પશ્ચિમ એશિયામાં લાલ સાગરમાં ભારતીય જહાજ જળમગ્ન, મોખા બંદર પર પહોંચાડાયા સુરક્ષિત નાવિક
પશ્ચિમ એશિયાના અશાંત દરિયાઈ વિસ્તારોમાંથી એક અત્યંત ચોંકાવનારી અને રાહતભરી ખબર સામે આવી રહી છે. યમનના તટ નજીક લાલ સાગર (Red Sea) માં ભારતીય ધ્વજ ધરાવતા એક માલવાહક જહાજ પર અચાનક હુમલો થયો, જેના પછી તે ઊંડા પાણીમાં ડૂબી ગયું. સદનસીબે આ જોખમી હુમલા છતાં જહાજ પર સવાર તમામ 14 નાવિકોનો જીવ બચી ગયો છે. આવો જાણીએ આ આખી ઘટનાની વિગતો અને તાજા અપડેટ્સ.
કેવી રીતે થઈ દુર્ઘટના અને શું હતી જહાજની ઓળખ?
સૂત્રો અને સત્તાવાર માહિતી અનુસાર, ડૂબેલા આ માલવાહક જહાજનું નામ MSV Faize Noore Oliya (એમએસવી ફૈઝ નૂરે ઓલિયા) હતું. આ એક ભારતીય ધ્વજવાળું કોમર્શિયલ કાર્ગો એટલે કે માલવાહક જહાજ હતું, જે યમનના દરિયાઈ વિસ્તાર પાસેથી પસાર થઈ રહ્યું હતું.
કેન્દ્રીય બંદર, પોત પરિવહન અને જળમાર્ગ મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે સોશિયલ મીડિયા પર પુષ્ટિ કરી કે યમનના દરિયાઈ વિસ્તાર નજીક આ જહાજ કોઈ મિસાઈલ કે ગોળા જેવા વિસ્ફોટક હથિયારની ચપેટમાં આવી ગયું હતું. બીજી તરફ, યમન સરકાર સમર્થિત નેશનલ રેઝિસ્ટન્સ ફોર્સે દાવો કર્યો છે કે જહાજ પર પશ્ચિમી તટ નજીક વિસ્ફોટકોથી ભરેલી એક શંકાસ્પદ બોટ દ્વારા હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. આ ભીષણ ટક્કર અને હુમલા પછી જહાજને કાબૂમાં લેવું અશક્ય બની ગયું અને તે ધીમે-ધીમે પાણીમાં ગરકાવ થઈ ગયું.
તમામ 14 નાવિક સુરક્ષિત, મોખા બંદર પહોંચાડાયા
આ ભયાનક દુર્ઘટના પછી સૌથી રાહતની વાત એ રહી કે જહાજ પર હાજર તમામ 14 ક્રૂ મેમ્બર્સ (ચાલક દળના સભ્યો) ને સુરક્ષિત બચાવી લેવામાં આવ્યા છે.
-
નાવિકો કયા દેશના હતા? આ જહાજ પર કુલ 14 લોકો સવાર હતા, જેમાં 13 ભારતીય નાગરિક અને 1 યમનનો નાગરિક સામેલ હતો.
-
કેવી રીતે થયું રેસ્ક્યુ? યમનની નૌકાદળ અને કોસ્ટ ગાર્ડે તાત્કાલિક સંયુક્ત બચાવ અભિયાન (Joint Operation) ચલાવ્યું. તેમની સક્રિયતાના કારણે તમામ નાવિકોને સુરક્ષિત બહાર કાઢી લેવામાં આવ્યા અને તેમને સુરક્ષિત રીતે મોખા બંદર (Mokha Port) પહોંચાડી દેવામાં આવ્યા છે.
-
ભારતની રાજદ્વારી નજર: સાઉદી અરેબિયા સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસ (Indian Embassy) આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ પર સતત નજર રાખી રહ્યું છે અને નાવિકોની સુરક્ષિત વાપસી માટે દરેક સંભવ પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.
ભારત સરકાર દ્વારા હુમલાની સખત નિંદા
આ ઘટના સામે આવ્યા બાદ ભારત સરકારે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. વિદેશ મંત્રાલય (MEA) દ્વારા એક સત્તાવાર નિવેદન જારી કરીને કહેવામાં આવ્યું છે, “અમે 4 ઓગસ્ટે યમન તટ નજીક લાલ સાગરમાં ભારતીય ધ્વજવાળા વ્યાપારી જહાજ પર થયેલા આ કાયરતાપૂર્ણ હુમલા અને તેના ડૂબી જવાની સખત શબ્દોમાં નિંદા કરીએ છીએ.”
કેન્દ્રીય મંત્રી સર્બાનંદ સોનોવાલે પણ આને ‘નિઃશસ્ત્ર યાંત્રિક સેલિંગ જહાજ પર કરાયેલું ખુલ્લું ઉશ્કેરણીજનક પગલું’ ગણાવ્યું છે. ભારતે આંતરરાષ્ટ્રીય મંચો પર સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે આવા હુમલાઓ સહન કરી શકાય નહીં.
પશ્ચિમ એશિયામાં વધી રહ્યું છે જહાજો પરનું સંકટ
વિદેશ મંત્રાલયે પોતાની ચિંતા વ્યક્ત કરતા કહ્યું છે કે પશ્ચિમ એશિયાના દરિયાઈ વિસ્તારોમાં કોમર્શિયલ જહાજો પર સતત થઈ રહેલા હુમલા હવે અત્યંત ખતરનાક સ્તરે પહોંચી ગયા છે. મંત્રાલયના જણાવ્યા મુજબ, આ ક્ષેત્રમાં વ્યાપારી જહાજોને નિશાન બનાવવાનું તાત્કાલિક બંધ થવું જોઈએ. આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાઓ અને દરિયાઈ કરારો હેઠળ તે જરૂરી છે કે દરિયાઈ માર્ગો પર જહાજોની અવરજવર અને વૈશ્વિક વેપાર (Global Trade) સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત અને અવિરત રહે.
ડરામણા આંકડા: અત્યાર સુધીમાં 16 ભારતીયોના મોત
આ પ્રકારના સંઘર્ષો અને હુમલાઓએ સમુદ્રમાં કામ કરતા ભારતીય નાવિકોની સુરક્ષા પર મોટો પ્રશ્નાર્થ ચિહ્ન ઊભો કર્યો છે. સરકારી આંકડાઓ અનુસાર:
-
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા અલગ-અલગ સંઘર્ષો દરમિયાન અત્યાર સુધીમાં 16 ભારતીયોના જીવ ગયા છે, જેમાં એકલા 10 ભારતીય નાવિક સામેલ છે.
-
આ ઉપરાંત, બ્લેક સી (કાળો સમુદ્ર) માં રશિયા અને યુક્રેન વચ્ચે ચાલી રહેલા લાંબા યુદ્ધ દરમિયાન પણ વ્યાપારી જહાજો પર થયેલા હુમલાઓમાં અન્ય 5 ભારતીય નાવિકોના પણ મોત થયા છે.
શા માટે ખતરનાક બની રહ્યો છે લાલ સાગર?
આ આખી ઘટના એવા સમયે સામે આવી છે જ્યારે છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયાથી લાલ સાગર અને બાબ-અલ-મંદેબ જલડમરૂમધ્ય (Bab-el-Mandeb Strait) માં વ્યાપારી જહાજો માટે જોખમ અનેકગણું વધી ગયું છે.
-
હૂતી વિદ્રોહીઓની નાકાબંધી: પાછલા મહિને ઈરાન સમર્થિત હૂતી વિદ્રોહીઓએ સાઉદી અરેબિયા વિરુદ્ધ “નૌકાદળી નાકાબંધી” (Naval Blockade) ની જાહેરાત કરી હતી.
-
વ્યૂહાત્મક મહત્વ: તેમાં બાબ-અલ-મંદેબ જલડમરૂમધ્ય પણ સામેલ છે, જે લાલ સાગરને અદનની ખાડી અને અરબી સમુદ્ર સાથે જોડતો દુનિયાનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ માર્ગ છે.
-
તણાવનું કેન્દ્ર: યમનનું અલ-હુદૈદાહ શહેર હૂતી વિદ્રોહીઓના નિયંત્રણ હેઠળ છે, જે લાલ સાગરના પૂર્વી તટ પર આવેલું છે અને વૈશ્વિક વેપારની દ્રષ્ટિએ અત્યંત સંવેદનશીલ માનવામાં આવે છે.
લાલ સાગરમાં વધી રહેલા આ હુમલાઓએ વૈશ્વિક વેપાર અને નાવિકોની સુરક્ષાને લઈને ગંભીર ચિંતા ઊભી કરી છે. ભારત સહિતના તમામ દેશો હવે પોતાના જહાજો અને નાગરિકોની સુરક્ષા માટે કડક પગલાં ભરવા પર વિચાર કરી રહ્યા છે.
