વિમાનની ટિકિટ થશે સસ્તી? જેટ ફ્યુઅલના ભાવ ઘટતા મુસાફરોને મળશે મોટી રાહત!
તાજેતરમાં ભારતીય ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાંથી એક ખૂબ જ સકારાત્મક સમાચાર સામે આવ્યા છે. દેશની એરલાઈન્સ કંપનીઓ માટે વપરાતા એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) એટલે કે જેટ ફ્યુઅલના ભાવમાં પ્રતિ લિટર રૂ. 5 નો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. આ ઘટાડા બાદ હવે જેટ ફ્યુઅલની કિંમત ઘટીને રૂ. 110 પ્રતિ લિટર થઈ ગઈ છે. આ સમાચાર સામાન્ય મુસાફરો માટે આશાનું એક નવું કિરણ લઈને આવ્યા છે, કારણ કે લાંબા સમયથી મોંઘી હવાઈ મુસાફરીનો સામનો કરી રહેલા લોકોને હવે ટિકિટના દરોમાં ઘટાડો થવાની અપેક્ષા જાગી છે.
જેટ ફ્યુઅલ અને એરલાઈન્સના અર્થશાસ્ત્રનું મહત્વ
સામાન્ય રીતે લોકો એવું માનતા હોય છે કે વિમાનની ટિકિટના ભાવ માત્ર ડિમાન્ડ અને સપ્લાય પર આધાર રાખે છે, પરંતુ વાસ્તવિકતા કંઈક અલગ છે. કોઈપણ એરલાઈન કંપનીના કુલ ઓપરેટિંગ ખર્ચનો લગભગ 40 ટકા હિસ્સો માત્ર જેટ ફ્યુઅલ પાછળ ખર્ચાય છે. જો બજારમાં અસ્થિરતા હોય અથવા તેલના ભાવ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધે, તો આ ખર્ચ 60 ટકા સુધી પણ પહોંચી શકે છે. તેથી જ, જેટ ફ્યુઅલના ભાવમાં થતો નાનકડો ફેરફાર પણ એરલાઈન્સની આર્થિક સ્થિતિ અને અંતે મુસાફરોની ટિકિટના ભાવ પર સીધી અસર કરે છે.
સરકારી મથામણ અને ફ્યુઅલ સરચાર્જની સ્થિતિ
કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રી કે. રામમોહન નાયડુએ તાજેતરમાં આ મુદ્દે મહત્વનું નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે સંકેત આપ્યા છે કે જો ATF ના ભાવમાં લાંબા સમય સુધી સ્થિરતા જોવા મળશે, તો સરકાર એરલાઈન્સ દ્વારા મુસાફરો પાસેથી વસૂલવામાં આવતા ‘ફ્યુઅલ સરચાર્જ’ને હટાવવા પર ગંભીરતાથી વિચાર કરી શકે છે.
જ્યારે તેલના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા હતા, ત્યારે એરલાઈન્સે પોતાના નુકસાનને ભરપાઈ કરવા માટે ટિકિટ સાથે ફ્યુઅલ સરચાર્જ ઉમેરવાનું શરૂ કર્યું હતું. હવે, જ્યારે ભાવ સ્થિર થઈ રહ્યા છે, ત્યારે સરકારનું માનવું છે કે આ સરચાર્જને દૂર કરવાનો સમય આવી ગયો છે. જોકે, સરકાર આ બાબતે ઉતાવળ કરવાને બદલે સાવચેતીભર્યું વલણ અપનાવી રહી છે.
સ્થિરતાની તપાસ અને ભવિષ્યની રણનીતિ
મંત્રી નાયડુએ જણાવ્યું હતું કે, “છેલ્લા ચાર મહિના ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર માટે ખૂબ જ પડકારજનક રહ્યા છે. અમે એરલાઈન્સ સાથે સતત સંપર્કમાં છીએ અને તેમને ફ્યુઅલ સરચાર્જ દૂર કરવા માટે સૂચના આપી રહ્યા છીએ.” જો કે, સરકાર અત્યારે થોડી રાહ જોવાની સ્થિતિમાં છે. તેઓ આ સ્થિરતા માત્ર એક મહિનાની છે કે તે લાંબા ગાળાની છે, તેની ચકાસણી કરવા માંગે છે.
વધુમાં, સરકારે એવિએશન સેક્ટરને આવી અસ્થિરતાથી બચાવવા માટે રૂ. 10,000 કરોડનો ‘પ્રાઈસ સ્ટેબિલાઈઝેશન ફંડ’ (ભાવ સ્થિરીકરણ ફંડ) પણ બનાવ્યો છે. આ ફંડનો ઉદ્દેશ્ય ભવિષ્યમાં જો ક્યારેય ઈંધણના ભાવમાં અચાનક મોટો ઉછાળો આવે, તો એરલાઈન્સ અને મુસાફરો પર તેની અસર ઓછી કરી શકાય.
મુસાફરોને શું ફાયદો થશે?
જો એરલાઈન્સ કંપનીઓ સરકારની સલાહ માનીને ફ્યુઅલ સરચાર્જ દૂર કરે છે, તો તેની સીધી અસર તમારા ખિસ્સા પર પડશે. હાલમાં, જ્યારે તમે ફ્લાઇટ ટિકિટ બુક કરો છો, ત્યારે તેમાં બેઝ ફેરની સાથે ફ્યુઅલ સરચાર્જ અલગથી ઉમેરાય છે. જો આ સરચાર્જ હટાવી લેવામાં આવે, તો તમારી ટિકિટના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળી શકે છે. ખાસ કરીને જે લોકો વારંવાર પ્રવાસ કરે છે અથવા જેઓ લાંબા અંતરની મુસાફરી કરે છે, તેમના માટે આ મોટી રાહત સાબિત થશે.
શું ટિકિટ સસ્તી થશે?
આ એક એવો પ્રશ્ન છે જેનો જવાબ હજુ સમય જ આપશે. જેટ ફ્યુઅલના ભાવમાં રૂ. 5 નો ઘટાડો એ એક સકારાત્મક શરૂઆત છે. જો આ ઘટાડો ચાલુ રહેશે અને સ્થિરતા જળવાઈ રહેશે, તો એરલાઈન્સ પાસે ભાવ ઘટાડવા સિવાય અન્ય કોઈ વિકલ્પ નહીં રહે. સ્પર્ધાત્મક બજાર હોવાને કારણે, જે એરલાઈન સૌથી પહેલા પોતાના દરોમાં ઘટાડો કરશે, તેને વધુ મુસાફરો મળવાની શક્યતા છે. આથી, આપણે આશા રાખી શકીએ કે આવનારા મહિનાઓમાં હવાઈ મુસાફરી વધુ સસ્તી અને સુલભ બનશે.
