ઝાકિર નાઇકના એક નિવેદનથી દેશ-દુનિયામાં ચર્ચા! જાણો શું છે સમગ્ર મામલો
તાજેતરમાં વિવાદિત ઇસ્લામિક ઉપદેશક ઝાકિર નાઇકનું એક એવું નિવેદન સામે આવ્યું છે, જેણે સોશિયલ મીડિયાથી લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે નવો વિવાદ ઊભો કર્યો છે. ઝાકિર નાઇકે અફઘાનિસ્તાનમાં તાલિબાન દ્વારા છોકરીઓના શિક્ષણ પર મૂકવામાં આવેલા પ્રતિબંધનો ખુલ્લેઆમ બચાવ કર્યો છે. તેમનો એવો દાવો છે કે તાલિબાને મહિલાઓના ભણતર પર કોઈ રોક નથી લગાવી, પરંતુ સુરક્ષાના કારણોસર તેને હાલ પૂરતું ‘મુલતવી’ (પોસ્ટપોન) રાખવામાં આવ્યું છે. આ નિવેદન આવતાની સાથે જ લોકો ગુસ્સે ભરાયા છે અને તેમની સખત ટીકા કરી રહ્યા છે. ચાલો જાણીએ આખો મામલો શું છે અને તેમણે શું કહ્યું.

ઝાકિર નાઇકે પોતાના વીડિયોમાં શું-શું દાવો કર્યો?
વાયરલ થઈ રહેલા વીડિયોમાં ઝાકિર નાઇક એવું કહેતા જોવા મળી રહ્યા છે કે તેમણે પોતે તાલિબાનના પ્રતિનિધિઓ સાથે છોકરીઓના શિક્ષણના મુદ્દા પર વાતચીત કરી છે. તેમની દલીલ છે કે તાલિબાન બાળકીઓને છઠ્ઠા ધોરણ સુધી ભણવાની પૂરી છૂટ આપી રહ્યું છે. ત્યાર પછીનું ભણતર રોકવા પાછળ તેમણે ત્યાંના ‘અસુરક્ષિત વાતાવરણ’ને કારણ ગણાવ્યું છે.
નાઇકનો એવો પણ દાવો છે કે મીડિયામાં જે સમાચાર ચાલી રહ્યા છે તે પૂરેપૂરા સાચા નથી. તેમણે કહ્યું કે અફઘાનિસ્તાનમાં મહિલાઓ આજે પણ ઇસ્લામિક સ્ટડીઝ, શરિયા કાયદો, અરબી અને કુરાનના અભ્યાસમાં માસ્ટર્સ અને પીએચડી જેવી ઉચ્ચ ડિગ્રીઓ મેળવી રહી છે. તેમના મતે, એવું કહેવું સાવ ખોટું હશે કે અફઘાન મહિલાઓને ઉચ્ચ શિક્ષણથી વંચિત રાખવામાં આવી છે.
મલાલાના પિતા સહિત સમગ્ર દુનિયામાંથી થઈ રહી છે તીખી ટીકા
ઝાકિર નાઇકના આ અજીબોગરીબ બચાવ અને નિવેદનો બાદ સોશિયલ મીડિયા પર તેમની ભારે ટીકા થઈ રહી છે. લોકો કહી રહ્યા છે કે મહિલાઓના અધિકારોનું હનન કરતી આવી ક્રૂર નીતિઓનું સમર્થન કરવું અત્યંત શરમજનક છે.

એટલું જ નહીં, નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર વિજેતા મલાલા યુસુફઝાઈના પિતા જિયાઉદ્દીન યુસુફઝાઈએ પણ ઝાકિર નાઇકના આ દાવાની સખત નિંદા કરી છે. તેમણે કહ્યું કે આ પ્રકારના નિવેદનો તાલિબાનના દમનકારી શાસનને સાચું ઠેરવવાનો એક સોચેલો-સહજ પ્રયાસ છે, જ્યારે જમીની હકીકત આનાથી સાવ અલગ છે.
જમીની હકીકત શું કહે છે?
જો આંકડા અને રિપોર્ટ્સનું માનીએ તો, ઝાકિર નાઇકના દાવા અને અફઘાનિસ્તાનની અસલી તસવીરમાં જમીન-આસમાનનો તફાવત છે. યુનિસેફ (UNICEF) દ્વારા આ ઓગસ્ટમાં જારી કરાયેલા એક રિપોર્ટ અનુસાર, અફઘાનિસ્તાનમાં આજે ૨૬ લાખથી વધુ છોકરીઓ માધ્યમિક શિક્ષણ એટલે કે શાળાએ જવાથી વંચિત છે.
નોંધનીય છે કે જ્યારથી વર્ષ ૨૦૨૧માં તાલિબાને અફઘાનિસ્તાનની સત્તા પર ફરીથી કબજો જમાવ્યો છે, તેના પછીના જ મહિને એટલે કે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૧થી છઠ્ઠા ધોરણથી આગળની છોકરીઓના ભણતર પર રોક લગાવી દેવામાં આવી છે. ત્યારબાદ ડિસેમ્બર ૨૦૨૨માં મહિલાઓના યુનિવર્સિટી જવા પર પૂરી રીતે પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. પરિસ્થિતિ ત્યારે વધુ વણસી જ્યારે ડિસેમ્બર ૨૦૨૪થી મહિલાઓના નર્સિંગ, મિડવાઇફરી અને અન્ય મેડિકલ ટ્રેનિંગ સંસ્થાઓમાં ભણવા પર પણ રોક લગાવી દેવાઈ.
આવા સમયમાં જ્યારે અફઘાન મહિલાઓ અને બાળકીઓ પોતાના પાયાના શિક્ષણના અધિકારો માટે સંઘર્ષ કરી રહી છે, ત્યારે ઝાકિર નાઇક દ્વારા તાલિબાનના સમર્થનમાં આવા નિવેદનો આપવા તેમની માનસિકતા પર સવાલો ઊભા કરે છે. આ જ કારણે આજે વિશ્વભરમાં તેમના આ વલણની ટીકા થઈ રહી છે.
