આયાતુલ્લાહ ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં તેહરાન જઈ રહેલા શિયા નેતાને ફ્લાઈટમાં બેસવા ન દીધા, સામે આવ્યું મોટું કારણ
જમ્મુ-કાશ્મીરના રાજદ્વારી અને ધાર્મિક વર્તુળોમાં ભારે ખળભળાટ મચાવનારી એક ઘટના સામે આવી છે. ઈરાનના પૂર્વ સર્વોચ્ચ નેતા, સ્વર્ગસ્થ આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં હાજરી આપવા માટે તેહરાન જઈ રહેલા કાશ્મીરના પ્રખ્યાત શિયા ધર્મગુરુ આગા સૈયદ હસન મૌસાવીને નવી દિલ્હીના ઈન્દિરા ગાંધી ઈન્ટરનેશનલ (IGI) એરપોર્ટ પર ફ્લાઈટમાં ચઢતા અટકાવી દેવામાં આવ્યા છે. એટલું જ નહીં, કેન્દ્રીય ઇમિગ્રેશન સત્તાવાળાઓ દ્વારા તેમનો પાસપોર્ટ પણ જપ્ત કરી લેવામાં આવ્યો છે. આ હિલચાલ બાદ કાશ્મીરના રાજકારણમાં ભારે ગરમાવો આવી ગયો છે.
આગા સૈયદ હસન મૌસાવીના પુત્ર અને મહેબૂબા મુફ્તીની પાર્ટી, પીપલ્સ ડેમોક્રેટિક પાર્ટી (PDP) ના ધારાસભ્ય આગા મુન્તઝીર મેહદીએ આ સમગ્ર ઘટના અંગે સનસનીખેજ દાવો કર્યો છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, ગુરુવારે (૨ જુલાઈ) જ્યારે તેમના પિતા ઈરાન જવા માટે દિલ્હી એરપોર્ટ પર પહોંચ્યા ત્યારે ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓએ તેમને અટકાવ્યા હતા. મૌસાવીને આ અંતિમ સંસ્કારમાં સામેલ થવા માટે ઈરાન સરકાર તરફથી સત્તાવાર અને માનદ આમંત્રણ મળ્યું હતું.
ઇમિગ્રેશનની કડક શરતો અને પાસપોર્ટ જપ્તી
ધારાસભ્ય આગા મુન્તઝીર મેહદીના દાવા પ્રમાણે, નવી દિલ્હીમાં ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓએ તેમના પિતા સમક્ષ ઈરાન જવા માટે કેટલીક આકરી શરતો મૂકી હતી. અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું હતું કે આગા હસન ફક્ત ત્યારે જ તેહરાન જઈ શકે છે જો તેઓ ત્યાં જઈને ભારતના સત્તાવાર ભૌગોલિક-રાજકીય વલણ વિરુદ્ધ કોઈ નિવેદનબાજી ન કરે અથવા કાશ્મીરમાં તાજેતરમાં થયેલી ધરપકડો અને કાયદો-વ્યવસ્થાની સ્થિતિ અંગે આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર કોઈ ચર્ચા ન કરે.
મુન્તઝીરના જણાવ્યા અનુસાર, તેમના પિતા આગા હસને દિલ્હીમાં હાજર સુરક્ષા અને ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓને ખાતરી આપી હતી કે તેઓ કોઈ રાજકીય એજન્ડા સાથે ત્યાં જઈ રહ્યા નથી. તેઓ માત્ર આયાતુલ્લાહ ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં એક ધાર્મિક નેતા તરીકે હાજરી આપવાના છે અને ત્યાં કોઈ ભાષણ આપવાના નથી. આમ છતાં, તેમણે રાષ્ટ્રીય હિતો અને શરતોના કાગળો પર સહી કરવાનો અથવા સત્તાવાળાઓની શરતોનું આંધળું પાલન કરવાનો ઇનકાર કરી દીધો હતો.
અહેવાલો અનુસાર, આ વિવાદ વધતા ઇમિગ્રેશન બ્યુરોના વરિષ્ઠ અધિકારી અજય સિંહ દ્વારા તાત્કાલિક એક સત્તાવાર મેમો જારી કરવામાં આવ્યો હતો. આ મેમો હેઠળ આગા સૈયદ હસન મુસાવીનો પાસપોર્ટ અને ટ્રાવેલ દસ્તાવેજો સ્થળ પર જ જપ્ત કરી લેવાયા હતા અને વધુ કાયદાકીય તપાસ અને જરૂરી કાર્યવાહી માટે શ્રીનગર સ્થિત પ્રાદેશિક પાસપોર્ટ ઓફિસ (RPO) ને મોકલી આપવામાં આવ્યા છે.
ઈરાનનું ખાસ વિમાન અને કાશ્મીરી નેતાઓનું લિસ્ટ
અત્રે નોંધનીય છે કે ઈરાન સરકાર દ્વારા સ્વર્ગસ્થ આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીના અંતિમ સંસ્કારમાં ભાગ લેવા માટે ભારતમાંથી ખાસ કરીને કાશ્મીરના પાંચ અગ્રણી નેતાઓને સત્તાવાર આમંત્રણ મોકલવામાં આવ્યું હતું. આ યાદીમાં શિયા ધર્મગુરુ આગા હસન ઉપરાંત, પ્રખ્યાત શિયા નેતા અને વર્તમાન સાંસદ આગા રુહુલ્લાહ મહેદી, વરિષ્ઠ શિયા નેતા ઇમરાન અંસારી, સૈયદ હાદી અને જમ્મુ-કાશ્મીરના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી મહેબૂબા મુફ્તીનો સમાવેશ થતો હતો. આ સમગ્ર યાદીમાં મહેબૂબા મુફ્તી એકમાત્ર એવા બિન-શિયા નેતા હતા જેમને ઈરાન તરફથી આ આમંત્રણ મળ્યું હતું.
આ રાજદ્વારી મુલાકાત માટે ઈરાન સરકારે ભારતમાંથી પોતાના ખાસ મહેમાનોને સન્માનપૂર્વક તેહરાન લઈ જવા માટે એક વિશેષ વિમાન નવી દિલ્હી મોકલ્યું હતું. એરપોર્ટ પર ચાલેલા આ લાંબા ડ્રામા વચ્ચે, પૂર્વ મુખ્યમંત્રી મહેબૂબા મુફ્તી અને ઇમરાન અન્સારીને તમામ કાયદાકીય મંજૂરીઓ મળી ગઈ હતી અને તેઓ આ વિશેષ વિમાનમાં સવાર થઈને ઈરાન જવા રવાના થઈ ગયા હતા. જોકે, આમંત્રિત નેતાઓમાંના એક સૈયદ હાદી હજુ સુધી કોઈ કારણોસર આ પ્રવાસ પર ગયા નથી, જ્યારે આગા હસનને દિલ્હીમાં જ અટકાવી દેવાતા આ મામલો હવે આંતરરાષ્ટ્રીય અને સ્થાનિક સ્તરે ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. કાશ્મીરી નેતાઓ આ પગલાને લોકતાંત્રિક અધિકારોનું હનન ગણાવી રહ્યા છે, જ્યારે સુરક્ષા એજન્સીઓ દેશની આંતરિક સુરક્ષા અને છબીને ધ્યાનમાં રાખીને એલર્ટ પર છે.
