ઓઝેમ્પિકની આડઅસરો: ડાયાબિટીસની આ દવા આંખોની રોશની છીનવી શકે છે; નવા સંશોધનમાં મોટો ખુલાસો
વર્ષ ૨૦૨૬માં જ્યારે ‘ઓઝેમ્પિક’ જેવી દવાઓ વજન ઘટાડવા અને ડાયાબિટીસ મેનેજમેન્ટ માટે ઘરે-ઘરે જાણીતી બની છે, ત્યારે એક ગંભીર મેડિકલ રિપોર્ટે હલચલ મચાવી દીધી છે. તાજેતરના વૈજ્ઞાનિક સંશોધનો સૂચવે છે કે આ દવા એક દુર્લભ પરંતુ અત્યંત ગંભીર આંખની સમસ્યાનું જોખમ વધારે છે, જે દ્રષ્ટિને કાયમ માટે નબળી પાડી શકે છે અથવા સંપૂર્ણપણે નાશ કરી શકે છે.
શું છે આ ગંભીર બીમારી?
ડેનમાર્કની ‘યુનિવર્સિટી ઓફ સધર્ન ડેનમાર્ક’ ના વૈજ્ઞાનિકોએ કરેલા અભ્યાસમાં NAION (Non-Arteritic Anterior Ischemic Optic Neuropathy) નામની સ્થિતિ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે. આ સમસ્યા ત્યારે સર્જાય છે જ્યારે આંખની મુખ્ય ઓપ્ટિક ચેતા (જે મગજને દ્રશ્યો મોકલે છે) માં લોહીનો પ્રવાહ અચાનક બંધ કે ઓછો થઈ જાય છે. પરિણામે, વ્યક્તિ એકાએક પોતાની દ્રષ્ટિ ગુમાવે છે અને આ નુકસાન મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં કાયમી હોય છે.
૪.૨૪ લાખ દર્દીઓના વિશ્લેષણમાંથી મળેલા ચોંકાવનારા આંકડા
વૈજ્ઞાનિકોએ ૪.૨૪ લાખથી વધુ ટાઇપ-૨ ડાયાબિટીસના દર્દીઓના ડેટાનું ઊંડાણપૂર્વક વિશ્લેષણ કર્યું. તેમાંથી અંદાજે ૧.૦૬ લાખ દર્દીઓ ઓઝેમ્પિક લેતા હતા. સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું કે:
-
ઓઝેમ્પિક લેતા દર્દીઓમાં અન્ય દવા લેનારાઓની સરખામણીએ NAION (અંધાપો લાવતી બીમારી) નું જોખમ લગભગ બમણું હતું.
-
વર્ષ ૨૦૧૮ પહેલા જ્યારે આ દવાનો ઉપયોગ મર્યાદિત હતો, ત્યારે આ રોગના વાર્ષિક ૬૦-૭૦ કેસ નોંધાતા હતા, જે હવે વધીને ૧૫૦ થી વધુ થઈ ગયા છે.
-
મોટાભાગના નવા કેસો તેવા લોકોમાં જોવા મળ્યા જેઓ લાંબા સમયથી ડાયાબિટીસ માટે ઓઝેમ્પિકનો ઉપયોગ કરી રહ્યા હતા.
નિષ્ણાતોનો મત: ફાયદો કે નુકસાન?
જોકે જોખમ બમણું થયું છે, પરંતુ નિષ્ણાતો એ પણ સ્પષ્ટ કરે છે કે એકંદર જોખમ હજુ પણ ઘણું ઓછું છે. લાખો દર્દીઓમાંથી માત્ર થોડાક જ આ સમસ્યાનો ભોગ બને છે. બ્લડ સુગર નિયંત્રિત કરવાના ફાયદા ઘણા મોટા છે, પરંતુ જે લોકોને પહેલાથી જ આંખની નબળાઈ છે અથવા ગ્લુકોમા જેવી સમસ્યા છે, તેમણે ઓઝેમ્પિક લેતા પહેલા સો વાર વિચાર કરવો જોઈએ.
સાવચેતીના પગલાં: જો તમે ઓઝેમ્પિક લઈ રહ્યા હોવ અને અચાનક દ્રષ્ટિમાં ઝાંખપ લાગે અથવા એક આંખે દેખાવાનું ઓછું થઈ જાય, તો તરત જ તમારા ડોક્ટરનો સંપર્ક કરવો જોઈએ. વજન ઘટાડવાની ઉતાવળમાં આંખોના સ્વાસ્થ્ય સાથે બાંધછોડ કરવી મોંઘી પડી શકે છે.
