હવે કેમિકલ મુક્ત બનશે નેસ્લેની વસ્તુઓ: કંપનીએ કરી આ મોટી જાહેરાત!
સ્વિટ્ઝર્લેન્ડની દિગ્ગજ ફૂડ કંપની ‘નેસ્લે’ (Nestlé) એ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સકારાત્મક નિર્ણય લીધો છે. કંપનીના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ તાજેતરમાં જણાવ્યું હતું કે, ૨૦૨૬ના અંત સુધીમાં નેસ્લે તેમના વિશ્વભરના તમામ ઉત્પાદનોમાંથી કૃત્રિમ ફૂડ કલર્સ (artificial food colourings) સંપૂર્ણપણે હટાવી દેશે. આ નિર્ણય સાથે નેસ્લે આવી મોટી પહેલ કરનાર વિશ્વની સૌપ્રથમ મોટી ફૂડ કંપની બની ગઈ છે.
ગ્રાહકોની વધતી જતી જાગૃતિ અને બદલાતા સમયની જરૂરિયાત
આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ ગ્રાહકોની બદલાતી પસંદગી અને આરોગ્ય પ્રત્યેની જાગૃતિ છે. આજના સમયમાં લોકો વધુ ને વધુ ‘સ્વસ્થ’ અને ‘નેચરલ’ ઉત્પાદનોની માંગ કરી રહ્યા છે. વજન ઘટાડવાની દવાઓ (જેમ કે GLP-1) ના વધતા ઉપયોગ અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડમાં રહેલા ઘટકો વિશે ગ્રાહકોમાં વધી રહેલી ચિંતાને ધ્યાનમાં રાખીને ફૂડ કંપનીઓ પર દબાણ વધી રહ્યું છે. ગ્રાહકો હવે એવી સામગ્રી ઈચ્છે છે જે કુદરતી હોય અને જેમાં કોઈ પણ પ્રકારના હાનિકારક કેમિકલનો ઉપયોગ ન થયો હોય.
એક પડકારજનક પણ જરૂરી નિર્ણય
નેસ્લેના ટેક્નોલોજી ચીફ સ્ટેફન પાલ્ઝરે જણાવ્યું હતું કે, આ નિર્ણય રાતોરાત લેવામાં આવ્યો નથી. આ માટે કંપનીએ છેલ્લા કેટલાય વર્ષોથી સંશોધન અને વિકાસ (R&D) પર ભારે રોકાણ કર્યું છે. કૃત્રિમ રંગોને કુદરતી વિકલ્પો સાથે બદલવા એ કોઈ સરળ કાર્ય નહોતું. કંપનીએ તમામ કુદરતી વિકલ્પોની તપાસ કરવી પડી, તેનું ઉત્પાદન પ્રક્રિયા દરમિયાન પરીક્ષણ કરવું પડ્યું અને સૌથી મહત્વનું, તે વસ્તુની ‘શેલ્ફ-લાઈફ’ (તે કેટલા સમય સુધી બગડ્યા વગર રહી શકે) તપાસવી પડી.
પાલ્ઝર કહે છે, “અમે આ નિર્ણય એટલા માટે લીધો છે કારણ કે ગ્રાહકો હવે કૃત્રિમ ઘટકો પસંદ કરતા નથી. તેઓ ઈચ્છે છે કે તેમની વસ્તુઓ સરળ અને કુદરતી રીતે બનેલી હોય.”
અમેરિકાથી લઈને ભારત સુધી અસર
અમેરિકામાં નેસ્લે પહેલેથી જ તેના ઉત્પાદનોમાંથી કૃત્રિમ રંગો દૂર કરી ચૂકી છે, અને હવે આ જ પ્રક્રિયાને વૈશ્વિક સ્તરે લાગુ કરવામાં આવી રહી છે. ભારત જેવા દેશોમાં પણ, જ્યાં લોકો હવે પેકેજ્ડ ફૂડના લેબલ વાંચતા થયા છે, ત્યાં આ નિર્ણયની મોટી અસર જોવા મળશે. ભારતીય બજારમાં પણ જ્યારે ગ્રાહકોને જાણ થશે કે તેમના મનપસંદ ઉત્પાદનોમાં હવે કોઈ કૃત્રિમ રંગો નથી, ત્યારે તેમનામાં વિશ્વાસ વધશે.
સ્વાસ્થ્યને લઈને વધી રહેલી ચિંતાઓ
છેલ્લા કેટલાક સમયથી વૈશ્વિક સ્તરે આરોગ્ય નિષ્ણાતો અને સરકારી એજન્સીઓ દ્વારા પ્રોસેસ્ડ ફૂડમાં વપરાતા રંગો અને કેમિકલ પર સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. ADHD, સ્થૂળતા (obesity) અને ડાયાબિટીસ જેવી સમસ્યાઓ સાથે અમુક ખોરાકના ઘટકોના જોડાણ અંગે ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે. જોકે આ અંગે વધુ વૈજ્ઞાનિક સંશોધનોની જરૂર છે, તેમ છતાં સાવચેતીના ભાગરૂપે નેસ્લે જેવી કંપનીનું આ પગલું ખૂબ જ આવકારદાયક છે.
આવનારા સમયમાં કેવો ફેરફાર જોવા મળશે?
૨૦૨૬ના અંત સુધીમાં જ્યારે તમે બજારમાંથી નેસ્લેની કોઈ પણ વસ્તુ ખરીદશો, ત્યારે તમે નિશ્ચિંત રહી શકશો કે તેમાં કોઈ કૃત્રિમ રંગો નથી. આ એક પ્રકારની નવી પરંપરાની શરૂઆત છે. હવે અન્ય ફૂડ કંપનીઓ પણ નેસ્લેને અનુસરીને તેમના ઉત્પાદનોને વધુ કુદરતી બનાવવાની દોડમાં જોડાશે.
આ નિર્ણય એ વાતની સાબિતી છે કે જો ગ્રાહકો માંગ કરે તો મોટી કંપનીઓ પણ પોતાના ઉત્પાદન માળખામાં ફેરફાર કરવા મજબૂર બને છે. કુદરતી રંગોનો ઉપયોગ કરવાથી ઉત્પાદન ખર્ચમાં થોડો વધારો થઈ શકે છે, પરંતુ ગ્રાહકોના સ્વાસ્થ્ય અને સંતોષની સામે કંપનીએ આ આર્થિક બોજ ઉઠાવવાનું નક્કી કર્યું છે.
