બેંક FDમાં જ રોકાણ કરો છો? આ 4 સરકારી યોજનાઓ આપી શકે છે વધુ વળતર, જાણો ક્યાં મળશે કેટલું વ્યાજ!
ભારતમાં મોટાભાગના લોકો પોતાની મહેનતની કમાણી સુરક્ષિત રાખવા માટે બેંકની ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD)માં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરે છે. ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો અને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે FD હંમેશાં વિશ્વાસપાત્ર વિકલ્પ રહ્યો છે. જોકે, આજના સમયમાં માત્ર FD પર આધાર રાખવાને બદલે રોકાણના અન્ય વિકલ્પો વિશે પણ જાણવું જરૂરી બન્યું છે.
કેન્દ્ર સરકાર અને સરકારી નાણાકીય સંસ્થાઓ દ્વારા એવી કેટલીક યોજનાઓ ચલાવવામાં આવે છે, જેમાં રોકાણકારોને સુરક્ષા સાથે આકર્ષક વ્યાજ મેળવવાની તક મળે છે. કેટલીક યોજનાઓમાં 8 ટકાથી વધુ વ્યાજ પણ મળી શકે છે. જો તમે પણ તમારી બચતમાંથી સારું વળતર મેળવવા માંગતા હોવ તો આ ચાર વિકલ્પો વિશે જાણવું તમારા માટે ઉપયોગી બની શકે છે.
1. SBIની મલ્ટી ઓપ્શન ડિપોઝિટ સ્કીમ
સ્ટેટ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (SBI)ની મલ્ટી ઓપ્શન ડિપોઝિટ (MOD) સ્કીમ એવા લોકો માટે ઉપયોગી છે, જેઓ પોતાની બચત પર FD જેવું વ્યાજ મેળવવા માંગે છે, પરંતુ જરૂર પડે ત્યારે પૈસા ઉપાડવાની સુવિધા પણ ઇચ્છે છે.
આ યોજનામાં તમારી ટર્મ ડિપોઝિટને બચત ખાતા સાથે જોડવામાં આવે છે. ખાતામાં નક્કી કરેલી મર્યાદા કરતાં વધારે રકમ હોય તો તે આપમેળે ડિપોઝિટમાં ટ્રાન્સફર થઈ શકે છે.
આ યોજનાનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે અચાનક પૈસાની જરૂર પડે ત્યારે આખી FD તોડવાની જરૂર પડતી નથી. નિયમો અનુસાર જરૂરી રકમનો અમુક હિસ્સો ઉપાડી શકાય છે અને બાકીની જમા રકમ પર વ્યાજ મળતું રહે છે. જેમને બચત અને સરળ ઉપાડ બંનેની સુવિધા જોઈએ છે તેમના માટે આ સારો વિકલ્પ બની શકે છે.
2. SBIની અમૃત વૃષ્ટિ યોજના
SBIની અમૃત વૃષ્ટિ યોજના પણ રોકાણકારો માટે એક આકર્ષક વિકલ્પ છે. આ 444 દિવસની ખાસ FD યોજના છે. તેમાં સામાન્ય ગ્રાહકો અને વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે અલગ વ્યાજદરની જોગવાઈ છે.
આ યોજનામાં સામાન્ય ગ્રાહકોને આશરે 6.45 ટકા અને વરિષ્ઠ નાગરિકોને આશરે 6.95 ટકા વાર્ષિક વ્યાજ મળી શકે છે. 80 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના સુપર સિનિયર સિટિઝન્સ માટે આશરે 7.05 ટકા વ્યાજનો દર દર્શાવવામાં આવ્યો છે.
ટૂંકા ગાળા માટે નાણાં રોકવા માંગતા લોકો આ યોજનાનો વિચાર કરી શકે છે. જોકે, રોકાણ કરતાં પહેલાં SBIની સત્તાવાર વેબસાઇટ પરથી યોજનાની ઉપલબ્ધતા અને હાલના વ્યાજદરની ખાતરી કરવી જરૂરી છે.
3. RBIના ફ્લોટિંગ રેટ સેવિંગ્સ બોન્ડ
લાંબા સમય માટે રોકાણ કરવા ઇચ્છતા લોકો માટે રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા ઉપલબ્ધ ફ્લોટિંગ રેટ સેવિંગ્સ બોન્ડ પણ એક વિકલ્પ છે.
આ બોન્ડ ભારત સરકાર દ્વારા જારી કરવામાં આવે છે. તેમાં મળતું વ્યાજ નેશનલ સેવિંગ્સ સર્ટિફિકેટ (NSC)ના વ્યાજદર સાથે જોડાયેલું હોય છે. તેમાં નક્કી કરેલું વધારાનું પ્રીમિયમ ઉમેરીને વ્યાજદર નક્કી કરવામાં આવે છે.
આ યોજનામાં વ્યાજદર દર છ મહિને બદલાઈ શકે છે. લેખમાં દર્શાવ્યા મુજબ વાર્ષિક 8.05 ટકા વ્યાજનો દર લાગુ પડે છે. જોકે, આ દર સમયાંતરે બદલાતો હોવાથી રોકાણ પહેલાં વર્તમાન દર તપાસવો જરૂરી છે.
આ બોન્ડની મુદત સાત વર્ષની હોય છે. તેથી ટૂંકા ગાળામાં પૈસાની જરૂર પડવાની શક્યતા હોય તો રોકાણ કરતાં પહેલાં તેના ઉપાડના નિયમો સમજવા જોઈએ.
4. પોસ્ટ ઓફિસની બચત યોજનાઓ
પોસ્ટ ઓફિસની નાની બચત યોજનાઓ વર્ષોથી સામાન્ય લોકોમાં લોકપ્રિય છે. તેનું કારણ સરકારનું સમર્થન અને વિવિધ જરૂરિયાતોને અનુરૂપ રોકાણના વિકલ્પો છે.
પોસ્ટ ઓફિસની પાંચ વર્ષની ટાઇમ ડિપોઝિટમાં આશરે 7.50 ટકા વ્યાજ મળે છે. આ ઉપરાંત વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે સિનિયર સિટિઝન સેવિંગ્સ સ્કીમ (SCSS) ઉપલબ્ધ છે, જેમાં વાર્ષિક 8.20 ટકા વ્યાજનો દર છે.
આ ઉપરાંત નેશનલ સેવિંગ્સ સર્ટિફિકેટ (NSC), પબ્લિક પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PPF) અને સુકન્યા સમૃદ્ધિ યોજના જેવી યોજનાઓ પણ લાંબા ગાળાની બચત માટે ઉપયોગી છે.
રોકાણ કરતાં પહેલાં આટલી સાવચેતી રાખો
દરેક રોકાણકારની જરૂરિયાત અલગ હોય છે. કોઈને દર મહિને આવક જોઈએ છે, તો કોઈને લાંબા ગાળે મોટી મૂડી ઊભી કરવી હોય છે. તેથી માત્ર વધારે વ્યાજ જોઈને રોકાણ કરવું યોગ્ય નથી. યોજનાની મુદત, પૈસા ઉપાડવાના નિયમો, ટેક્સ અને વ્યાજની ચુકવણીની પદ્ધતિ પણ સમજવી જરૂરી છે.
યાદ રાખો કે યોગ્ય નાણાકીય આયોજનથી નાની બચત પણ ભવિષ્યમાં મોટી આર્થિક સુરક્ષા બની શકે છે. રોકાણ કરતાં પહેલાં સત્તાવાર સરકારી માહિતી તપાસો અને તમારી જરૂરિયાત મુજબ યોગ્ય યોજના પસંદ કરો.
