૮મા પગાર પંચ સમક્ષ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓનો બુલંદ અવાજ: સશસ્ત્ર દળોની તર્જ પર નાગરિક કર્મચારીઓ માટે પણ ‘વન રેન્ક, વન પેન્શન’ (OROP) લાગુ કરવા માંગ
કેન્દ્ર સરકારના નિવૃત્ત નાગરિક કર્મચારીઓ (Civilian Employees) અને વિવિધ પેન્શનર સંગઠનોએ ૮મા પગાર પંચ (8th Pay Commission) સમક્ષ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ઐતિહાસિક માંગણી રજૂ કરી છે. સશસ્ત્ર દળોની જેમ જ હવે તમામ કેન્દ્રીય સિવિલિયન પેન્શનરો માટે પણ “વન રેન્ક, વન પેન્શન” (OROP) સિસ્ટમ અમલમાં મૂકવામાં આવે તેવી જોરદાર રજૂઆત કરવામાં આવી છે. આ માંગણીનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એક જ હોદ્દા પરથી નિવૃત્ત થયેલા તમામ કર્મચારીઓને તેમની નિવૃત્તિના વર્ષને ધ્યાનમાં લીધા વિના સમાન પેન્શન આપવાનો છે.
ચાલુ ઓક્ટોબર મહિના દરમિયાન બેંગલુરુ અને મુંબઈ ખાતે ૮મા પગાર પંચની અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકો યોજાવા જઈ રહી છે. આ બેઠકોમાં પગાર પંચના સભ્યો અને સરકારી અધિકારીઓ મુખ્યત્વે કર્મચારીઓના ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (Fitment Factor) અને સિવિલિયન કર્મચારીઓ દ્વારા મૂકવામાં આવેલી OROP ની આ માંગ પર ગંભીરતાથી મંથન હાથ ધરશે.
શા માટે ઉઠી રહી છે સિવિલિયન OROP ની માંગ?
કેન્દ્ર સરકારના પે સિક્રેટ ગ્રેડના લેવલ ૧ થી લઈને ૧૮ સુધીના સિવિલિયન કર્મચારીઓ આ સિસ્ટમ માટે લાંબા સમયથી અવાજ ઉઠાવી રહ્યા છે. સંગઠનોની સ્પષ્ટ દલીલ છે કે જો બે કર્મચારીઓનો હોદ્દો સમાન હોય, પે-લેવલ એક જ હોય અને તેમની કુલ સેવાઓનો સમયગાળો પણ સરખો હોય, તો માત્ર અલગ-અલગ વર્ષોમાં નિવૃત્ત થવાના કારણે તેમના પેન્શનની રકમમાં આસમાન-જમીનનો તફાવત હોવો અન્યાયી છે.
વર્તમાન પેન્શન પ્રણાલી મુજબ, જે કર્મચારી હાલના વર્ષોમાં નિવૃત્ત થાય છે તેને નવા પગાર પંચ અને વધેલા મોંઘવારી ભથ્થાના કારણે વધુ પેન્શન મળે છે. જ્યારે એ જ હોદ્દા પરથી દાયકાઓ પહેલાં નિવૃત્ત થયેલા કર્મચારીનું પેન્શન ઘણું ઓછું રહી જાય છે. OROP સિસ્ટમ લાગુ થવાથી આ વિસંગતતા સંપૂર્ણપણે દૂર થશે અને સમાન કેડરના તમામ નિવૃત્ત કર્મચારીઓ એકસમાન પેન્શનના હકદાર બનશે.

સશસ્ત્ર દળો અને ન્યાયતંત્રની તર્જ પર સમાનતાની અપીલ
ઉલ્લેખનીય છે કે કેન્દ્ર સરકારે વર્ષ ૨૦૧૫ માં દેશના સશસ્ત્ર દળો (Armed Forces) માટે OROP સિસ્ટમ સત્તાવાર રીતે લાગુ કરી હતી. આ વ્યવસ્થા હેઠળ સમાન રેન્ક અને સમાન સેવા આપનાર તમામ નિવૃત્ત જવાનોને એકસરખું પેન્શન આપવામાં આવે છે, પછી ભલે તેમની નિવૃત્તિની તારીખ કોઈ પણ હોય. આ ઉપરાંત, સુપ્રીમ કોર્ટ અને હાઈકોર્ટના નિવૃત્ત ન્યાયાધીશો માટે પણ પેન્શનમાં સમાનતાની ચોક્કસ વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવેલી છે.
પેન્શનર સંગઠનોનું કહેવું છે કે જ્યારે દેશની સુરક્ષા કરતા સૈનિકો અને ન્યાયતંત્રના ન્યાયાધીશો માટે આટલી પારદર્શક અને સમાન વ્યવસ્થા છે, ત્યારે દેશના વહીવટી માળખાને ચલાવતા લેવલ ૧ થી ૧૮ સુધીના સિવિલિયન કર્મચારીઓ સાથે આ પ્રકારનો તફાવત શા માટે રાખવો જોઈએ?
જો ૮મું પગાર પંચ આ સિફારિશને સ્વીકારી લે છે, તો તેનાથી દેશના લાખો નિવૃત્ત કેન્દ્રીય કર્મચારીઓના જીવનધોરણમાં સુધારો થશે અને તેમને આર્થિક સમાનતા અને સુરક્ષા પ્રાપ્ત થશે.
