બકરીદ પર બેંક રજાઓને લઈને મોટું અપડેટ: શા માટે અલગ-અલગ શહેરોમાં જુદા જુદા દિવસે છે રજા?
ભારતમાં મુસ્લિમ સમાજના પવિત્ર તહેવારોમાંનો એક એવો બકરીદ (ઈદ-ઉલ-અઝહા) નજીક આવી રહ્યો છે. આ વર્ષે દેશના જુદા જુદા રાજ્યોમાં ચંદ્ર દર્શનના આધારે ૨૭ અને ૨૮ મેના રોજ બેંક રજાઓ જાહેર કરવામાં આવી છે. ઈસ્લામિક કેલેન્ડર મુજબ, આ તહેવારનું આયોજન ચાંદ જોવા પર નિર્ભર કરે છે, જેના કારણે અલગ-અલગ શહેરોમાં રજાના દિવસો પણ અલગ હોઈ શકે છે. જો તમે પણ આ દિવસોમાં બેંક સંબંધિત કોઈ મહત્વપૂર્ણ કામ પતાવવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો તમારે તમારા શહેરની રજાઓની યાદી અગાઉથી ચકાસી લેવી જોઈએ જેથી કોઈ મુશ્કેલી ન પડે.
૨૭ મે ના રોજ કયા શહેરોમાં બેંકો બંધ રહેશે?
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ના સત્તાવાર રજાઓના કેલેન્ડર મુજબ, બુધવાર ૨૭ મે ના રોજ દેશના ઘણા મહત્વના ભાગોમાં ઈદ-ઉલ-અઝહા અથવા બકરીદ નિમિત્તે બેંકોમાં રજા રહેશે. જો તમે નીચે જણાવેલા શહેરોમાં રહો છો, તો ૨૭ મે ના રોજ બેંકની ભૌતિક શાખાઓ બંધ જોવા મળશે:
-
પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારત: અમદાવાદ, ભોપાલ, રાયપુર.
-
ઉત્તર ભારત: નવી દિલ્હી, લખનૌ, કાનપુર, દેહરાદૂન, ચંદીગઢ, શિમલા, જમ્મુ અને શ્રીનગર.
-
પૂર્વ અને ઉત્તર-પૂર્વીય ભારત: કોલકાતા, રાંચી, અગરતલા, ગુવાહાટી, ઈમ્ફાલ, કોહિમા.
-
દક્ષિણ ભારત: કોચ્ચિ અને તિરુવનંતપુરમ.
ગુજરાતના અમદાવાદ સહિત આ તમામ શહેરોના નાગરિકોએ ૨૭ મે ના રોજ બેંક શાખાની મુલાકાત લેવાનું ટાળવું જોઈએ, કારણ કે આ દિવસે ત્યાં કોઈપણ પ્રકારની વહીવટી કામગીરી હાથ ધરવામાં આવશે નહીં.
૨૮ મે ના રોજ કયા શહેરોમાં બેંકો બંધ રહેશે?
કેટલાક રાજ્યો અને શહેરોમાં સ્થાનિક પરંપરા અને ચાંદ જોવાના સમયના આધારે ગુરુવાર ૨૮ મે ના રોજ બકરીદ મનાવવામાં આવશે, જેથી આ સ્થળોએ ગુરુવારે બેંકોમાં રજા રહેશે. ૨૮ મે ના રોજ બંધ રહેનારા શહેરોની યાદી નીચે મુજબ છે:
-
પશ્ચિમ ભારત: મુંબઈ, બેલાપુર, નાગપુર, પણજી (ગોવા) અને જયપુર (રાજસ્થાન).
-
દક્ષિણ ભારત: બેંગલુરુ, ચેન્નઈ, હૈદરાબાદ અને વિજયવાડા.
-
પૂર્વ અને ઉત્તર-પૂર્વીય ભારત: પટના, આઈઝોલ અને શિલોંગ.
-
ખાસ નોંધ: જમ્મુ અને શ્રીનગરમાં ૨૭ મે ની સાથે સાથે ૨૮ મે ના રોજ પણ સ્થાનિક વ્યવસ્થા મુજબ રજાની અસર જોવા મળી શકે છે.
જો તમારું ખાતું આમાંથી કોઈ શહેરમાં આવેલી બેંક શાખામાં હોય, તો તમારે તમારું પ્લાનિંગ ૨૮ મે ને ધ્યાનમાં રાખીને કરવું પડશે.
બે અલગ-અલગ તારીખો હોવાનું મુખ્ય કારણ શું છે?
ઘણા લોકોને પ્રશ્ન થતો હોય છે કે આખા દેશમાં એક જ તહેવાર માટે બે અલગ-અલગ દિવસોએ રજા કેમ રાખવામાં આવે છે? આની પાછળનું કારણ ઈસ્લામિક કેલેન્ડરની ચંદ્ર આધારિત વ્યવસ્થા છે.
ઈદ-ઉલ-અઝહા અથવા બકરીદનો તહેવાર ઇસ્લામિક મહિના ‘ઝિલહિજ્જા’ ના ૧૦મા દિવસે ઉજવવામાં આવે છે. આ મહિનાની શરૂઆત ચાંદ જોવા પર આધારિત હોય છે. આ વર્ષે ભારતના મોટાભાગના વિસ્તારોમાં જે રાત્રે ચાંદ દેખાવાની આશા હતી, તે રાત્રે આકાશ સ્વચ્છ ન હોવાને કારણે અથવા અન્ય ભૌગોલિક કારણોસર ઝિલહિજ્જાનો ચાંદ દેખાયો ન હતો. આથી, ઇસ્લામિક મહિનો એક દિવસ આગળ વધી ગયો, જેના કારણે દેશના મોટાભાગના રાજ્યોમાં બકરીદની ઉજવણી ૨૮ મે ના રોજ નક્કી કરવામાં આવી.
બીજી તરફ, જમ્મુ-કાશ્મીર અને કેટલાક અન્ય ચોક્કસ વિસ્તારોના સ્થાનિક ધાર્મિક સંગઠનો અને સમિતિઓએ પોતાના પ્રદેશમાં ચાંદ દેખાયો હોવાની અલગથી જાહેરાત કરી હતી. સ્થાનિક સ્તરે ચાંદ વહેલો દેખાવાને કારણે ત્યાં ૨૭ મે ના રોજ જ ઈદ મનાવવાનું નક્કી કરાયું હતું. ઇસ્લામિક તહેવારોમાં ભૌગોલિક સ્થિતિના કારણે આવો તફાવત જોવા મળવો એ ખૂબ જ સામાન્ય બાબત છે અને RBI પણ આ જ સ્થાનિક નિર્ણયોને આધારે પોતાની રજાઓની યાદી તૈયાર કરે છે.
બેંક બંધ હોવા છતાં કઈ સેવાઓ ચાલુ રહેશે?
ભલે ૨૭ અને ૨૮ મે ના રોજ દેશના અલગ-અલગ ભાગોમાં બેંકોના દરવાજા ગ્રાહકો માટે બંધ રહેશે, પરંતુ આધુનિક ટેકનોલોજીના જમાનામાં સામાન્ય નાણાકીય વ્યવહારો અટકશે નહીં. ગ્રાહકો ડિજિટલ માધ્યમો દ્વારા પોતાના મોટાભાગના કામો ઘરે બેઠા જ પતાવી શકશે. રજાના દિવસોમાં પણ નીચે મુજબની સેવાઓ અવિરતપણે ચાલુ રહેશે:
-
એટીએમ (ATM) સેવાઓ: રોકડ ઉપાડવા અથવા નાખવા માટે દેશભરના એટીએમ મશીનો હંમેશની જેમ કાર્યરત રહેશે.
-
મોબાઈલ અને ઈન્ટરનેટ બેંકિંગ: જો તમારે કોઈને પૈસા ટ્રાન્સફર કરવા હોય, એકાઉન્ટ સ્ટેટમેન્ટ જોવું હોય કે ફિક્સ ડિપોઝિટ (FD) કરવી હોય, તો તમે બેંકની ઓફિશિયલ એપ કે વેબસાઈટનો ઉપયોગ કરી શકો છો.
-
UPI પેમેન્ટ્સ: ગૂગલ પે, ફોન પે, પેટીએમ અથવા ભીમ એપ જેવા UPI માધ્યમો દ્વારા ખરીદી અને નાણાંની લેવડદેવડ ૨૪ કલાક ચાલુ રહેશે.
-
IMPS અને NEFT/RTGS: ઓનલાઈન ફંડ ટ્રાન્સફર માટેની આ તમામ પ્રણાલીઓ રજાના દિવસે પણ ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર સક્રિય રહેશે.
