હૂતીના ભયાનક મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલાઓથી સાઉદી અરેબિયા ધ્રૂજી ઊઠ્યું
મધ્ય પૂર્વમાં પહેલાથી જ ચાલી રહેલા યુદ્ધના માહોલ વચ્ચે હવે સાઉદી અરેબિયા પર ઈરાન સમર્થિત હૂતી વિદ્રોહીઓ દ્વારા કરવામાં આવેલા મોટા મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલાઓને કારણે પરિસ્થિતિ અત્યંત ગંભીર બની ગઈ છે. સાઉદીની રાજધાની રિયાદ સહિત દેશના અનેક મહત્વપૂર્ણ અને સંવેદનશીલ વિસ્તારોને નિશાન બનાવીને આ હુમલાઓ કરવામાં આવ્યા હતા. આ ઘટના બાદ સમગ્ર સાઉદી અરેબિયામાં એર રેડ એલર્ટ (હવાઈ હુમલાની ચેતવણી) સાયરનો વાગવા લાગી હતી.
સ્થિતિની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને અમેરિકાએ પશ્ચિમ એશિયાના ૯ દેશોમાં વસતા અને મુસાફરી કરતા પોતાના નાગરિકો માટે ‘STEP’ (Smart Traveler Enrollment Program) હેઠળ તાકીદનું એલર્ટ અને સુરક્ષા એડવાઈઝરી જાહેર કરી છે. વિદેશમાં રહેતા અમેરિકનોને આ વિસ્તારમાં મુસાફરી કરતા પહેલા પુનઃવિચાર કરવાની અને સુરક્ષા અપડેટ્સ મેળવવા માટે સ્ટેપ પોર્ટલ પર રજિસ્ટ્રેશન કરાવવાની કડક સલાહ આપવામાં આવી છે.
રિયાદ અને અરામકો ઓઈલ ફેસિલિટી પર નિશાન
હૂતી જૂથે સત્તાવાર નિવેદન આપતા દાવો કર્યો હતો કે તેમણે શનિવારે રિયાદ સ્થિત સાઉદીના સૈન્ય અને રાજદ્વારી ઠેકાણાઓને સફળતાપૂર્વક નિશાન બનાવ્યા છે. હુમલા બાદ રિયાદના મુખ્ય આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ નજીકથી આગની વિશાળ જ્વાળાઓ અને કાળા ધુમાડાના ગોટેગોટા ઉડતા જોવા મળ્યા હતા.
આ ઉપરાંત, લાલ સાગર કિનારે આવેલા સાઉદીના અગ્રણી તેલ નિકાસ કેન્દ્ર ‘યાન્બુ’ માં સ્થિત જાણીતી સરકારી તેલ કંપની ‘સાઉદી અરામકો’ (Saudi Aramco) ના સુવિધાઓ પર પણ ડ્રોન હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા. હૂતીઓના જણાવ્યા મુજબ, યમનની રાજધાની સના પર સાઉદી ગઠબંધન દ્વારા કરવામાં આવેલી લશ્કરી કાર્યવાહીનો બદલો લેવા માટે આ વળતો પ્રહાર કરવામાં આવ્યો છે. બીજી તરફ, સાઉદી અરેબિયાના નેતૃત્વ હેઠળના સૈન્ય ગઠબંધને દાવો કર્યો છે કે તેમની એર ડિફેન્સ સિસ્ટમે રિયાદ તરફ આવતી બેલિસ્ટિક મિસાઈલોને હવામાં જ નષ્ટ કરી દીધી હતી તેમજ બિશ, ફરાસન, તૈફ અને યાન્બુમાં નાગરિક વિસ્તારો પરના હુમલાઓને નિષ્ફળ બનાવ્યા હતા.
ટ્રમ્પ વ્હાઇટ હાઉસ પરત ફર્યા, યુએસ બોમ્બર વિમાનો રવાના
સાઉદી પર હૂતીઓના આક્રમણ અને પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકી હિતો પર વધતા ખતરા વચ્ચે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ કેમ્પ ડેવિડ ખાતેનો પોતાનો પ્રવાસ નિર્ધારિત સમય કરતાં વહેલો પૂરો કરીને તુરંત વ્હાઇટ હાઉસ પરત ફર્યા હતા. પરિસ્થિતિની ગંભીરતાને જોતા બ્રિટનમાં આવેલા યુએસ એરબેઝ પરથી અમેરિકાના અત્યાધુનિક બોમ્બર વિમાનો મધ્ય પૂર્વ તરફ રવાના થઈ ચૂક્યા છે.
જોકે, સાઉદી અરેબિયા દ્વારા કરવામાં આવેલી અપીલ છતાં રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે હૂતી વિદ્રોહીઓ સામે સીધા અમેરિકી સૈન્ય હસ્તક્ષેપ કરવાનો હાલ પૂરતો ઈનકાર કર્યો છે. અમેરિકાએ એવો પણ ખુલાસો કર્યો છે કે મધ્ય પૂર્વ સિવાયના અન્ય વિસ્તારોમાં આવેલા તેના રાજદ્વારી મિશનો અને વ્યાપારી ઠેકાણાઓ પર પણ ઈરાન અથવા તેના સમર્થિત જૂથો દ્વારા હુમલા થવાની શક્યતાઓ છે, જેને કારણે વૈશ્વિક સ્તરે અમેરિકી સંપત્તિઓ પર સુરક્ષા વધારી દેવાઈ છે.
વૈશ્વિક તેલ પુરવઠા અને દરિયાઈ વેપાર પર ઘેરા વાદળો
હૂતી વિદ્રોહીઓએ જુલાઈ મહિનામાં સાઉદી અરેબિયા વિરુદ્ધ નૌસૈનિક નાકાબંધી જાહેર કર્યા પછી સાઉદીના શહેરો, ઉર્જા ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને લાલ સાગરમાંથી પસાર થતા માલવાહક જહાજો પર હુમલાઓ તીવ્ર બનાવી દીધા છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) માં ચાલી રહેલા તણાવને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ વેપાર અગાઉથી જ પ્રભાવિત થયેલો છે. હવે સાઉદીની તેલ સુવિધાઓ પરના હુમલાથી વૈશ્વિક કાચા તેલના સપ્લાય પર મોટો ખતરો ઊભો થયો છે.
બીજી તરફ, આ સૈન્ય કટોકટી વચ્ચે તુર્કીએ પાકિસ્તાન અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે થયેલા સંરક્ષણ કરાર હેઠળ સાઉદીને સૈન્ય અને રાજદ્વારી સહાય આપવાની ઓફર કરી છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદ (UNSC) એ પણ સાઉદી અરેબિયાના નાગરિક વિસ્તારો પર હૂતી જૂથ દ્વારા કરવામાં આવેલા આ મિસાઈલ હુમલાઓની સખત શબ્દોમાં નિંદા કરી છે. ૧૭૫૦ ની આસપાસ સ્થાપિત અને સુન્ની મુસ્લિમ પ્રભુત્વ ધરાવતા સાઉદી અરેબિયા માટે આ વર્તમાન કટોકટી રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાનો મોટો પ્રશ્ન બની ગઈ છે.
