PF ખાતાધારકો સાવધાન! જો ઈ-નોમિનેશન નહીં હોય તો અટકી જશે પેન્શન અને એડવાન્સ ઉપાડના નાણાં
ભવિષ્યની આર્થિક સુરક્ષા માટે પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PF) એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બચત છે. નોકરી કરતા દરેક વ્યક્તિના પગારમાંથી દર મહિને પીએફની રકમ કપાતી હોય છે, જે નિવૃત્તિ સમયે મોટી મૂડી તરીકે કામ આવે છે. પરંતુ, શું તમે તમારા પીએફ ખાતામાં નોમિની (વારસદાર) ની વિગતો અપડેટ કરી છે? એમ્પ્લોયીઝ પ્રોવિડન્ટ ફંડ ઓર્ગેનાઈઝેશન (EPFO) ના નિયમો અનુસાર, દરેક પીએફ ખાતાધારક માટે ઈ-નોમિનેશન (e-Nomination) કરવું કાયદાકીય રીતે ફરજિયાત છે. જો તમે આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ નહીં કરો, તો ભવિષ્યમાં પીએફ એડવાન્સ ઉપાડવા, ઓનલાઈન ક્લેમ કરવા કે પેન્શનનો દાવો મેળવવામાં મોટી મુશ્કેલીઓ નડી શકે છે.
આજના ડિજિટલ યુગમાં સરકારી સેવાઓ મેળવવી ખૂબ જ સરળ બની ગઈ છે. કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) એ પોતાના કરોડો સભ્યોને મોટી રાહત આપતા નોમિની બદલવાની કે નવું નામ ઉમેરવાની પ્રક્રિયાને સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન કરી દીધી છે. જો તમારી કંપનીમાં કે પરિવારમાં કોઈ મોટો બદલાવ આવ્યો હોય અને તમે તમારા પીએફ ખાતાના વારસદાર બદલવા માંગતા હો, તો તમારે પીએફ ઓફિસની મુલાકાત લેવાની કે કોઈ દસ્તાવેજોની હાર્ડ કોપી જમા કરાવવાની બિલકુલ જરૂર નથી. તમે ઇન્ટરનેટ કનેક્શન અને સ્માર્ટફોન કે કોમ્પ્યુટરની મદદથી મિનિટોમાં આ કામ પૂરું કરી શકો છો.
ઓનલાઈન નોમિનેશન શરૂ કરતા પહેલાં આટલી તૈયારીઓ રાખો
પ્રક્રિયા શરૂ કરતા પહેલાં કેટલીક ટેકનિકલ અને મહત્વપૂર્ણ બાબતોની ચકાસણી કરી લેવી જરૂરી છે. સૌથી પહેલાં, તમારો ૧૨-અંકનો યુનિવર્સલ એકાઉન્ટ નંબર (UAN) સક્રિય (Activate) હોવો જોઈએ અને તે તમારા ઓળખ કાર્ડ સાથે લિંક હોવો જરૂરી છે. બીજી ખાસ બાબત એ છે કે તમારો વર્તમાન મોબાઈલ નંબર પણ આ ઓળખ સિસ્ટમ સાથે નોંધાયેલો હોવો જોઈએ, કારણ કે સમગ્ર પ્રોસેસના અંતે સિક્યોરિટી વેરિફિકેશન માટે ઓટીપી (OTP) તે જ નંબર પર આવશે. આ ઉપરાંત, તમે જેને નોમિની બનાવવા માંગો છો તેમનો ઓળખ નંબર, પાસપોર્ટ સાઇઝનો સ્પષ્ટ ડિજિટલ ફોટોગ્રાફ, બેંક ખાતાની વિગતો અને તેમનું કાયમી સરનામું અગાઉથી જ તમારી પાસે ડિજિટલ ફોર્મેટમાં તૈયાર રાખો.
સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ઓનલાઈન પ્રોસેસ: પોર્ટલ પર લોગઇનથી લઈને ફોર્મ ભરવા સુધી
૧. પોર્ટલ પર જાઓ: સૌ પ્રથમ, ઈપીએફઓ (EPFO) ની સત્તાવાર સભ્ય યુનિફાઈડ પોર્ટલ વેબસાઈટ પર મુલાકાત લો. ત્યાં તમારો UAN નંબર, પાસવર્ડ અને સ્ક્રીન પર દેખાતો કેપ્ચા કોડ કાળજીપૂર્વક દાખલ કરીને લોગઇન કરો.
૨. ઈ-નોમિનેશન મેનૂ પસંદ કરો: લોગઇન થતાં જ જો સ્ક્રીન પર ઈ-નોમિનેશન માટેનું પોપ-અપ દેખાય તો તેના પર ક્લિક કરો. જો પોપ-અપ ન દેખાય, તો ઉપરના મેનૂ બારમાં આપેલા “મેનેજ” (Manage) ટેબ પર જાઓ અને ડ્રોપ-ડાઉન લિસ્ટમાંથી “ઈ-નોમિનેશન” (e-Nomination) નો વિકલ્પ પસંદ કરો.
૩. પ્રોફાઇલ અને ફેમિલી વિગતો: તમારી સ્ક્રીન પર એક નવું પેજ ખુલશે, જેમાં તમારી પ્રોફાઇલની પ્રાથમિક માહિતી દેખાશે. ત્યાં સિસ્ટમ દ્વારા પૂછવામાં આવશે કે “શું તમારો પરિવાર છે?” (Having Family?). આ પ્રશ્નની સામે “હા” (Yes) પર ક્લિક કરો.
૪. વારસદારની વિગતો સબમિટ કરો: હવે તમારી સામે જે ફોર્મ ખુલશે તેમાં તમારા નવા નોમિનીનું પૂરું નામ, જન્મતારીખ, તેમની સાથેનો તમારો સંબંધ, તેમનું સરનામું અને તેમનો સત્તાવાર ઓળખ નંબર બરાબર ટાઈપ કરો. ત્યારબાદ નોમિનીનો ડિજિટલ ફોટો અપલોડ કરો. જો તમે એક કરતાં વધુ વ્યક્તિઓને વારસદાર બનાવવા માંગતા હો, તો “રો ઉમેરો” (Add Row) પર ક્લિક કરીને અન્ય સભ્યોની વિગતો પણ ઉમેરી શકો છો. છેલ્લે નીચે આપેલા “ફેમિલી વિગતો સાચવો” (Save Family Details) બટન પર ક્લિક કરો.
પીએફ શેર વિભાજન અને ઈ-સાઇન (e-Sign) ની છેલ્લી પ્રક્રિયા
આગળના ચરણમાં તમારે “શેર ડિક્લેરેશન” (Share Declaration) નો વિકલ્પ પસંદ કરવાનો રહેશે. અહીં તમારે એ નક્કી કરવાનું છે કે પીએફ ફંડના કેટલા ટકા હિસ્સો તમે તે વ્યક્તિને આપવા માંગો છો. જો તમે માત્ર એક જ વ્યક્તિને નોમિની બનાવી રહ્યા હો, તો ત્યાં “૧૦૦%” લખો. જો તમે બે કે તેથી વધુ સભ્યો ઉમેર્યા હોય, તો તમે તમારી ઈચ્છા અનુસાર હિસ્સો વહેંચી શકો છો (જેમ કે ૫૦-૫૦ અથવા ૬૦-૪૦). આ વિગતો ભર્યા પછી “સેવ ઇપીએફ નોમિનેશન” પર ક્લિક કરો.
યાદ રાખો, વિગતો સેવ કરવા માત્રથી પ્રક્રિયા પૂરી થતી નથી. તેને કાયદેસર માન્યતા આપવા માટે ડિજિટલ હસ્તાક્ષર એટલે કે “ઈ-સાઇન” (e-Sign) કરવું ફરજિયાત છે. સ્ક્રીન પર દેખાતા ઈ-સાઇન ઓપ્શન પર ક્લિક કરવાથી તમે ચકાસણી પેજ પર પહોંચશો. ત્યાં તમારો ઓળખ નંબર દાખલ કરીને “ઓટીપી મેળવો” પર ક્લિક કરો. તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ પર ૬-અંકનો ઓટીપી આવશે, તેને નિયત બોક્સમાં ભરીને “સબમિટ” કરો. ઓટીપી વેરિફિકેશન સફળ થતાં જ સ્ક્રીન પર “સફળતા” (Success) નો મેસેજ ફ્લેશ થશે. આ સાથે જ તમારી ડિજિટલ ફાઇલ અપડેટ થઈ જશે અને તમારે કોઈ પણ કાગળો કંપની કે સરકારી કચેરીએ મોકલવાના રહેશે નહીં.
