દેવાનાં બોજથી પરેશાન છો? જાણી લો કયું દેવું પહેલાં ચૂકવવાથી બચી જશો ભારે વ્યાજથી
જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ પર ₹૨ લાખનું ક્રેડિટ કાર્ડનું બકી બિલ અને ₹૫ લાખની પર્સનલ લોનનું દેવું હોય, ત્યારે તેના માસિક બજેટ પર ભારે દબાણ આવવું સ્વાભાવિક છે. આવી પરિસ્થિતિમાં લોકો ઘણીવાર મૂંઝવણમાં મુકાઈ જાય છે કે કયું દેવું પહેલાં ચૂકવવું. સામાન્ય રીતે લોકો લોનની રકમ જોઈને નિર્ણય લેતા હોય છે, પરંતુ માત્ર બાકી રકમ (Outstanding Amount) જોઈને રણનીતિ બનાવવી ભૂલભરેલી સાબિત થઈ શકે છે.
કયું દેવું પહેલાં ચૂકવવું તે નક્કી કરતી વખતે તેના પર લાગતું વ્યાજ (Interest Rate), લોનની મુદત, અને તે તમારા ક્રેડિટ સ્કોર (CIBIL Score) પર કેવી અસર પાડે છે, તે સમજવું ખૂબ જ જરૂરી છે.
નિષ્ણાતોના મતે, મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં ક્રેડિટ કાર્ડના ઊંચા વ્યાજવાળા દેવાને પહેલાં પૂરું કરવું એ જ સમજદારીભર્યો નિર્ણય છે. આ સાથે પર્સનલ લોનના EMI સમયસર ભરતા રહેવું પણ એટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે. આનાથી તમે નાણાકીય મુશ્કેલીઓ, માનસિક તણાવ અને કાયદાકીય અડચણોથી બચી શકો છો.
ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ ચૂકવવું શા માટે પહેલી પ્રાથમિકતા હોવી જોઈએ?
‘MinEMI.ai’ ના સ્થાપક અને COO કપિલ મખીજા આ સ્થિતિ વિશે વિગતવાર સમજાવતા જણાવે છે:
“અમે હંમેશાં ક્રેડિટ કાર્ડનું દેવું પહેલાં ચૂકવવાની સલાહ આપીએ છીએ. તેને મજબૂરી નહીં પરંતુ અત્યંત તાકીદનું કામ ગણવું જોઈએ. પર્સનલ લોન પર વાર્ષિક ૧૧% થી ૧૬% વ્યાજ હોય છે, જ્યારે ક્રેડિટ કાર્ડના દેવા પર વાર્ષિક ૩૬% થી ૪૨% જેટલું ભારે વ્યાજ વસૂલવામાં આવે છે. આ જ કારણ છે કે ₹૨ લાખનું ક્રેડિટ કાર્ડનું દેવું, ₹૫ લાખની પર્સનલ લોન કરતાં પણ વધુ મોંઘું પડે છે.”
તેઓ વધુમાં ઉમેરે છે, “લોકો સૌથી મોટી ભૂલ એ કરે છે કે તેઓ માત્ર ‘મિનિમમ ડ્યુ’ (Minimum Amount Due) ભરી દે છે અને માને છે કે તેમની જવાબદારી પૂરી થઈ ગઈ. તેમના મનમાં એવું હોય છે કે ૫% રકમ તો ભરી દીધી છે, પરંતુ બાકીની ૯૫% રકમ પર પાછળથી ૪૦% ના દરે ચક્રવૃદ્ધિ વ્યાજ ઉમેરાતું રહે છે.”
ક્રેડિટ સ્કોર પર અસર અને બચાવના ઉપાયો
ક્રેડિટ કાર્ડનું બાકી બિલ તમારા ક્રેડિટ સ્કોરને પણ ખરાબ રીતે અસર કરે છે. જો તમે ક્રેડિટ કાર્ડની લિમિટ પૂરેપૂરી વાપરી નાખો છો (High Credit Utilisation), તો દર મહિને તમારો ક્રેડિટ સ્કોર નીચે જાય છે. બીજી તરફ, જો તમે પર્સનલ લોનનો EMI સમયસર ભરો છો, તો તે તમારો ક્રેડિટ સ્કોર સુધારવામાં મદદ કરે છે.
ઉકેલ શું છે?
પર્સનલ લોનના EMI નિયમિતપણે ચાલુ રાખો.
તમારી પાસે આવતી વધારાની બચત કે નાણાં સૌથી પહેલાં ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ પૂરું કરવામાં લગાવો.
જો તમારી પાસે એકસાથે ક્રેડિટ કાર્ડનું પૂરૂં બિલ ભરવાના પૈસા ન હોય, તો તેને ફુલ રિવોલ્વિંગ વ્યાજ પર રાખવાને બદલે ઓછા વ્યાજ દરવાળા EMI માં કન્વર્ટ (રૂપાંતરિત) કરાવી લો.
દેવાના કદ પર નહીં, વ્યાજના દર પર ધ્યાન આપો
‘Zaggle’ ના સ્થાપક અને એક્ઝિક્યુટિવ ચેરમેન રાજ પી. નારાયણમ જણાવે છે:
“સાચો જવાબ બાકી રકમમાં નહીં, પરંતુ તેના પર લાગતા વ્યાજના દરમાં છુપાયેલો છે. પર્સનલ લોન સામાન્ય રીતે ૧૨% થી ૧૮% ના વાર્ષિક વ્યાજે મળે છે, જ્યારે ક્રેડિટ કાર્ડની બાકી રકમ પર અત્યંત ઊંચો વ્યાજદર અને ચાર્જિસ લાગે છે. સ્માર્ટ અભિગમ એ જ છે કે જે દેવાનું વ્યાજ વધારે હોય તેને પહેલી પ્રાથમિકતા આપવી અને સાથે જ બંને જગ્યાએ સમયસર ચૂકવણી જાળવી રાખવી.”
તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું કે ક્રેડિટ કાર્ડનો ઉપયોગ જો જવાબદારીપૂર્વક કરવામાં આવે અને દર મહિને પૂરેપૂરું બિલ ભરી દેવામાં આવે, તો તે ક્યારેય દેવાનો બોજ બનતું નથી.
નાણાકીય બોજ ઘટાડવા માટેની મહત્વપૂર્ણ ટિપ્સ
૧. મિનિમમ ડ્યુની જાળમાં ન ફસાઓ: ક્રેડિટ કાર્ડનું માત્ર મિનિમમ બિલ ભરવાથી તમે વ્યાજના ચક્રવ્યૂહમાંથી ક્યારેય બહાર નહીં આવી શકો.
૨. બોનસ અને બચતનો ઉપયોગ કરો: જ્યારે પણ તમને કંપનીમાંથી બોનસ મળે, કેશબેક મળે કે કોઈ અન્ય બચત થાય, ત્યારે તે રકમ સૌથી પહેલાં ક્રેડિટ કાર્ડનું દેવું ઓછું કરવા માટે વાપરો.
૩. ઓછા વ્યાજવાળા વિકલ્પો શોધો: જો ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ ચૂકવવું મુશ્કેલ બની રહ્યું હોય, તો બેંક સાથે વાત કરીને તેને સસ્તા વ્યાજદરના EMI માં ફેરવો અથવા બેલેન્સ ટ્રાન્સફરનો વિકલ્પ વિચારો.
