બજેટ 2026: હવે જનતા બનાવશે દેશની આર્થિક નીતિ, નાણા મંત્રાલયે માંગ્યા સૂચનો; જાણો તમે પણ કેવી રીતે બની શકો છો ભાગીદાર
કેન્દ્ર સરકારે ‘જન ભાગીદારી’ની ભાવનાને પ્રોત્સાહન આપતા આગામી કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27 માટે દેશના સામાન્ય નાગરિકો પાસેથી વિચારો અને સૂચનો આમંત્રિત કર્યા છે. સરકારનો લક્ષ્ય આ બજેટને વધુ નાગરિક-મૈત્રીપૂર્ણ અને સર્વસમાવેશક બનાવવાનો છે જેથી તે દેશની વાસ્તવિક જરૂરિયાતોને પ્રતિબિંબિત કરી શકે.
કેવી રીતે અને ક્યાં સુધી સૂચનો આપવા?
નાણા મંત્રાલયે MyGov.in પોર્ટલ પર એક વિશેષ વિન્ડો ખોલી છે જ્યાં કોઈપણ ભારતીય નાગરિક પોતાના અમૂલ્ય વિચારો શેર કરી શકે છે. સૂચનો સબમિટ કરવાની છેલ્લી તારીખ 16 જાન્યુઆરી 2026, સાંજે 5:30 વાગ્યા સુધી નક્કી કરવામાં આવી છે. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તમે વિદ્યાર્થી હોવ, પ્રોફેશનલ હોવ, ગૃહિણી હોવ કે નિવૃત્ત, તમારો અવાજ ભારતને વૈશ્વિક આર્થિક શક્તિ બનાવવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ છે.
બજેટ 2026 ની મહત્વની બાબતો:
- રજૂઆતની તારીખ: પરંપરા મુજબ, નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ 1 ફેબ્રુઆરી 2026 ના રોજ સંસદમાં બજેટ રજૂ કરશે. વિશેષ વાત એ છે કે 2026 માં 1 ફેબ્રુઆરીએ રવિવાર છે, જેના કારણે બજેટ વીકેન્ડ (શનિવાર-રવિવાર) પર રજૂ થવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી રહી છે.
- ડાયરેક્ટ ટેક્સ કોડ (DTC) ની તૈયારી: સરકાર ટેક્સના નિયમોને સરળ બનાવવા માટે એક નવું આવકવેરા બિલ લાવવા પર વિચાર કરી રહી છે, જેને જુલાઈ-ઓગસ્ટ 2025 માં સંસદમાં ચર્ચા કર્યા બાદ નાણાકીય વર્ષ 2026-27 થી લાગુ કરવામાં આવી શકે છે.
- GST 2.0 અને સુધારા: ઉદ્યોગ જગત આ બજેટથી જીએસટી દરોના સરળીકરણ (Rate Rationalization) અને ઇનપુટ ટેક્સ ક્રેડિટ (ITC) સુધારાની અપેક્ષા રાખી રહ્યું છે. પેટ્રોલિયમ પેદાશો અને દારૂને જીએસટીના દાયરામાં લાવવાની માંગ પણ ફરી જોર પકડી રહી છે.
જૂની વિરુદ્ધ નવી ટેક્સ વ્યવસ્થા
બજેટ 2026 ને લઈને એક મોટી ચર્ચા જૂની ટેક્સ વ્યવસ્થાને સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરવાની શક્યતા પર છે. જોકે, નિષ્ણાતો માને છે કે જૂની વ્યવસ્થા ઘરેલું બચતનો મુખ્ય આધાર છે (જેમ કે 80C અને 80D હેઠળ મળતી છૂટ), તેથી તેને અચાનક બંધ કરવાને બદલે ધીમે-ધીમે તબક્કાવાર રીતે નાબૂદ કરવી જોઈએ.
તૈયારીઓ અને પરામર્શ
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે અર્થશાસ્ત્રીઓ, ખેડૂત સંગઠનો, MSME પ્રતિનિધિઓ અને ટ્રેડ યુનિયનો સાથે પ્રી-બજેટ પરામર્શના અનેક રાઉન્ડ પૂર્ણ કર્યા છે. હવે સરકાર ઈચ્છે છે કે સામાન્ય નાગરિકો સીધી પોતાની માંગણીઓ તેમના સુધી પહોંચાડે, પછી ભલે તે મોંઘવારી ઘટાડવા સંબંધિત હોય કે શિક્ષણ અને આરોગ્યમાં સુધારા અંગેની હોય.
ગત વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ જનતા દ્વારા આપવામાં આવેલા અનેક સફળ સૂચનોને વાર્ષિક બજેટમાં સામેલ કરવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. નાગરિકો માટે સુશાસનનો ભાગ બનવાની અને દેશની પ્રગતિમાં સક્રિય યોગદાન આપવાની આ એક મોટી તક છે.
દેશનું બજેટ તૈયાર કરવું એ કોઈ મોટા પરિવાર માટે ભોજનનું આયોજન કરવા જેવું છે; જ્યારે પરિવારનો દરેક સભ્ય પોતાની પસંદગી અને જરૂરિયાત જણાવે છે, ત્યારે જ તે થાળી દરેક માટે પૌષ્ટિક અને સંતોષકારક બની શકે છે.
