ભારત-જર્મની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીની નવી દિશા: પીએમ મોદી અને ચાન્સેલર મર્જે અમદાવાદમાં ઉડાવી દોસ્તીની પતંગ
જર્મનીના ચાન્સેલર ફ્રેડરિક મર્જ બે દિવસીય સત્તાવાર મુલાકાતે સોમવારે (12 જાન્યુઆરી, 2026) ભારત પહોંચ્યા હતા. મે 2025માં પદભાર સંભાળ્યા પછી નાટો (NATO) અને યુરોપિયન યુનિયન (EU) ના દાયરાની બહાર તેમની આ પ્રથમ દ્વિપક્ષીય મુલાકાત છે, જેને ભારત અને જર્મની વચ્ચે ગાઢ બનતા સંબંધોના “મજબૂત સંકેત” તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
મુત્સદ્દીગીરી અને સંસ્કૃતિનો અનોખો સંગમ
ચાન્સેલર મર્જની મુલાકાતની શરૂઆત ગુજરાતના અમદાવાદથી થઈ હતી, જ્યાં પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ તેમનું ઉષ્માભર્યું સ્વાગત કર્યું હતું. બંને નેતાઓએ સાબરમતી આશ્રમની મુલાકાત લીધી હતી અને મહાત્મા ગાંધીની પ્રતિમા પર પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરી શ્રદ્ધાંજલિ આપી હતી. ચાન્સેલર મર્જે આશ્રમની વિઝિટર બુકમાં લખ્યું કે ગાંધીજીના અહિંસા અને ન્યાયના આદર્શો આજે પણ વિશ્વ માટે પ્રસ્તુત છે.
ત્યારબાદ, મોદી અને મર્જે સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર આંતરરાષ્ટ્રીય પતંગ મહોત્સવ 2026 નું સંયુક્ત રીતે ઉદ્ઘાટન કર્યું અને એકસાથે પતંગ ઉડાવી હતી. આ મહોત્સવમાં વિશ્વના 50 દેશોના 135 આંતરરાષ્ટ્રીય પતંગબાજોએ ભાગ લીધો હતો.
સંરક્ષણ અને વેપાર પર વિશેષ ધ્યાન
આ મુલાકાતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બંને દેશો વચ્ચે આર્થિક અને સુરક્ષા સંબંધોને મજબૂત કરવાનો છે. ભારત અને જર્મની વચ્ચેનો દ્વિપક્ષીય વેપાર નાણાકીય વર્ષ 2024-25માં 51.23 બિલિયન ડોલર ના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી ગયો છે.
- સંરક્ષણ સહયોગ: ચર્ચાના મુખ્ય વિષયોમાં છ પરંપરાગત સબમરીનના નિર્માણના સોદાનો સમાવેશ થાય છે, જે ‘થિસેનક્રુપ મરીન સિસ્ટમ્સ’ (TKMS) અને ભારતના ‘મઝગાંવ ડોક’ વચ્ચે વિકસાવવામાં આવી રહ્યો છે. ભારત તેના સંરક્ષણ તંત્ર માટે જર્મની પાસેથી અત્યાધુનિક એન્જિન, સેન્સર અને રડાર ટેકનોલોજીની પણ અપેક્ષા રાખી રહ્યું છે.
- સ્વચ્છ ઊર્જા: જર્મનીની સરકારી ઊર્જા કંપની ‘યુનિપર’ (Uniper) ભારત પાસેથી ગ્રીન એમોનિયા ખરીદવા માટે મોટા કરારની નજીક છે, જે બંને દેશો વચ્ચે ગ્રીન હાઈડ્રોજન સહયોગને પ્રોત્સાહન આપશે.
- કુશળ સ્થળાંતર (Migration): જર્મનીમાં કુશળ શ્રમિકોની અછતને ધ્યાનમાં લેતા, આરોગ્ય સેવા, આઈટી અને એન્જિનિયરિંગ જેવા ક્ષેત્રોમાં ભારતીય પ્રોફેશનલ્સની ભરતી પર ચર્ચા કરવામાં આવી રહી છે. હાલમાં, જર્મનીમાં કામ કરતા ભારતીયો તેમના જર્મન સમકક્ષોની સરખામણીમાં સરેરાશ 20% વધુ કમાણી કરે છે, જે આ ભાગીદારીની સફળતાનો પુરાવો છે.
#WATCH | Ahmedabad, Gujarat: Prime Minister Narendra Modi and German Chancellor Friedrich Merz fly a kite at the International Kite Festival 2026 at Sabarmati Riverfront.
(Source: DD News) pic.twitter.com/P7emVdTHv1
— ANI (@ANI) January 12, 2026
આગામી પડાવ: બેંગલુરુ
અમદાવાદ અને ગાંધીનગરમાં દ્વિપક્ષીય મંત્રણા પછી, ચાન્સેલર મર્જ મંગળવારે બેંગલુરુ જવા રવાના થશે. ત્યાં તેઓ ભારતીય વિજ્ઞાન સંસ્થાન (IISc) અને જર્મન દિગ્ગજ કંપની બોશ (Bosch) ના કેમ્પસની મુલાકાત લેશે, જે બંને દેશો વચ્ચેની તકનીકી અને નવીનતા ભાગીદારીનું કેન્દ્ર છે.
આ મુલાકાત ભારત-યુરોપિયન યુનિયન ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) ની આગામી સમિટના બે અઠવાડિયા પહેલા થઈ રહી છે, જેમાં જર્મની મુખ્ય સમર્થકની ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે.
ભારત અને જર્મની વચ્ચેનો આ સંબંધ એક “ટુ-વે સ્ટ્રીટ” (Two-way street) જેવો છે. જે રીતે એક સંતુલિત પતંગને ઊંચાઈ સુધી લઈ જવા માટે સાચી દિશા અને મજબૂત દોરીની જરૂર હોય છે, તેવી જ રીતે આ ભાગીદારી પણ વેપાર અને પરસ્પર વિશ્વાસના દોરાથી બંધાયેલી છે, જે વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાઓ વચ્ચે સ્થિર પ્રભાવ પાડવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
