વિશ્વાસ નહીં આવે! આ દેશમાં ઈંડા અને દૂધ કરતા પણ સસ્તું છે સોનું, ₹10 હજારમાં તો થઈ જશો માલામાલ!
સોનું… એક એવી ધાતુ જેને ભારતમાં રોકાણનું સૌથી સુરક્ષિત માધ્યમ અને અમીરીની ઓળખ માનવામાં આવે છે. ભારતમાં જ્યારે સોનાના ભાવ વધે છે, ત્યારે લગ્નોનું બજેટ ખોરવાઈ જાય છે અને સામાન્ય માણસની પહોંચથી તે દૂર થવા લાગે છે. પરંતુ શું તમે કલ્પના કરી શકો છો કે દુનિયામાં એક એવો દેશ પણ છે જ્યાં 1 ગ્રામ સોનાની કિંમત એક પેકેટ બ્રેડ અથવા એક ડઝન ઈંડા કરતા પણ ઓછી છે?
જી હા, સાંભળવામાં આ કોઈ પરીકથા જેવું લાગી શકે છે, પરંતુ આ હકીકત છે. એક દેશ એવો છે જ્યાં તમે તમારા ખિસ્સામાં રાખેલા માત્ર 10 હજાર રૂપિયાથી એટલું સોનું ખરીદી શકો છો, જેટલું ભારતમાં કદાચ લાખો ખર્ચવા છતાં પણ ન મળે. ચાલો જાણીએ આ અનોખા દેશ વિશે અને એ પણ કે આખરે ત્યાં સોનું આટલું સસ્તું કેમ છે.
તે દેશ જ્યાં ‘પીળી ધાતુ’ માટીના મોલે છે
આપણે વાત કરી રહ્યા છીએ દક્ષિણ અમેરિકન દેશ વેનેઝુએલા (Venezuela) ની. વેનેઝુએલા એ જ દેશ છે જે ક્યારેય તેની તેલ સંપત્તિ માટે જાણીતો હતો, પરંતુ આજે આ દેશ એક ભયાનક આર્થિક દુર્ઘટના અને હાઇપરઇન્ફ્લેશન (Hyperinflation) ના તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે. અહીંની કરન્સી ‘બોલિવર’ ની કિંમત એટલી બધી ઘટી ગઈ છે કે લોકોએ એક કિલો શાકભાજી ખરીદવા માટે પણ નોટોથી ભરેલા થેલા લઈ જવા પડે છે. આ આર્થિક ઉથલપાથલનું પરિણામ એ છે કે ત્યાં સોનાની કિંમત પાયાની ખાદ્ય ચીજો કરતા પણ નીચે ગબડી ગઈ છે.
કેલ્ક્યુલેશન સમજો: ભારત vs વેનેઝુએલા
વેનેઝુએલામાં સોનાના ભાવ જાણીને તમે ચોંકી જશો. ત્યાંની વર્તમાન આર્થિક સ્થિતિ મુજબ:
-
1 ગ્રામ સોનાની કિંમત: ત્યાં 670.53 વેનેઝુએલન બોલિવર છે. જો તેને ભારતીય રૂપિયામાં ફેરવીએ, તો તે માત્ર ₹131.22 થાય છે.
-
10 ગ્રામ (1 તોલા) સોનાની કિંમત: વેનેઝુએલામાં આશરે ₹1,312.20 છે.
-
₹10,000 માં કેટલું સોનું? જો તમે ₹10,000 લઈને ત્યાં જાઓ, તો તમે લગભગ 76 ગ્રામ સોનું ખરીદી શકો છો. ભારતમાં આટલા સોના માટે તમારે આશરે 11 લાખ રૂપિયા ખર્ચવા પડી શકે છે.
અજીબ વિટંબણા: ખાવા કરતા સસ્તું થયું સોનું
વેનેઝુએલામાં મોંઘવારીનો આલમ એવો છે કે ત્યાં પેટ ભરવું એ સોનું ખરીદવા કરતા ક્યાંય વધુ મુશ્કેલ કામ છે. મીડિયા રિપોર્ટ્સ અને સ્થાનિક આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો ત્યાંની સ્થિતિ કંઈક આવી છે:
-
દૂધ: 1 લિટર દૂધની કિંમત ત્યાં ભારતીય રૂપિયામાં લગભગ ₹175 છે.
-
બ્રેડ: બ્રેડના એક સાધારણ પેકેટ માટે લોકોએ ₹170 સુધી ચૂકવવા પડી રહ્યા છે.
-
ઈંડા: એક ડઝન ઈંડાની કિંમત ત્યાં ₹233 ની આસપાસ છે.
હવે જરા સરખામણી કરો—જ્યાં 1 ગ્રામ સોનું ₹131 માં મળી રહ્યું છે, ત્યાં એક ડઝન ઈંડા માટે તમારે ₹233 આપવા પડી રહ્યા છે. એટલે કે સોના કરતા મોંઘા ત્યાં ઈંડા અને દૂધ વેચાઈ રહ્યા છે.
ભારતમાં શું છે સ્થિતિ?
જો આપણે ભારતની વાત કરીએ, તો આજના યુગમાં અહીં સોનાની કિંમતો આકાશને આંબી રહી છે. વર્તમાનમાં ભારતમાં 10 ગ્રામ સોનાનો રેટ ₹1,47,786 ની આસપાસ પહોંચી ગયો છે. વેનેઝુએલાની તુલનામાં ભારતમાં સોનું 112.6 ગણું વધુ મોંઘું છે. આ જ કારણ છે કે વેનેઝુએલાના આ સમાચાર સોશિયલ મીડિયા પર ચર્ચાનો વિષય બન્યા છે.
આખરે કેમ છે ત્યાં આટલું સસ્તું સોનું?
સોનું સસ્તું હોવાનો અર્થ એ નથી કે વેનેઝુએલા ખૂબ અમીર થઈ ગયું છે, પરંતુ તે તેની બરબાદ થઈ ગયેલી અર્થવ્યવસ્થા નો સંકેત છે. આની પાછળ મુખ્યત્વે ત્રણ કારણો છે:
-
કરન્સીનું પતન: વેનેઝુએલાની કરન્સી ‘બોલિવર’ ની વેલ્યુ લગભગ શૂન્ય થઈ ગઈ છે. લોકો કેશ પર ભરોસો નથી કરતા. ત્યાં વ્યવહાર માટે લોકો હવે ‘બાર્ટર સિસ્ટમ’ (વસ્તુના બદલે વસ્તુ) અથવા સોનાના નાના ટુકડાઓનો ઉપયોગ કરવા લાગ્યા છે.
-
હાઇપરઇન્ફ્લેશન: ત્યાં મોંઘવારી એટલી બધી છે કે રોજિંદી વસ્તુઓ લક્ઝરી બની ગઈ છે, જ્યારે સોનાની ખાણો ત્યાં આવેલી હોવાને કારણે સ્થાનિક બજારમાં તેની ઉપલબ્ધતા છે.
-
ગેરકાયદેસર ખાણકામ અને પ્રતિબંધો: આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોને કારણે વેનેઝુએલા પોતાનું સોનું બહારના બજારોમાં સાચી કિંમતે વેચી શકતું નથી. સાથે જ ત્યાં ગેરકાયદેસર ખાણકામ ખૂબ વધારે છે, જેથી સ્થાનિક સ્તરે સોનું પુષ્કળ માત્રામાં ઉપલબ્ધ છે, પરંતુ તેને ખરીદવા માટે લોકો પાસે પાયાની સુવિધાઓ પણ નથી.
