દેશભરમાં ચોમાસું બન્યું આક્રમક! ૮૫ કિમીની ઝડપે ફૂંકાશે પવન, જાણો તમારા રાજ્યની સ્થિતિ
સમગ્ર દેશમાં ચોમાસું પોતાના પૂર્ણ આક્રમક મિજાજમાં જોવા મળી રહ્યું છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર અને ગુજરાત સહિત દેશના ૧૧ થી વધુ રાજ્યોમાં આગામી કલાકો દરમિયાન મુશળધાર વરસાદ, વાવાઝોડું અને કડાકા-ભડાકા સાથે વીજળી પડવાની ગંભીર ચેતવણી જારી કરી છે. પહાડી રાજ્યોમાં ભૂસ્ખલન અને મેદાની વિસ્તારોમાં જળબંબાકારની સ્થિતિ સર્જાવાની શક્યતાને પગલે તંત્રને પણ એલર્ટ મોડ પર મૂકી દેવામાં આવ્યું છે.
દેશમાં ચોમાસાની સક્રિયતા ચરમસીમાએ પહોંચી છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા તાજેતરના બુલેટિન અનુસાર, પૂર્વથી લઈને ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભારતના વિસ્તારોમાં હવામાનમાં મોટો ઉલટફેર જોવા મળી રહ્યો છે. આગામી કલાકોમાં ગુજરાત, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, દિલ્હી અને રાજસ્થાન સહિત ૧૧ રાજ્યોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદ અને વાવાઝોડાની તીવ્ર શક્યતાઓ દર્શાવવામાં આવી છે.
આગામી સમયગાળા દરમિયાન ૭૦ થી ૮૫ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે તોફાની પવન ફૂંકાઈ શકે છે. પહાડી વિસ્તારોમાં ગાઢ જંગલો અને ઢોળાવવાળી જગ્યાઓ પર ભૂસ્ખલન (Landslide) ની સાથે જળબંબાકાર થવાની ગંભીર ચેતવણી પણ આપવામાં આવી છે.
વાતાવરણમાં કેમ સર્જાઈ આવી આક્રમક સિસ્ટમ?
હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા મુજબ, હાલમાં ઉત્તરપૂર્વીય આસામ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં ઉપરી હવાનું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ (Cyclonic Circulation) સક્રિય થયું છે. આ સિવાય ઉત્તર મધ્યપ્રદેશના મધ્ય ભાગો પર પણ એક અન્ય મજબૂત સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન રચાયું છે.
આ બે મુખ્ય હવામાન પ્રણાલીઓને કારણે પૂર્વ અને ઉત્તર ભારતમાં ભેજયુક્ત પવનો ઝડપથી ખેંચાઈ રહ્યા છે, જેના પરિણામે આગામી ૩ થી ૪ દિવસ સુધી ચોમાસું વધુ ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કરે તેવી પૂરી સંભાવના છે.
ગુજરાતમાં હવામાનની સ્થિતિ અને વરસાદી એલર્ટ
ગુજરાતમાં પણ ચોમાસાની મેઘમહેર યથાવત છે. હવામાન વિભાગ દ્વારા રાજ્યના ઉત્તર, મધ્ય અને સૌરાષ્ટ્ર-દક્ષિણ ગુજરાતના અનેક જિલ્લાઓમાં ભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.
ખાસ કરીને અમરેલી, બનાસકાંઠા, ભરૂચ, ભાવનગર, છોટા ઉદેપુર, દાહોદ, દીવ, ગીર સોમનાથ, નર્મદા, પંચમહાલ, સાબરકાંઠા, તાપી અને મહેસાણા જેવા જિલ્લાઓમાં વાવાઝોડા અને ૭૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે ફૂંકાતા પવન સાથે મુશળધાર વરસાદ પડાવાની શક્યતા છે. કાંઠાળ વિસ્તારો અને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સાવચેત રહેવા સૂચના અપાઈ છે.
દેશના અન્ય રાજ્યો પર તોળાતું સંકટ
૧. દિલ્હી અને એનસીઆર:
રાજધાની દિલ્હીમાં વાદળછાયા વાતાવરણ વચ્ચે વાવાઝોડા સાથે ભારે વરસાદની શક્યતા છે. ૬૦ થી ૬૫ કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે. તાપમાનમાં ઘટાડો થવાથી લોકોને ઉકળાટમાંથી રાહત મળશે પરંતુ વાહનવ્યવહાર ખોરવાઈ શકે છે.
૨. ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહાર:
ઉત્તર પ્રદેશના મેરઠ, મથુરા, કાનપુર, ગોરખપુર અને પ્રયાગરાજ સહિતના જિલ્લાઓમાં ૭૦ કિમીની ઝડપે પવન સાથે ભારે વરસાદની વોર્નિંગ છે. જ્યારે બિહારના પટણા, મુઝફ્ફરપુર, દરભંગા અને ભાગલપુર જેવા વિસ્તારોમાં મેઘગર્જના અને વીજળીના કડાકા-ભડાકા સાથે અતિભારે વરસાદ થવાની આશંકા છે.
૩. પહાડી રાજ્યો (ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, જમ્મુ-કાશ્મીર):
ઉત્તરાખંડના દેહરાદૂન, નૈનિતાલ અને ઋષિકેશ તેમજ હિમાચલના કુલ્લુ, મનાલી અને શિમલામાં વરસાદની સાથે ભૂસ્ખલનની મોટી આશંકા છે. જમ્મુ અને કાશ્મીરના અનંતનાગ, બારામુલ્લા અને શ્રીનગરમાં પણ તીવ્ર વરસાદી ઝાપટાંની શક્યતાને પગલે પ્રવાસીઓને નદી-નાળાથી દૂર રહેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
૪. પૂર્વ અને મધ્ય ભારત (ઝારખંડ, પશ્ચિમ બંગાળ, રાજસ્થાન અને મધ્યપ્રદેશ):
રાંચી, કોલકાતા, જયપુર અને ભોપાલ જેવા મુખ્ય શહેરો સહિત આસપાસના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ભારે પવન અને ગાજવીજ સાથે વરસાદ થવાની પૂરી સંભાવના છે.
નાગરિકો માટે તંત્રની ખાસ સૂચનાઓ
IMD એ લોકોને અપીલ કરી છે કે વાવાઝોડા અને વીજળીના કડાકા વખતે ખુલ્લા મેદાનમાં કે જૂના વૃક્ષો નીચે આશ્રય ન લેવો. પહાડી રસ્તાઓ પર મુસાફરી કરતી વખતે સાવધાની રાખવી અને સ્થાનિક તંત્ર દ્વારા આપવામાં આવતી સુરક્ષા માર્ગદર્શિકાઓનું ચુસ્તપણે પાલન કરવું.
