ઈરાન સાથેની ટક્કર પર ટ્રમ્પનો દાવો, ‘અમેરિકી લશ્કરી તાકાત સામે તેહરાન નમવા મજબૂર!’
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ તણાવ અને લશ્કરી ટકરાવની વચ્ચે પૂર્વ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક અત્યંત ચોંકાવનારો અને મોટો દાવો કર્યો છે. ટ્રમ્પે ખુલ્લેઆમ નિવેદન આપતા કહ્યું છે કે અમેરિકાએ ઈરાન સામેનું ‘યુદ્ધ જીતી લીધું છે’ અને હવે તેહરાન (ઈરાન સરકાર) અમેરિકા સામે ઘૂંટણિયે પડીને ‘શાંતિની ભીખ માગી રહ્યું છે’. ટ્રમ્પના આ નિવેદને વૈશ્વિક રાજકારણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયામાં ભારે હલચલ મચાવી દીધી છે.
ટ્રમ્પનો દાવો: અમેરિકી સૈન્ય તાકાત સામે ઈરાન લાચાર
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પોતાના તાજેતરના પ્રચાર અને નિવેદનમાં દાવો કર્યો છે કે અમેરિકી સેના દ્વારા કરવામાં આવેલા સચોટ અને ઘાતક હુમલાઓએ ઈરાનની કમર તોડી નાખી છે. તેમના મતે, ઈરાનનું સૈન્ય માળખું અને તેમના વ્યૂહાત્મક ઠેકાણાઓ એટલી હદે નાશ પામ્યા છે કે હવે તેમની પાસે યુદ્ધ ચાલુ રાખવાની કોઈ તાકાત બચી નથી. ટ્રમ્પે કહ્યું કે, ઈરાન જે પહેલા સતત ધમકીઓ આપતું હતું, તે હવે પડદા પાછળથી આંતરરાષ્ટ્રીય મધ્યસ્થો મારફતે શાંતિ કરાર અને યુદ્ધવિરામ માટે વિનંતીઓ કરી રહ્યું છે.
મિડટર્મ ઈલેક્શન અને રાજકીય ટાઈમિંગ
વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પનું આ આક્રમક વલણ અને દાવો અમેરિકામાં ચાલી રહેલી મિડટર્મ ચૂંટણીઓ (Midterm Elections) સાથે સીધો સંબંધ ધરાવે છે. ચૂંટણીના માહોલમાં પોતાની ‘સ્ટ્રોંગ લીડર’ (મજબૂત નેતા)ની છબી ઉપસાવવા માટે ટ્રમ્પ અવારનવાર આ પ્રકારના કડક નિવેદનો આપતા આવ્યા છે. તેઓ અમેરિકી જનતાને એવો સંદેશ આપવા માગે છે કે તેમના નેતૃત્વ અને નીતિઓના કારણે જ અમેરિકા વિદેશી મોરચે વિજયી થઈ રહ્યું છે અને ઈરાન જેવા દેશોને ઝૂકવું પડી રહ્યું છે.
ઈરાનનું વલણ અને મિડલ ઈસ્ટની વાસ્તવિકતા
જોકે, બીજી તરફ ઈરાન તરફથી હજુ સુધી આ દાવાની કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવામાં આવી નથી. ઈરાની મીડિયા અને ત્યાંના કમાન્ડરોનો દાવો છે કે તેઓ અમેરિકી આક્રમણનો જડબાતોડ જવાબ આપી રહ્યા છે. પરંતુ ફારસની ખાડી અને કેશમ આઈલેન્ડ જેવા વિસ્તારોમાં થયેલા તાજેતરના મિસાઈલ હુમલાઓ બાદ ઈરાન પર ભારે દબાણ ચોક્કસપણે વધી ગયું છે. યુદ્ધવિરામ તૂટ્યા બાદ બંને દેશો વચ્ચે સ્થિતિ અત્યંત નાજુક બનેલી છે.
વૈશ્વિક બજારો અને શાંતિ પર અસર
ટ્રમ્પના આ નિવેદન બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને શેરબજારોમાં ભારે અસ્થિરતા જોવા મળી રહી છે. જો ખરેખર ઈરાન શાંતિ વાટાઘાટો માટે તૈયાર થતું હોય, તો મિડલ ઈસ્ટમાં શાંતિ સ્થપાવાની આશા જાગી શકે છે. પરંતુ જો આ માત્ર રાજકીય દાવો જ સાબિત થશે, તો આવનારા દિવસોમાં બંને દેશો વચ્ચે સંઘર્ષ વધુ ભીષણ રૂપ ધારણ કરી શકે છે.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના આ દાવાએ વૈશ્વિક રાજકારણને એક નવો મોડ આપી દીધો છે. હવે આખી દુનિયાની નજર ઈરાનના આગામી કદમ પર ટકેલી છે કે શું તે ખરેખર શાંતિનો રસ્તો પસંદ કરશે કે પછી પલટવાર કરીને આ યુદ્ધને વધુ આગળ ધકેલશે.
