સુરક્ષિત રોકાણ સાથે દર મહિને મેળવો નિયમિત આવક, પોસ્ટ ઓફિસની ૭ શ્રેષ્ઠ યોજનાઓ અંગે જાણો વિગતે
જો તમે તમારા કઠિન પરિશ્રમથી કમાયેલા નાણાંને સંપૂર્ણ સુરક્ષિત જગ્યાએ રોકીને ગેરંટીડ વળતર મેળવવા માંગતા હોવ, તો ભારતીય ડાક વિભાગ એટલે કે પોસ્ટ ઓફિસની વિવિધ બચત યોજનાઓ તમારા માટે એક ઉત્તમ વિકલ્પ સાબિત થઈ શકે છે. નિયમિત માસિક આવક, લાંબા ગાળાનું કેપિટલ ગેઇન, નિવૃત્તિ માટેનું ફંડ કે દીકરીના ઉચ્ચ શિક્ષણ અને લગ્ન માટે નાણાં એકઠા કરવા જેવા દરેક નાણાકીય લક્ષ્યો માટે પોસ્ટ ઓફિસમાં ખાસ સ્કીમ્સ ઉપલબ્ધ છે. કેન્દ્ર સરકારે તાજેતરમાં નાની બચત યોજનાઓ (Small Savings Schemes) ના વ્યાજ દરોમાં કોઈ ઘટાડો કર્યા વિના તેને યથાવત રાખ્યા છે. હાલમાં સિનિયર સિટિઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS) અને સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના (SSY) પર સૌથી વધુ ૮.૨ ટકા સુધીનું વાર્ષિક વ્યાજ મળી રહ્યું છે. ચાલો જાણીએ પોસ્ટ ઓફિસની એવી ૭ સુપરહિટ યોજનાઓ વિશે જે તમારા રોકાણને સુરક્ષિત રાખીને સારું રિટર્ન આપી શકે છે.
૧. પોસ્ટ ઓફિસ માસિક આવક યોજના (MIS)
જે રોકાણકારો પોતાના મૂળ મૂડીરોકાણને અકબંધ રાખીને દર મહિને નિશ્ચિત આવક મેળવવા માંગે છે, તેમના માટે પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇનકમ સ્કીમ (MIS) બેસ્ટ વિકલ્પ છે. આ યોજનામાં હાલમાં ૭.૪% વાર્ષિક વ્યાજ આપવામાં આવે છે, જેની ચુકવણી દર મહિને થાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો તમે આમાં રૂ. ૧ લાખનું રોકાણ કરો છો, તો દર મહિને આશરે રૂ. ૬૧૭ ની આવક થઈ શકે છે. આ સ્કીમની મુદત ૫ વર્ષની છે. વ્યક્તિગત ખાતામાં મહત્તમ રૂ. ૯ લાખ અને સંયુક્ત (જોઇન્ટ) ખાતામાં રૂ. ૧૫ લાખ સુધીનું રોકાણ કરી શકાય છે.
૨. સિનિયર સિટિઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS)
વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે આ યોજના સૌથી લોકપ્રિય અને સુરક્ષિત ગણાય છે. આમાં હાલમાં ૮.૨% ના દરે વ્યાજ આપવામાં આવે છે, જેની ચુકવણી દર ત્રણ મહિને (ત્રિમાસિક) કરવામાં આવે છે. ૫ વર્ષની મુદત ધરાવતી આ યોજનામાં રૂ. ૧ લાખના રોકાણ પર વાર્ષિક આશરે રૂ. ૮,૨૦૦ વ્યાજ મળે છે, એટલે કે દર ત્રિમાસે આશરે રૂ. ૨,૦૫૦ ખાતામાં જમા થાય છે. નિવૃત્ત વ્યક્તિઓ પોતાના ભવિષ્યને આર્થિક રીતે સુરક્ષિત કરવા માટે આ યોજનામાં મહત્તમ રૂ. ૩૦ લાખ સુધીનું રોકાણ કરી શકે છે.
૩. પબ્લિક પ્રોવિડંત ફંડ (PPF)
લાંબા ગાળાના નાણાકીય લક્ષ્યો અને કર બચત (Tax Saving) માટે PPF એક સર્વશ્રેષ્ઠ સરકારી યોજના છે. ૧૫ વર્ષની મૂળ મુદત ધરાવતી આ યોજના પર હાલમાં ૭.૧% વાર્ષિક વ્યાજ મળે છે. આ સ્કીમમાં રોકાણકાર નાણાકીય વર્ષમાં ન્યૂનતમ રૂ. ૫૦૦ થી લઈને મહત્તમ રૂ. ૧.૫ લાખ સુધી જમા કરાવી શકે છે. સલામત રોકાણની સાથે ઇન્કમ ટેક્સની કલમ 80C હેઠળ કરમુક્તિ મેળવવા માટે PPF નો સાર્વત્રિક ઉપયોગ થાય છે.
૪. નેશનલ સેવિંગ્સ સર્ટિફિકેટ (NSC)
નેશનલ સેવિંગ્સ સર્ટિફિકેટ (NSC) એ ૫ વર્ષની મુદત ધરાવતી નિશ્ચિત આવકની યોજના છે, જેમાં હાલમાં ૭.૭% ના દરે ચક્રવૃદ્ધિ વ્યાજ મળે છે. આમાં ન્યૂનતમ રૂ. ૧,૦૦૦ થી રોકાણ શરૂ કરી શકાય છે અને મહત્તમ રોકાણની કોઈ મર્યાદા નથી. જો તમે આમાં રૂ. ૧ લાખનું રોકાણ કરો છો, તો ૫ વર્ષની પરિપક્વતા (Maturity) પર તમને આશરે રૂ. ૧.૪૫ લાખની રકમ પરત મળે છે.
૫. સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના (SSY)
દિકરીઓના ઉત્કૃષ્ટ ભવિષ્ય અને શિક્ષણને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવેલી સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજનામાં હાલમાં સૌથી વધુ ૮.૨% વ્યાજ ઓફર કરવામાં આવી રહ્યું છે. માતા-પિતા પોતાની ૧૦ વર્ષથી નાની વયની દીકરી માટે આ ખાતું ખોલાવી શકે છે. વર્ષમાં ન્યૂનતમ રૂ. ૨૫૦ અને મહત્તમ રૂ. ૧.૫ લાખ સુધી જમા કરાવી શકાય છે. આ ખાતું ખોલ્યા પછી ૨૧ વર્ષે મેચ્યોર થાય છે.
૬. પોસ્ટ ઓફિસ ટર્મ ડિપોઝિટ (TD)
પોસ્ટ ઓફિસની ટર્મ ડિપોઝિટ બેંકોની ફિક્સ ડિપોઝિટ (FD) સમાન જ કામ કરે છે. ખાસ કરીને ૫ વર્ષની પોસ્ટ ઓફિસ ટર્મ ડિપોઝિટ પર હાલમાં ૭.૫% વ્યાજ આપવામાં આવે છે. જે રોકાણકારો ચોક્કસ સમયગાળા માટે એકમુશ્ત રકમ રોકીને ગેરંટીડ રિટર્ન ઈચ્છે છે, તેમના માટે આ સુરક્ષિત વિકલ્પ છે.
રોકાણ કરતા પહેલાં ધ્યાનમાં રાખવા જેવા મુદ્દા
પોસ્ટ ઓફિસની દરેક યોજનાના પોતાના વિશેષ નિયમો, લોક-ઈન પિરિયડ અને ટેક્સ પ્રોવિઝન હોય છે. તેથી માત્ર વ્યાજ દર જોઈને નાણાં રોકવાને બદલે તમારી માસિક આવક, ભવિષ્યની જરૂરિયાત અને રોકાણના સમયગાળાનું યોગ્ય આયોજન કરવું જરૂરી છે. રોકાણની પ્રક્રિયા શરૂ કરતા પહેલા નજીકની પોસ્ટ ઓફિસ અથવા સત્તાવાર પોર્ટલ પરથી વર્તમાન નિયમો અને શરતો ચકાસી લેવી હિતાવહ છે.
