ઉનાળામાં ‘લૂ’થી બચવા માટે બેસ્ટ છે કાચી ડુંગળીનું સલાડ, જાણો તેને બનાવવાની ખાસ રીત
ભારતીય થાળી ભલે ગમે તેટલી પકવાનોથી ભરેલી કેમ ન હોય, પરંતુ જ્યાં સુધી બાજુમાં તીખું અને ચટપટું સલાડ ન હોય ત્યાં સુધી જમવાનું અધૂરું લાગે છે. સવારનો નાસ્તો હોય, બપોરનું લંચ કે રાત્રિનું ભારે ડિનર—સલાડ દરેક ભોજનને સંતુલિત કરવાનું કામ કરે છે. આમ તો સલાડ ઘણા પ્રકારના હોય છે, પરંતુ ‘ડુંગળીનું સલાડ’ (Onion Salad) એક એવી વસ્તુ છે જે દરેક ઘરમાં સૌથી વધુ પસંદ કરવામાં આવે છે.
અવારનવાર આપણે રેસ્ટોરન્ટમાં જઈએ છીએ ત્યારે ત્યાં મળતી લાલ મરચું અને લીંબુવાળી ‘લચ્છા ડુંગળી’ આપણને ખૂબ ભાવે છે. આજે આપણે એ જ સ્વાદ ઘરે લાવવાની રીત જાણીશું. આ સલાડ માત્ર તમારા જમવાનો સ્વાદ બમણો નહીં કરે, પરંતુ મહેમાનો સામે સર્વ કરવા પર તમારી કુકિંગ સ્કિલ્સના પણ વખાણ થશે.
ડુંગળીનું સલાડ જ કેમ છે ખાસ?
ડુંગળી માત્ર સ્વાદમાં તીખી અને મીઠી નથી હોતી, પરંતુ સ્વાસ્થ્ય માટે પણ તેના ઘણા ફાયદા છે. ઉનાળામાં કાચી ડુંગળી ખાવી એ ‘લૂ’ થી બચવાનો રામબાણ ઈલાજ માનવામાં આવે છે. જ્યારે ડુંગળીને લીંબુ અને મસાલા સાથે ભેળવવામાં આવે છે, ત્યારે તે પાચનમાં પણ મદદ કરે છે અને ભારે ખોરાકને સરળતાથી પચાવવામાં સહાયક બને છે.
સલાડ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી (Ingredients)
આ સલાડની સૌથી સારી વાત એ છે કે તેની બધી જ સામગ્રી તમારા રસોડામાં હંમેશા હાજર હોય છે. તમારે બસ નીચે મુજબની વસ્તુઓ એકઠી કરવાની છે:
-
ડુંગળી: 2 મોટી (ડુંગળી તાજી અને કડક હોય તેવી પસંદ કરવી જેથી તેના લચ્છા સરસ બને)
-
લીલા મરચાં: 1-2 (ઝીણા સમારેલા)
-
લીલા ધાણા: 2 મોટી ચમચી (ઝીણા સમારેલા)
-
લીંબુનો રસ: 1 મોટી ચમચી
-
સંચળ (કાળું મીઠું): સ્વાદ મુજબ (સામાન્ય મીઠા કરતા સંચળ સ્વાદ વધારે છે)
-
ચાટ મસાલો: અડધી નાની ચમચી (આ જ સીક્રેટ મસાલો તેને રેસ્ટોરન્ટ જેવો સ્વાદ આપે છે)
-
લાલ મરચું પાવડર: અડધી નાની ચમચી
-
તેલ: 1 નાની ચમચી (તેલ મસાલાને ડુંગળી પર ચોંટાડવામાં મદદ કરે છે)
બનાવવાની રીત: સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ
આ સલાડ બનાવવું એટલું સરળ છે કે મિનિટોમાં તૈયાર થઈ જશે. બસ નીચેના સ્ટેપ્સ ફોલો કરો:
સ્ટેપ 1: ડુંગળીનું કટિંગ
સૌ પ્રથમ ડુંગળીને સારી રીતે છોલી લો. હવે તેને કાપવાની એક ખાસ રીત છે. તેને ગોળ-ગોળ (Rings) અથવા લંબાઈમાં ખૂબ પાતળા ટુકડામાં કાપો. જો તમે ‘લચ્છા ડુંગળી’ બનાવી રહ્યા હોવ, તો ગોળ કાપીને તેના વર્તુળોને અલગ-અલગ કરી લો. જો ડુંગળી વધુ તીખી હોય, તો કાપ્યા પછી તેને 2 મિનિટ ઠંડા પાણીમાં પલાળી રાખો, તેનાથી તીખાશ ઓછી થશે અને તે વધુ ક્રંચી (કર્કશ) લાગશે. ત્યારબાદ પાણી નિતારી લો.
સ્ટેપ 2: મસાલાનું મિશ્રણ
હવે કાપેલી ડુંગળીને એક મોટા બાઉલમાં કાઢો. તેમાં ઝીણા સમારેલા લીલા મરચાં અને લીલા ધાણા ઉમેરો. હવે ઉપરથી સંચળ, લાલ મરચું પાવડર અને ચાટ મસાલો છાંટો.
સ્ટેપ 3: ખટાશ અને ચમક
હવે તેમાં લીંબુનો રસ ઉમેરો. સાથે જ એક નાની ચમચી તેલ નાખો. તેલ નાખવાથી સલાડ પર એક સરસ ચમક આવે છે અને બધા સૂકા મસાલા ડુંગળીના લચ્છા પર સારી રીતે ચોંટી જાય છે.
સ્ટેપ 4: મિક્સિંગ (સૌથી મહત્વનું સ્ટેપ)
હવે ચમચીની મદદથી અથવા હળવા હાથે તેને મિક્સ કરો. ધ્યાન રાખવું કે ડુંગળીના લચ્છા તૂટી ન જાય. તેને ત્યાં સુધી મિક્સ કરો જ્યાં સુધી દરેક ટુકડો મસાલાથી લથપથ અને ચટપટો ન દેખાય.
સ્ટેપ 5: ગાર્નિશિંગ અને સર્વિંગ
તમારું ચટપટું ડુંગળીનું સલાડ તૈયાર છે! તેને એક સર્વિંગ પ્લેટમાં કાઢો. ઉપરથી થોડા વધુ લીલા ધાણા અને ચપટી ચાટ મસાલો છાંટીને સર્વ કરો.
કોની સાથે ખાઈ શકાય?
આ ડુંગળીનું સલાડ એક ‘ઓલ-રાઉન્ડર’ સાઇડ ડિશ છે:
-
દાળ-ભાત: સાદા દાળ-ભાત સાથે આ સલાડ અમૃત જેવું લાગે છે.
-
બિરયાની કે પુલાવ: ડુંગળીના સલાડ વગર બિરયાની અધૂરી છે.
-
ગરમા-ગરમ પરોઠા: બટાકા કે પનીરના પરોઠા સાથે આ સલાડ તેનો સ્વાદ અનેકગણો વધારી દેશે.
-
ભજીયા કે પકોડા: સાંજે ગરમા-ગરમ ભજીયા સાથે આ સલાડ બેસ્ટ કોમ્બિનેશન છે.
પ્રો-ટિપ્સ (Pro-Tips)
-
તાજગી: સલાડ હંમેશા જમવાના 5-10 મિનિટ પહેલા જ બનાવવું. જો તમે બહુ પહેલા મીઠું નાખી દેશો, તો ડુંગળી પાણી છોડશે અને તે કડક નહીં રહે.
-
બરફવાળું પાણી: જો તમે ઈચ્છો છો કે ડુંગળી એકદમ રેસ્ટોરન્ટ જેવી કડક રહે, તો તેને કાપ્યા પછી બરફવાળા પાણીમાં 5 મિનિટ રાખો અને પછી સૂકવીને મસાલા મિક્સ કરો.
-
કાશ્મીરી લાલ મરચું: જો તમારે સલાડનો રંગ ઘેરો લાલ જોઈએ છે પણ તીખાશ ઓછી જોઈએ છે, તો સામાન્ય મરચાને બદલે કાશ્મીરી લાલ મરચું વાપરો.
તો રાહ શેની જુઓ છો? આજના ભોજનમાં આ સરળ અને લહેજતદાર ડુંગળીના સલાડને સામેલ કરો અને સાદા જમવાને પણ ખાસ બનાવો!

