કેસ થતાં જ લેપટોપ પરત કરવા દોડ્યા પૂર્વ કર્મચારીઓ! Apple ના કેસથી ખળભળાટ
આઈફોન બનાવતી વિશ્વની દિગ્ગજ ટેકનોલોજી કંપની એપલ અને ચેટજીપીટી (ChatGPT) બનાવનાર કંપની ઓપનએઆઈ (OpenAI) વચ્ચેનો કાનૂની વિવાદ હવે વધુ ગંભીર અને વ્યાપક સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યો છે. એપલે યુએસ કોર્ટમાં નવી ફાઇલિંગ કરીને એક ચોંકાવનારો દાવો કર્યો છે. એપલના જણાવ્યા અનુસાર, તેની આંતરિક તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે અગાઉ જેટલી શંકા હતી તેના કરતાં વધુ પૂર્વ કર્મચારીઓ કંપનીના અત્યંત ગોપનીય ‘ટ્રેડ સીક્રેટ્સ’ (વેપાર રહસ્યો) ચોરી કરીને ઓપનએઆઈમાં લઈ જવામાં સામેલ હતા.
આ તથ્યો સામે આવ્યા બાદ એપલે અમેરિકાની અદાલતને વિનંતી કરી છે કે તેને આ કેસમાં ઝડપી તપાસ (expedited discovery) ની મંજૂરી આપવામાં આવે, જેથી કરીને તે ઓપનએઆઈ સામે પ્રારંભિક મનાઈહુકમ (preliminary injunction) મેળવવાની પોતાની અરજીને વધુ મજબૂત બનાવી શકે.
કોર્ટ પાસે દસ્તાવેજો અને સંચાર માધ્યમોની તપાસની માગ
સોમવારે રજૂ કરવામાં આવેલા નવા કોર્ટ દસ્તાવેજોમાં, એપલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તે ઓપનએઆઈ, પોતાના પૂર્વ કર્મચારીઓ ચાંગ લિયુ (Chang Liu) અને ટાંગ યેવ તાન (Tang Yew Tan) તેમજ હાલ ઓપનએઆઈમાં કામ કરી રહેલા અન્ય કર્મચારીઓ પાસેથી વિવિધ દસ્તાવેજો, ઈમેલ, મેસેજ અને નિવેદનો (depositions) મેળવવા માંગે છે.
એપલનું કહેવું છે કે ચોરાયેલા વેપાર રહસ્યોનું અસલી સ્વરૂપ, તેની ગંભીરતા અને તે કેટલા પ્રમાણમાં ચોરાયા છે તે નક્કી કરવા માટે આ માહિતી અત્યંત જરૂરી છે. કંપનીનો દાવો છે કે જ્યાં સુધી આંતરિક સંચાર અને દસ્તાવેજો સપાટી પર નહીં આવે ત્યાં સુધી આ ચોરીના આંકડા અને તીવ્રતાનો સાચો અંદાજ લગાવી શકાય તેમ નથી.
૧૦થી વધુ પૂર્વ કર્મચારીઓ શંકાના ઘેરામાં
અગાઉ એપલે પોતાના કેસમાં પૂર્વ કર્મચારીઓ ચાંગ લિયુ, ટાંગ તાન અને અલીસા પેંગ (Yu-Ting “Alyssa” Peng) ના નામ મુખ્ય આરોપી તરીકે સામેલ કર્યા હતા. પરંતુ નવી ફાઇલિંગમાં કંપનીએ ખુલાસો કર્યો છે કે આ ત્રણ સિવાય ઓછામાં ઓછા અન્ય ૧૦ એવા પૂર્વ કર્મચારીઓની ઓળખ કરવામાં આવી છે, જેમણે પણ ઓપનએઆઈમાં જોડાતી વખતે એપલના ગુપ્ત ડેટા અને ટેકનોલોજીની ચોરી કરી હોવાની દ્રઢ આશંકા છે.
એપલે કોર્ટ સમક્ષ આ બાબતના કેટલાક ચોક્કસ અને ચોંકાવનારા ઉદાહરણો પણ રજૂ કર્યા છે:
-
ગુપ્ત બેઠકો: એપલના જણાવ્યા અનુસાર, એક પૂર્વ કર્મચારીએ ઓપનએઆઈમાં અલીસા પેંગના ઇન્ટરવ્યુ પહેલા ચાંગ લિયુ અને પેંગ સાથે એક ગુપ્ત બેઠક કરી હતી. આ મુલાકાત દરમિયાન એપલના ભાવિ અને હજુ સુધી બજારમાં જાહેર ન થયેલા (unannounced) પ્રોડક્ટ્સ અંગેની અત્યંત સંવેદનશીલ અને માલિકીની માહિતી ચર્ચવામાં આવી હતી.
-
ગોપનીય સ્ક્રીનશોટ: અન્ય એક પૂર્વ કર્મચારીએ ઓપનએઆઈમાં પોતાનો ઇન્ટરવ્યુ આપતા પહેલા એપલના એક અન-એનાઉન્સ્ડ પ્રોડક્ટ સંબંધિત અત્યંત ગોપનીય દસ્તાવેજોના સ્ક્રીનશોટ લીધા હતા.
દાવો ઠોકાયા બાદ ડિવાઇસીસ પરત કરવાની હોડ
આ કેસમાં સૌથી રસપ્રદ બાબત એ સામે આવી છે કે ગયા મહિને જ્યારે એપલે ઓપનએઆઈ સામે સત્તાવાર રીતે કેસ દાખલ કર્યો, તે પછી ઓપનએઆઈમાં કામ કરી રહેલા એપલના અનેક પૂર્વ કર્મચારીઓમાં ભયનો માહોલ સર્જાયો હતો.
એપલે કોર્ટને જણાવ્યું કે કેસ દાખલ થયા બાદ આમાંથી મલ્ટિપલ પૂર્વ કર્મચારીઓએ સામે ચાલીને એપલનો સંપર્ક કર્યો હતો. આ કર્મચારીઓ કંપની છોડ્યા પછી પણ પોતાની પાસે ગેરકાયદેસર રીતે રાખી મૂકેલા એપલના સત્તાવાર કામકાજના ડિવાઇસીસ (લેપટોપ, હાર્ડ ડ્રાઇવ વગેરે) પરત આપવા માટે વ્યવસ્થા કરવા વિનંતી કરી રહ્યા હતા. એપલના મતે આ વર્તન દર્શાવે છે કે તેઓ જાણતા હતા કે તેમની પાસે કંપનીનો સંવેદનશીલ ડેટા અકબંધ પડ્યો હતો.
“મૂળમાંથી જ ભ્રષ્ટ” ઓપનએઆઈનું હાર્ડવેર ડિવિઝન
ગયા મહિને દાખલ કરવામાં આવેલા મૂળ દાવામાં એપલે સનસનાટીભર્યો આરોપ મૂક્યો હતો કે ઓપનએઆઈ પોતાનું નવું હાર્ડવેર ડિવિઝન (Hardware Division) ઊભું કરવા માટે એપલના ટ્રેડ સીક્રેટ્સની ચોરી કરી રહ્યું છે. ઓપનએઆઈ સોફ્ટવેર અને એઆઈ મોડલ્સમાં અગ્રેસર છે, પરંતુ તે પોતાના સ્વતંત્ર એઆઈ હાર્ડવેર ડિવાઇસીસ વિકસાવવા માગે છે.
એપલનો ગંભીર આક્ષેપ છે કે જે કર્મચારીઓ એપલ છોડીને ઓપનએઆઈમાં જોડાયા હતા, તેઓ રાજીનામું આપ્યા પછી પણ એપલની આંતરિક સિસ્ટમ્સ અને સિક્યોર નેટવર્ક સુધી પહોચ (Access) ધરાવતા હતા. એપલે કોર્ટમાં ખૂબ જ કડક શબ્દોનો ઉપયોગ કરતા કહ્યું હતું કે ઓપનએઆઈનો હાર્ડવેર બિઝનેસ “મૂળમાંથી જ ભ્રષ્ટ” (rotten to its core) છે અને તે સંપૂર્ણપણે ચોરાયેલી માહિતી અને ગેરકાયદેસર રીતે મેળવેલા રહસ્યો પર ઊભો કરવામાં આવ્યો છે.
ટેકનોલોજી જગતમાં સ્પર્ધા અને સુરક્ષાનો નવો વળાંક
સિલિકોન વેલીમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના યુગમાં હાર્ડવેર સાધનો અને ઈનોવેશન પર પોતાનો કબજો જમાવવા માટે મોટી કટોકટી ચાલી રહી છે. એપલ જેવા ટેક ગ્રાન્ટ્સ માટે પોતાના આઈડિયા અને હાર્ડવેર ડિઝાઇનનું રક્ષણ કરવું સૌથી મોટો પડકાર બની ગયું છે.
એપલના આ નવા અને વિસ્તૃત આક્ષેપોથી ઓપનએઆઈ માટે મોટી કાનૂની અને નૈતિક મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ શકે છે. જો અમેરિકાની કોર્ટ એપલની વિનંતી ગ્રાહ્ય રાખીને ઓપનએઆઈના આંતરિક દસ્તાવેજો અને સંચાર માધ્યમોની તપાસ કરવાની ઝડપી મંજૂરી આપે છે, તો આવનારા દિવસોમાં આ કેસમાં વધુ ચોંકાવનારા ખુલાસાઓ થઈ શકે છે. ફિલહાલ, સમગ્ર ટેક જગતની નજર અદાલતના આગામી નિર્ણય પર ટકેલી છે.
