાલયના ખર્ચ વિભાગ દ્વારા ૧૫ ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ ના રોજ આ સંદર્ભમાં એક વિસ્તૃત ઓફિસ મેમોરેન્ડમ (ઓર્ડર) જારી કરવામાં આવ્યો છે, જે મુજબ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માટે પાત્ર કેન્દ્ર સરકારી કર્મચારીઓને ૩૦ દિવસના એડ-હોક બોનસનો લાભ આપવામાં આવશે.
જોકે, આ દિવાળી ભેટ તમામ સરકારી કર્મચારીઓને એક સરખી રીતે ઉપલબ્ધ રહેશે નહીં, પરંતુ ચોક્કસ પાત્રતા અને નિયમોના આધારે જ તેની ચૂકવણી કરવામાં આવશે. આ યોજના અંતર્ગત ઉપલબ્ધ થનારી મહત્તમ બોનસ રકમ ₹૬,૯૦૮ નક્કી કરવામાં આવી છે.
કયા કેન્દ્રીય કર્મચારીઓને મળશે બોનસનો લાભ?
સરકારી આદેશ અનુસાર, આ ૩૦ દિવસનું એડ-હોક બોનસ મુખ્યત્વે ગ્રુપ C કર્મચારીઓ અને નોન-ગેઝેટેડ ગ્રુપ B કેટેગરીના કર્મચારીઓ માટે છે, જેઓ વર્તમાનમાં અન્ય કોઈ પ્રોડક્ટિવિટી લિંક્ડ બોનસ (PLB) યોજના હેઠળ આવરી લેવામાં આવ્યા નથી. આ ઉપરાંત, સેન્ટ્રલ આર્મ્ડ પોલીસ ફોર્સ (CAPF) એટલે કે અર્ધલશ્કરી દળો અને સશસ્ત્ર દળોના પાત્ર કર્મચારીઓને પણ આ યોજનાનો પૂરતો લાભ મળશે.
કેન્દ્ર સરકારના પગાર માળખાનું પાલન કરતા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (UTs) ના વહીવટી તંત્રમાં કામ કરતા લાયક કર્મચારીઓને પણ રાખવામાં આવ્યા છે, શરત માત્ર એટલી જ છે કે તેઓ અન્ય કોઈ બોનસ કે એક્સ-ગ્રેશિયા યોજના હેઠળ આવરી લેવાયેલા ન હોવા જોઈએ.
સેવાની લંબાઈ અને બોનસ મેળવવાની શરતો
આ બોનસનો લાભ પ્રાપ્ત કરવા માટે કર્મચારીએ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ દરમિયાન ઓછામાં ઓછી ૬ મહિનાની સતત સેવા પૂરી કરી હોવી અનિવાર્ય છે અને તેઓ ૩૧ માર્ચ ૨૦૨૬ ના રોજ સરકારી સેવામાં હાજર હોવા જોઈએ. જો કોઈ કર્મચારીએ ૬ મહિનાથી એક વર્ષ સુધીની યોગ્ય સેવા આપી હોય, તો તેમને પૂરેપૂરું ૩૦ દિવસનું બોનસ મળવાપાત્ર નથી બનતું, પરંતુ સેવાની લંબાઈના પ્રમાણમાં (প্রੋ-રાટા બેઝિસ પર) તેની ગણતરી કરીને ચુકવણી કરવામાં આવે છે.
કેન્દ્ર સરકારે બોનસની ગણતરી કરવા માટે મહત્તમ માસિક પગાર મર્યાદા ₹૭,૦૦૦ નક્કી કરી છે. આ ગણતરીના ફોર્મ્યુલા મુજબ, ૩૦ દિવસના બોનસની રકમ ₹૭,૦၀၀ × ૩૦ ÷ ૩૦.૪ = ₹૬,૯૦૭.૮૯ થાય છે, જેને રાઉન્ડ ઓફ કરીને કુલ ₹૬,૯૦૮ નું મહત્તમ બોનસ નક્કી કરવામાં આવ્યું છે.
કેઝ્યુઅલ કામદારો અને અપાત્ર કર્મચારીઓની વિગતો
સરકારી આદેશમાં લાયક કેઝ્યુઅલ કામદારો (Casual Laborers) માટે પણ વિશેષ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. જે કેઝ્યુઅલ શ્રમિકોએ ૬ દિવસની ઓફિસમાં સતત ૩ વર્ષ કે તેથી વધુ સમય માટે દર વર્ષે ઓછામાં ઓછા ૨૪૦ દિવસ અથવા ૫ દિવસની ઓફિસમાં દર વર્ષે ઓછામાં ઓછા ૨૦૬ દિવસ કામ કર્યું હોય, તેઓ આ બોનસ માટે પાત્ર બને છે. આવા પાત્ર કેઝ્યુઅલ કામદારો માટે ગણતરીની માસિક મર્યાદા ₹૧,૨૦૦ છે, જેના આધારે ૩૦ દિવસનું બોનસ ₹૧,૧૮૪ થાય છે.
બીજી તરફ, જે કર્મચારીઓ પહેલેથી જ અન્ય ઉત્પાદકતા-સંલગ્ન બોનસ યોજનાઓનો લાભ લઈ રહ્યા છે અથવા જેઓ રાજ્ય સરકાર, કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ કે પીએસયુ (PSU) માં ડેપ્યુટેશન પર છે, તેમને આ ઓર્ડર હેઠળ સીધું બોનસ મળશે નહીં. નાણા મંત્રાલયના આદેશ બાદ હવે સંબંધિત મંત્રાલયો અને વિભાગો દ્વારા ટૂંક સમયમાં જ કર્મચારીઓના બેંક ખાતાઓમાં નાણાં જમા કરવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવશે.
