ચોમાસાની તોફાની ઇનિંગ: આગામી ૧૦ કલાકમાં દેશના ૧૬ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદનું ‘હાઇ એલર્ટ’
દેશભરમાં લાંબા સમયથી અસહ્ય ગરમી અને બફારાનો સામનો કરી રહેલા કરોડો નાગરિકો માટે આખરે રાહતના સમાચાર આવ્યા છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા તાજા બુલેટિન અનુસાર, દેશમાં ચોમાસું હવે સંપૂર્ણપણે સક્રિય થઈ ગયું છે. આગામી ૧૦ કલાક ભારતના મોટાભાગના વિસ્તારો માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે હવામાન વિભાગે ગુજરાત અને દિલ્હી સહિત દેશના ૧૬ રાજ્યોમાં વાવાઝોડા અને જોરદાર પવન સાથે ભારે વરસાદની આશંકા વ્યક્ત કરી છે. આ સમયગાળા દરમિયાન પવનની ગતિ ૬૦ થી ૭૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાક સુધી પહોંચી શકે છે, જે સામાન્ય જનજીવનને પ્રભાવિત કરી શકે તેમ છે.
હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, આગામી ત્રણથી ચાર દિવસમાં ચોમાસું ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, મધ્ય પ્રદેશ, છત્તીસગઢ, ઉત્તરાખંડ અને ગુજરાતના બાકીના ભાગો તરફ ખૂબ જ ઝડપથી આગળ વધશે. આ ૧૬ રાજ્યોની યાદીમાં દિલ્હી, રાજસ્થાન, હિમાચલ પ્રદેશ, તમિલનાડુ, જમ્મુ-કાશ્મીર, મહારાષ્ટ્ર, આસામ, કર્ણાટક, ઝારખંડ અને પશ્ચિમ બંગાળ જેવા મોટા રાજ્યોનો સમાવેશ થાય છે, જ્યાં વહીવટી તંત્રને સાવધ રહેવા સૂચના આપી દેવામાં આવી છે.
દિલ્હી-એનસીઆર: ચોમાસામાં સહેજ વિલંબ, પણ પ્રી-મોન્સૂન આપશે રાહત
દેશની રાજધાની દિલ્હી અને તેની આસપાસના વિસ્તારો (NCR) માં સામાન્ય રીતે ચોમાસું ૨૭ જૂન સુધીમાં પહોંચી જતું હોય છે, પરંતુ આ વર્ષે તેની ગતિ થોડી ધીમી પડતાં તે હવે જુલાઈના પ્રથમ સપ્તાહમાં સત્તાવાર રીતે દસ્તક આપશે. જોકે, દિલ્હીવાસીઓએ નિરાશ થવાની જરૂર નથી. પ્રી-મોન્સૂન એક્ટિવિટીના કારણે દિલ્હીમાં આજથી જ વાતાવરણ પલટાયું છે. ૨૮ જૂને જોરદાર પવન ફૂંકાવાને કારણે ગરમીનો પારો ગગડશે. જ્યારે ૨૯ અને ૩૦ જૂનના રોજ વાવાઝોડા સાથે ભારે વરસાદ પડવાની સંભાવના છે, જે જુલાઈની પહેલી તારીખ સુધી સતત ચાલુ રહેશે.
ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહાર: ૨૯ જૂનથી અતિભારે વરસાદની શરૂઆત
ઉત્તર પ્રદેશમાં આજે અને આવતીકાલે એટલે કે ૨૭ અને ૨૮ જૂને મોટાભાગના જિલ્લાઓમાં હવામાન મુખ્યત્વે શુષ્ક રહેશે. પરંતુ, વાસ્તવિક ચિત્ર ૨૯ જૂનથી બદલાશે. લખનૌ, ગૌતમ બુદ્ધ નગર (નોઈડા), મેરઠ, બરેલી, ગોરખપુર, વારાણસી, પ્રયાગરાજ અને કાનપુર સહિતના મોટા શહેરોમાં ૨૯ જૂનથી ૧ જુલાઈ વચ્ચે મુશળધાર વરસાદ પડવાની ગંભીર ચેતવણી છે.
બીજી તરફ, પડોશી રાજ્ય બિહારમાં આજથી લઈને ૨ જુલાઈ સુધી મેઘરાજા આક્રમક મૂડમાં જોવા મળશે. પટના, ગયા, નાલંદા, ભાગલપુર અને ચંપારણ સહિતના વિસ્તારોમાં ૨૮ જૂન સુધી હળવોથી મધ્યમ વરસાદ અને વીજળીના કડાકા-ભડાકા થશે. ત્યારબાદ ૨૯ જૂને બિહારના મોટાભાગના વિસ્તારો પૂરની ઝપેટમાં આવી શકે તેવો ભારે વરસાદ થવાની સંભાવના છે. આ લાંબા વરસાદી ગાળાને કારણે આગામી ૫ દિવસમાં બિહારનું મહત્તમ તાપમાન ૨ થી ૪ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી ઘટી જશે, જે લોકોને બફારાથી મુક્તિ અપાવશે.
મધ્ય પ્રદેશ અને રાજસ્થાન: પવનના સુસવાટા સાથે મેઘતાંડવ
મધ્ય પ્રદેશમાં ચોમાસાની સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે સ્થિર થઈ ગઈ છે. ભોપાલ, ઈન્દોર, જબલપુર, સાગર અને ઉજ્જૈન સહિતના ૨૫થી વધુ જિલ્લાઓમાં ૨૭ જૂનથી ૨ જુલાઈ સુધી સતત વરસાદી માહોલ રહેશે. આ દરમિયાન ૫૦ કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાશે.
રાજસ્થાનના રણપ્રદેશમાં પણ કુદરત મહેરબાન થઈ છે. જયપુર, અજમેર, બિકાનેર અને કોટા જેવા વિસ્તારોમાં ૨૭ થી ૨૯ જૂન દરમિયાન ધૂળની ડમરીઓ અને ૪૦-૫૦ કિમીની ઝડપે ફૂંકાતા પવન વચ્ચે ભારે વરસાદની આગાહી છે. ખાસ કરીને ખૈરથલ, સીકર અને ઉદયપુર જેવા જિલ્લાઓમાં આગામી બે-ત્રણ દિવસ સુધી આ મોસમ યથાવત રહેશે.
પહાડી રાજ્યો અને દક્ષિણ ભારતની સ્થિતિ
હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડ જેવા પહાડી રાજ્યોમાં પ્રકૃતિનો મિજાજ વધુ તીખો જોવા મળી રહ્યો છે. હિમાચલના શિમલા, મનાલી અને કુલુમાં ૬૦ થી ૭૦ કિમીની ઝડપે તોફાની પવન સાથે વરસાદ પડી રહ્યો છે, જેના કારણે મનાલીમાં મહત્તમ તાપમાન ૧૭ ડિગ્રી અને લઘુત્તમ તાપમાન ૮ ડિગ્રી સુધી નીચે સરકી ગયું છે. ઉત્તરાખંડના દ્રાક્ષ જેવા પ્રખ્યાત સ્થળો ઋષિકેશ, હરિદ્વાર અને નૈનિતાલમાં પણ ૬૦ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ રહ્યો છે, જે પ્રવાસીઓ માટે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.
દક્ષિણ ભારતમાં તમિલનાડુમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું અતિ સક્રિય બન્યું છે. કન્યાકુમારી, કોઈમ્બતુર અને નીલગિરી સહિતના એક ડઝનથી વધુ જિલ્લાઓમાં ૨૭ અને ૨૮ જૂને અતિભારે વરસાદનું એલર્ટ આપવામાં આવ્યું છે. વાવાઝોડાની તીવ્રતાને જોતા દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં માછીમારોને સમુદ્રમાં ન જવાની કડક સૂચના આપવામાં આવી છે.
દેશભરમાં બદલાતા આ હવામાનને જોતાં નાગરિકોને વહીવટી તંત્રની માર્ગદર્શિકાનું પાલન કરવા અને ભારે પવન કે વીજળીના કડાકા વખતે ખુલ્લા મેદાન અથવા ઝાડ નીચે આશ્રય ન લેવાની અપીલ કરવામાં આવી છે.

