ટ્રમ્પની આર્થિક નીતિઓ પર કોર્ટની કાતર! શું તમારા બિઝનેસને મળશે આ અબજો ડોલરના રિફંડનો ફાયદો?
અમેરિકાના ખજાના વિભાગ (ટ્રેઝરી ડિપાર્ટમેન્ટ) દ્વારા મે મહિનામાં ૨૨ અબજ ડોલરની માતબર રકમ કસ્ટમ રિફંડ તરીકે પાછી આપવામાં આવી છે. આ રકમ તે આયાત શુલ્ક નો હિસ્સો છે, જે ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દરમિયાન વિશ્વભરના વેપારી ભાગીદારો પર લાદવામાં આવ્યા હતા. હાલમાં જ અમેરિકી સુપ્રીમ કોર્ટે ટ્રમ્પના આ ગ્લોબલ ટેરિફને ગેરબંધારણીય અને ગેરકાયદેસર ઠેરવીને રદ કરી દીધા હતા, જેના પરિણામે આ વિશાળ રિફંડ પ્રક્રિયાનો માર્ગ મોકળો થયો છે.
સુપ્રીમ કોર્ટનો ચુકાદો અને આર્થિક એજન્ડા પર પ્રહાર
આ સમગ્ર મામલાની શરૂઆત ફેબ્રુઆરીમાં આવેલા સુપ્રીમ કોર્ટના એક સીમાચિહ્નરૂપ નિર્ણયથી થઈ હતી. કોર્ટે પોતાના આદેશમાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે વિદેશી વેપારી ભાગીદારો પર વ્યાપક ટેક્સ લાદવા માટે પોતાની ‘આપાતકાલીન આર્થિક શક્તિઓ’ (Emergency Economic Powers) નો દુરુપયોગ કર્યો હતો અને નિર્ધારિત મર્યાદાનું ઉલ્લંઘન કર્યું હતું.
કોર્ટના આ કડક વલણ બાદ, યુએસ કસ્ટમ્સ એન્ડ બોર્ડર પ્રોટેક્શને એક વિશેષ રિફંડ સિસ્ટમ અમલમાં મૂકી છે. આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ ‘ઇન્ટરનેશનલ ઇમરજન્સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્ટ’ હેઠળ અગાઉ વસૂલવામાં આવેલા આશરે ૧૬૬ અબજ ડોલરની રકમ પરત કરવાનો છે. મે મહિનામાં જે ૨૨ અબજ ડોલર પાછા આપવામાં આવ્યા છે, તે આ સમગ્ર રિફંડ પ્રક્રિયાનો માત્ર પ્રથમ તબક્કો છે.
કાનૂની અડચણો અને અનિશ્ચિતતાનું વાતાવરણ
ભલે આયાતકારોને તેમનું નાણું પાછું મળવાની શરૂઆત થઈ ગઈ હોય, પરંતુ વેપારીઓ માટે રસ્તો હજુ પણ કંટાળાજનક અને અસ્પષ્ટ છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા ટ્રેડ કોર્ટના આ રિફંડ આદેશની સામે અપીલ દાખલ કરવામાં આવી છે. આ પગલાને કારણે ચાલુ ચૂકવણી પ્રક્રિયા પર ગંભીર અસર પડી શકે છે.
આ કેસની સુનાવણી કરી રહેલા યુએસ કોર્ટ ઓફ ઇન્ટરનેશનલ ટ્રેડના જજ રિચાર્ડ ઈટને ખૂબ જ કડક વલણ અપનાવ્યું છે. તેમણે એક સત્તાવાર પત્ર દ્વારા ચેતવણી આપી છે કે, ન્યાયિક પ્રક્રિયામાં કોઈપણ પ્રકારની દખલગીરી રિફંડની પ્રગતિને ધીમી પાડી શકે છે. આનાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે આયાતકારોને તેમનું બાકીનું સમગ્ર નાણું પાછું મેળવવા માટે હજુ પણ લાંબી કાનૂની લડાઈ લડવી પડી શકે છે.
નવો ટેક્સ અને ભવિષ્યની વ્યૂહરચના
સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશથી જૂના ગ્લોબલ ટેરિફ રદ થયા હોવા છતાં, અમેરિકી વહીવટીતંત્ર હાર માનવા તૈયાર નથી. હવે તેઓ બીજા કાનૂની અધિકારોનો ઉપયોગ કરીને આયાત પર ૧૦ ટકાની નવી ડ્યુટી લાદી રહ્યા છે. જોકે આ ડ્યુટીને હાલમાં ‘અસ્થાયી’ ગણાવવામાં આવી રહી છે, પરંતુ અમેરિકી અધિકારીઓ ભવિષ્યમાં કેટલાક કાયમી ટેક્સ લાગુ કરવા માટે પણ ખૂબ જ સક્રિયપણે કામ કરી રહ્યા છે.
અહીં એ સમજવું ખૂબ જરૂરી છે કે સુપ્રીમ કોર્ટનો આ તાજેતરનો ચુકાદો તમામ ક્ષેત્રો પર લાગુ પડતો નથી. સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ અને ઓટોમોબાઈલ જેવા ખાસ સેક્ટર્સ પર લાદવામાં આવેલા ટ્રમ્પના જૂના ટેરિફ આ આદેશથી અપ્રભાવિત છે. એટલે કે, તે ક્ષેત્રોમાં ટેરિફ તો યથાવત જ રહેશે, જેનો અર્થ છે કે તે ઉદ્યોગોને કોઈ રાહત મળવાની નથી.
વૈશ્વિક વેપાર પર અસર
આ ઘટનાક્રમ માત્ર અમેરિકા પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ તેની વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર પણ ઊંડી અસર પડશે. જ્યારે વિશ્વના સૌથી મોટા અર્થતંત્રમાં આટલી મોટી રકમનું રિફંડ થાય છે, ત્યારે તે વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન અને વેપારી સંતુલનને અસર કરે છે. અમેરિકાની આ ‘ટેરિફ-પોલિસી’ને કારણે લાંબા સમયથી જે તણાવ જોવા મળતો હતો, તે હવે કાનૂની માળખામાં ફેરવાઈ ગયો છે.
આયાતકારો હવે એવી અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે કે સરકાર કાનૂની અડચણો દૂર કરીને બાકીની રકમ ઝડપથી ચૂકવે, જેથી તેઓ પોતાનો વ્યવસાય ફરીથી યોગ્ય રીતે ગોઠવી શકે. આગામી મહિનાઓમાં અપીલ અને કોર્ટની કાર્યવાહી આ રિફંડના ભવિષ્યને નક્કી કરશે.
