દેશની મેડિકલ કોલેજોમાં MBBS અને PGની ખાલી બેઠકો, જાણો કારણો અને ઉકેલો

 લાખોની સ્પર્ધા છતાં બેઠકો ખાલી? MBBS-PGમાં પ્રવેશની સમસ્યા અને તેના ઉકેલો

તાજેતરમાં કેન્દ્ર સરકારે દેશના તબીબી શિક્ષણ (Medical Education) પરિદૃશ્ય પર એક મહત્વપૂર્ણ ખુલાસો કર્યો છે. સ્વાસ્થ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયે લોકસભામાં સત્તાવાર ડેટા રજૂ કરતાં જણાવ્યું કે દેશભરની મેડિકલ કૉલેજોમાં MBBS (સ્નાતક) અને મેડિકલ PG (અનુસ્નાતક) બેઠકોની કુલ સંખ્યા કેટલી છે, અને ચાર રાઉન્ડની કાઉન્સેલિંગ પછી કેટલી બેઠકો ખાલી રહી ગઈ છે.

MBBS અને મેડિકલ PG બેઠકોની નવીનતમ વિગતો (શૈક્ષણિક વર્ષ 2025-26)

કેન્દ્રીય રાજ્ય મંત્રી અનુપ્રિયા પટેલે આ અંગેનો ડેટા રજૂ કર્યો હતો:

MBBS બેઠકો:

• દેશમાં કુલ MBBS બેઠકો: 1,28,875

  • સરકારી કૉલેજોમાં બેઠકો: 65,193

  • પ્રાઇવેટ કૉલેજોમાં બેઠકો: 63,682

મેડિકલ PG બેઠકો:

• કુલ PG બેઠકો: 80,291

  • આમાં ડીએનબી (DNB), ડીઆરએનબી (DrNB), એફએનબી (FNB) અને પોસ્ટ MBBS ડિપ્લોમા બેઠકો (17,707)નો સમાવેશ થાય છે.

કાઉન્સેલિંગ પછી ખાલી રહેલી બેઠકો

ચાર રાઉન્ડની ઓલ ઇન્ડિયા કાઉન્સેલિંગ સમાપ્ત થયા પછી પણ કેટલીક બેઠકો ખાલી રહી છે:

• ખાલી MBBS બેઠકો: 72

  • ખાલી સરકારી બેઠકો: 26

  • ખાલી ડીમ્ડ યુનિવર્સિટી બેઠકો: 46

ખાલી રહેવાના મુખ્ય કારણો:

અત્યાધુનિક યુદ્ધ માટે તૈયાર ભારત: 20,000 કરોડના સ્વદેશી ડ્રોનથી સજ્જ થશે સેના

કેરળમાં આજથી ચોમાસાનું સત્તાવાર આગમન, દેશના ૧૨ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદની આશંકા

1. અત્યધિક ફી: ડીમ્ડ યુનિવર્સિટીની બેઠકો મોટાભાગે અતિશય ફીને કારણે ખાલી રહી જાય છે.

2. માળખાગત મુદ્દાઓ: દૂરના વિસ્તારોમાં આવેલી અથવા નબળું ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ધરાવતી કૉલેજોમાં વિદ્યાર્થીઓ પ્રવેશ લેવાનું ટાળે છે.

મુખ્ય રાજ્યોમાં MBBS બેઠકોનું વિતરણ

બેઠકોના વિતરણમાં રાજ્યવાર મોટો તફાવત જોવા મળે છે, જેમાં દક્ષિણ ભારતના રાજ્યો પ્રાઇવેટ બેઠકોમાં આગળ છે:

તબીબી પ્રવેશ પરીક્ષાઓમાં મોટા ફેરફારોની તૈયારી

સરકાર NEET જેવી પ્રવેશ પરીક્ષાની વ્યવસ્થામાં મોટા ફેરફારો પર વિચાર કરી રહી છે, જેનો હેતુ વિદ્યાર્થીઓ પરનું દબાણ ઘટાડવાનો અને કોચિંગ સંસ્થાઓ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો છે.

સમિતિના મુખ્ય સૂચનો:

• પ્રવેશ પરીક્ષાનો સમય બદલવો: JEE, NEET અને CUET જેવી પરીક્ષાઓ ધોરણ 11માં જ યોજવા પર વિચાર.

• કોચિંગની મર્યાદા: કોચિંગના કલાકોને 2-3 કલાક સુધી સીમિત કરવા.

• બોર્ડ પરીક્ષાનું મહત્વ: પ્રવેશ પરીક્ષાના પરિણામો સાથે બોર્ડ પરીક્ષાના ગુણ જોડવા.

• વર્ષમાં બે વખત પરીક્ષા: રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) 2020 મુજબ વર્ષમાં બે વખત પ્રવેશ પરીક્ષા યોજવી.

• હાઇબ્રિડ એસેસમેન્ટ મોડલ: જેમાં બોર્ડના માર્ક્સ અને એપ્ટિટ્યુડ ટેસ્ટ બંનેને મહત્વ આપવામાં આવે.

આ સુધારાઓનો હેતુ ભારતીય શિક્ષણ પ્રણાલીને તણાવમુક્ત, પરિણામલક્ષી અને ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ પર કેન્દ્રિત બનાવવાનો છે.