પિઝા-પાસ્તાનો સ્વાદ થશે બમણો! ઘરે જ તૈયાર કરો કેમિકલ વગરનો ફ્રેશ ઓરેગાનો
ઇટાલિયન ખાવાનું હોય કે મેક્સિકન, પિઝા, પાસ્તા અને ગાર્લિક બ્રેડનું નામ સાંભળતા જ સૌથી પહેલા જે સ્વાદ અને સુગંધ મગજમાં આવે છે, તે છે ઓરેગાનો (Oregano). બજારમાં મળતા ઓરેગાનોના નાના-નાના પેકેટ માત્ર મોંઘા જ નથી હોતા, પરંતુ તેને લાંબા સમય સુધી સાચવી રાખવા માટે તેમાં અનેક પ્રકારના પ્રિઝર્વેટિવ્સ પણ ઉમેરવામાં આવે છે.
જો તમે પણ તમારા ફેવરિટ સ્નેક્સમાં બજાર જેવો જ ઓરેગાનોનો ફ્લેવર ઈચ્છતા હોવ, તો હવે તમારે તેને બહારથી ખરીદવાની જરૂર નથી. તમે તમારા કિચન ગાર્ડન કે કુંડામાં ઉગેલા છોડમાંથી ખૂબ જ સરળતાથી ફ્રેશ અને નેચરલ ઓરેગાનો તૈયાર કરી શકો છો. ચાલો જાણીએ તેને બનાવવાની સરળ રીત અને તેના સ્વાસ્થ્ય લાભો.
ઓરેગાનો શું છે અને ભારતમાં તેને શું કહેવાય છે?
ઓરેગાનો ખરેખર ફુદીના પરિવાર (Mint Family) સાથે સંબંધિત એક જડીબુટ્ટી છે. તેનું વૈજ્ઞાનિક નામ ઓરિગેનમ વલ્ગારે (Origanum vulgare) છે.
ભારતમાં તેની ઓળખ: ભારતમાં લોકો અવારનવાર આ બાબતે મૂંઝવણમાં રહે છે. તેને સામાન્ય રીતે ‘અજમાના પાન’ અથવા ‘જંગલી મરવો’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. જો કે, ધ્યાન રાખવા જેવી બાબત એ છે કે જે અજમાના બીજ (Carom Seeds) નો આપણે મસાલામાં ઉપયોગ કરીએ છીએ, ઓરિગેનો તેનાથી થોડો અલગ હોય છે, પરંતુ તેના પાનની સુગંધ ઘણી હદ સુધી અજમા જેવી જ હોય છે. દક્ષિણ ભારત અને પહાડી વિસ્તારોમાં તેને ઔષધીય છોડ તરીકે પણ ઉગાડવામાં આવે છે.
ઘરે ઓરેગાનો બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
ઘરે ઓરેગાનો તૈયાર કરવો એ દુનિયાના સૌથી સરળ કામોમાંનું એક છે કારણ કે આ માટે તમારે બજારમાંથી કોઈ વધારાના મસાલા ખરીદવા પડતા નથી.
-
તાજા ઓરેગાનોના પાન: તમે નર્સરીમાંથી તેનો છોડ લાવીને ઘરના કુંડામાં રોપી શકો છો.
-
ચોખ્ખું પાણી: પાનને ધોવા માટે.
-
એરટાઈટ કન્ટેનર: તૈયાર ઓરિગેનોને સ્ટોર કરવા માટે.
ઓરેગાનો બનાવવાની બે સરળ રીતો
ઘરે ઓરેગાનો બનાવવા માટે તમે તમારી સુવિધા મુજબ નીચેની બેમાંથી કોઈપણ રીત પસંદ કરી શકો છો:
રીત 1: પરંપરાગત છાંયડામાં સૂકવવાની રીત (Natural Drying)
રીત 1: પરંપરાગત છાંયડામાં સૂકવવાની રીત (Natural Drying)આ રીત સૌથી શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે કારણ કે આમાં પાનનું કુદરતી તેલ અને સુગંધ લાંબા સમય સુધી જળવાઈ રહે છે.
-
પાનની પસંદગી: ઓરેગાનોના છોડમાંથી લીલા અને સ્વસ્થ પાન તોડી લો. પ્રયાસ કરો કે ડાળીઓ સાથે તોડો જેથી સૂકવવામાં સરળતા રહે.
-
સફાઈ: પાનને ઠંડા પાણીથી બરાબર ધોઈ લો જેથી ધૂળ અને માટી નીકળી જાય.
-
સૂકવવાની પ્રક્રિયા: પાનને એક સુતરાઉ કાપડ પર ફેલાવી દો અને વધારાનું પાણી સુકાવા દો. ત્યારબાદ તેને કોઈ ટ્રે કે કાપડ પર ફેલાવીને ઘરની અંદર જ એવી જગ્યાએ રાખો જ્યાં સીધો તડકો ન આવતો હોય (છાંયડામાં સૂકવવા).
-
સમય: તેને સંપૂર્ણપણે સુકાતા 2 થી 4 દિવસ લાગી શકે છે. જ્યારે પાન હાથથી સ્પર્શ કરવા પર કરકરા (Crispy) લાગે અને સરળતાથી તૂટવા લાગે, ત્યારે સમજવું કે તે તૈયાર છે.
-
ક્રશ કરવું: હવે આ સૂકા પાનને હાથથી મસળીને કરકરો પાવડર બનાવી લો.
રીત 2: ઇન્સ્ટન્ટ ઓવન અથવા પેન મેથડ (Instant Method)
જો તમે તરત જ ઓરેગાનો વાપરવા માંગતા હોવ, તો આ રીત અપનાવો:
-
પેનનો ઉપયોગ: ધોયેલા અને કોરા કરેલા પાનને એક કડાઈ કે પેનમાં નાખો. ધીમી આંચ પર તેને ત્યાં સુધી શેકો જ્યાં સુધી તેનો બધો ભેજ ખતમ ન થઈ જાય અને તે કરકરા ન થઈ જાય.
-
ઓવનનો ઉપયોગ: માઇક્રોવેવ કે ઓવનને સૌથી ઓછા તાપમાન (લગભગ 80-90°C) પર સેટ કરો. બેકિંગ ટ્રે પર પાન ફેલાવો અને 10-15 મિનિટ માટે રહેવા દો. વચ્ચે-વચ્ચે ચેક કરતા રહો જેથી પાન બળી ન જાય.
તૈયાર ઓરેગાનોને સ્ટોર કેવી રીતે કરવો?
ઘરનો બનેલો ઓરેગાનો 3 થી 6 મહિના સુધી આરામથી વાપરી શકાય છે. આ માટે:
-
તેને હંમેશા કાચની એરટાઈટ બરણીમાં રાખો.
-
બરણીને સીધા સૂર્યપ્રકાશ અને ભેજથી દૂર કોઈ ઠંડી અને સૂકી જગ્યાએ રાખો.
-
જો તમે ઈચ્છો તો તેમાં થોડા ચીલી ફ્લેક્સ (Chili Flakes) અને લસણનો પાવડર ભેળવીને તમારી પોતાની ‘પિઝા સીઝનિંગ’ પણ તૈયાર કરી શકો છો.
ઘરના બનેલા ઓરેગાનોના ફાયદા
બજારના ઓરેગાનો કરતા ઘરે બનાવેલો ઓરિગેનો વધુ ફાયદાકારક છે:
-
એન્ટી-ઓક્સિડન્ટથી ભરપૂર: તેમાં થાઈમોલ અને કાર્વાક્રોલ જેવા તત્વો હોય છે જે શરીરના કોષોને નુકસાનથી બચાવે છે.
-
ઇમ્યુનિટી બૂસ્ટર: તેમાં એન્ટી-બેક્ટેરિયલ ગુણો હોય છે જે ચેપ સામે લડવામાં મદદ કરે છે.
-
પાચનમાં મદદરૂપ: અજમા જેવો ગુણ હોવાને કારણે તે પેટમાં ગેસ અને અપચાની સમસ્યામાં રાહત આપે છે.
-
શુદ્ધતા: આમાં કોઈ આર્ટિફિશિયલ ફ્લેવર કે MSG હોતું નથી, જેના કારણે તે બાળકો માટે પણ સંપૂર્ણ સુરક્ષિત છે.
નિષ્કર્ષ
ઘરે ઓરેગાનો બનાવવો એ માત્ર કરકસરભર્યું જ નથી, પણ તે તમારા ભોજનને એક નવી તાજગી અને સોડમ પણ આપે છે. હવે પછી જ્યારે પણ તમે ઘરે પિઝા કે પાસ્તા બનાવો, ત્યારે તમારા હાથે તૈયાર કરેલી આ જાદુઈ હર્બ છાંટો અને તફાવત જુઓ.
