તહેવારો પહેલાં સરકારે લીધો મોટો નિર્ણય: 10 વર્ષ પછી ખોલ્યા વિદેશી ખાંડના દ્વાર, જાણો શેરોમાં કેમ મચી ભાગદોડ!
શુક્રવારના સુરુઆતી ટ્રેડિંગ સેશનમાં ભારતીય શેરબજારમાં ખાંડ બનાવતી કંપનીઓ (Sugar Stocks) ના શેરોમાં ભારે કડાકો અને વેચવાલીનો માહોલ જોવા મળ્યો હતો. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા અચાનક 10 લાખ મેટ્રિક ટન રો-સુગર (કાચી ખાંડ) ના ડ્યુટી-ફ્રી આયાત (Duty-Free Import) ને મંજૂરી આપવામાં આવતા જ રોકાણકારોમાં ગભરાટ ફેલાયો હતો અને તેમણે ખાંડના શેરો વેચવાનું શરૂ કરી દીધું હતું.
સરકારે આ મુક્ત આયાત માટે 31 ઓક્ટોબર સુધીની સમયમર્યાદા નક્કી કરી છે. સરકારના આ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય આગામી તહેવારોની સીઝન પહેલાં સ્થાનિક બજારમાં ખાંડનો પુરવઠો (Supply) વધારવાનો અને રોકેટ ગતિએ વધી રહેલા ખાંડના ભાવ પર લગામ લગાવવાનો છે.
Dalmia Bharat Sugar માં સૌથી વધુ 5.47% નો કડાકો
સરકારની આ જાહેરાત બહાર આવ્યા બાદ સુગર સેક્ટરના મોટાભાગના શેરો લાલ નિશાનમાં કારોબાર કરી રહ્યા હતા. તેમાં સૌથી વધુ નુકસાન Dalmia Bharat Sugar ના શેરને થયું હતું:
Dalmia Bharat Sugar: આ કંપનીનો શેર સૌથી વધુ 5.47% ઘટીને ₹480.30 ના સ્તરે આવી ગયો હતો.
Dwarikesh Sugar Industries: કંપનીનો શેર 4.32% ના ઘટાડા સાથે ₹52.99 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો.
Balrampur Chini Mills: ખાંડ ક્ષેત્રની આ દિગ્ગજ કંપનીનો શેર 4.15% તૂટીને ₹735.25 પર પહોંચ્યો હતો.
Triveni Engineering & Industries: આ શેરમાં 3.82% નો ઘટાડો નોંધાયો હતો અને તે ₹288.60 પર કારોબાર કરી રહ્યો હતો.
આ ઉપરાંત, અન્ય મુખ્ય કંપનીઓના શેરોમાં પણ મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો:
Uttam Sugar Mills: 3.07% ઘટીને ₹325.90
EID Parry: 2.22% ઘટીને ₹792.30
Dhampur Sugar Mills: 1.99% ઘટીને ₹185.99
Avadh Sugar & Energy: 1.53% નો ઘટાડો
Bajaj Hindusthan Sugar: 1.41% નો કડાકો
Shree Renuka Sugars: 1.03% નો ઘટાડો નોંધાયો હતો.
દાયકા (10 વર્ષ) પછી આયાત અંગે લેવાયો આટલો મોટો નિર્ણય
સામાન્ય રીતે ભારત સરકાર પોતાના દેશના ખેડૂતો અને સ્થાનિક સુગર મિલોના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે ખાંડની આયાત પર 100% જેટલી ભારે ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી (આયાત જકાત) લાદે છે. આટલી ઊંચી ડ્યુટીને કારણે વિદેશથી ખાંડ આયાત કરવી ખૂબ જ મોંઘી પડે છે.
પરંતુ, છેલ્લા લગભગ 10 વર્ષમાં પ્રથમ વખત સરકારે આટલા મોટા પાયા પર ડ્યુટી-ફ્રી ખાંડની આયાત કરવાની મંજૂરી આપી છે. દેશમાં પાછલા કેટલાક સમયથી ખાંડના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થવાના એંધાણ અને સપ્લાય શોર્ટજને કારણે ભાવમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો હતો. અહેવાલો અનુસાર, છેલ્લા 2 મહિનામાં જ સ્થાનિક બજારમાં ખાંડના ભાવમાં અંદાજે 40% જેટલો જંગી ઉછાળો નોંધાયો હતો. આ ફુગાવો સામાન્ય જનતા માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો હતો.
તહેવારોની સીઝન પહેલાં સપ્લાય સુધારવાની કવાયત
કેન્દ્ર સરકારનો આ નિર્ણય ખૂબ જ વ્યૂહાત્મક સમયે આવ્યો છે. દેશમાં ટૂંક સમયમાં જ ગણેશ ચતુર્થી, નવરાત્રિ, દશેરા અને દિવાળી જેવા મોટા તહેવારોની સીઝન શરૂ થઈ રહી છે. આ સમયગાળા દરમિયાન મીઠાઈઓ, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ અને કન્ફેક્શનરી પ્રોડક્ટ્સ બનાવતી કંપનીઓ અને વેપારીઓ મોટા પાયે ખાંડનો સ્ટોક (Inventory) ખરીદતા હોય છે, જેનાથી માંગમાં અચાનક મોટો ઉછાળો આવે છે.
જો સ્થાનિક બજારમાં અછત હોત તો તહેવારોમાં ખાંડના ભાવ આસમાને પહોંચી ગયા હોત. તેથી જ સરકારે 31 ઓક્ટોબર સુધીની ખાસ ‘ઈમ્પોર્ટ વિન્ડો’ ખોલી છે જેથી આયાતી ખાંડ સમયસર દેશમાં પહોંચી જાય અને બજારમાં પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ રહે.
પોર્ટ-બેઝ્ડ રિફાઇનરીઓને મળશે મોટો ફાયદો
આ 10 લાખ ટનના ઈમ્પોર્ટ કોટા હેઠળ મુખ્યત્વે પોર્ટ-બેઝ્ડ સુગર રિફાઇનરીઓ (દરિયાકાંઠે આવેલી રિફાઇનરીઓ) ને એલોકેશન માટે અરજી કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
સામાન્ય રીતે આ રિફાઇનરીઓ વિદેશમાંથી કાચી ખાંડ (Raw Sugar) ડ્યુટી-ફ્રી આયાત કરે છે અને તેને પોતાની ફેક્ટરીમાં રિફાઇન કરીને ફરીથી અન્ય દેશોમાં નિકાસ (Export) કરતી હોય છે. પરંતુ આ વખતે સરકારે ખાસ છૂટછાટ આપતા જણાવ્યું છે કે, જે કાચી ખાંડ અગાઉથી આયાત કરવામાં આવી હોય અથવા નવી આયાત થાય, તેને રિફાઇન કરીને 31 ઓક્ટોબર સુધી ભારતના સ્થાનિક બજારમાં જ વેચવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
રોકાણકારો અને શેરબજાર માટે આગળનું આઉટલુક
સરકારના આ નિર્ણયથી સામાન્ય ગ્રાહકોને તો મોંઘી ખાંડથી ચોક્કસ રાહત મળશે, પરંતુ સુગર મિલો અને સુગર કંપનીઓના પ્રોફિટ માર્જિન પર ટૂંકા ગાળે દબાણ આવી શકે છે. સ્થાનિક બજારમાં ખાંડના ભાવ અંકુશમાં આવવાને કારણે કંપનીઓની આવક પર અસર પડી શકે છે, જેને કારણે જ શેરબજારે આ નિર્ણયને નકારાત્મક રીતે લીધો છે.
