હવે બદલાયેલા અભ્યાસક્રમ સાથે ભણશે ધોરણ 9ના વિદ્યાર્થીઓ, NCERTની નવી બુક રિલીઝ
સ્કૂલ એજ્યુકેશનમાં સતત બદલાવના દોર વચ્ચે, નેશનલ કાઉન્સિલ ઓફ એજ્યુકેશનલ રિસર્ચ એન્ડ ટ્રેનિંગ (NCERT) એ ધોરણ 9 ના વિદ્યાર્થીઓ માટે સોશિયલ સાયન્સ (સામાજિક વિજ્ઞાન) ની નવી પાઠ્યપુસ્તક બહાર પાડી છે. એનસીઇઆરટીના નવા નિયમો અને અભ્યાસક્રમ મુજબ વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓ આજથી આ નવી ચોપડી ખરીદી શકશે.
ચાલો જાણીએ કે આ નવી ચોપડીમાં શું ખાસ છે અને તે વિદ્યાર્થીઓ માટે કેમ મહત્વપૂર્ણ છે.

શું છે આ નવી ચોપડીનું નામ અને આધાર?
એનસીઇઆરટી દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી આ નવી સોશિયલ સાયન્સની ચોપડીનું આખું નામ “Understanding Society-India and Beyond, Social Science Textbook for Grade 9, પાર્ટ 2” છે. આ ધોરણ 9 માટે સોશિયલ સાયન્સની નવી પાઠ્યપુસ્તકનો બીજો ભાગ છે.
આ અભ્યાસક્રમમાં બદલાવ નેશનલ કરિકુલમ ફ્રેમવર્ક ફોર સ્કૂલ એજ્યુકેશન 2023 (NCF-SE 2023) અને નેશનલ એજ્યુકેશન પોલિસી 2020 (NEP 2020) હેઠળ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. તેનો હેતુ સામાજિક વિજ્ઞાનના વિષયોને આધુનિક અને નવા અભ્યાસક્રમ મુજબ ઢાળવાનો છે.
ક્યાંથી અને કઈ રીતે ખરીદી શકો છો આ ચોપડી?
એનસીઇઆરટીના મુબજ, સોશિયલ સાયન્સની આ નવી ચોપડી આજથી અનેક માધ્યમો પર ઉપલબ્ધ કરાવી દેવામાં આવી છે:
વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓ તેને એનસીઇઆરટી પબ્લિકેશન ડિવિઝનના આઉટલેટ્સ અને અધિકૃત વિક્રેતાઓ પાસેથી ખરીદી શકે છે.
આ ઉપરાંત, તેને એનસીઇઆરટીની ઓફિશિયલ વેબસાઇટ અને એમેઝોન (Amazon) દ્વારા પણ ઓનલાઈન મંગાવી શકાશે.
એનસીઇઆરટીએ વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકોને સલાહ આપી છે કે તેઓ હંમેશા અધિકૃત વેચાણ માધ્યમોનો જ ઉપયોગ કરે.
નવી ચોપડીમાં શું છે ખાસ? (મુખ્ય વિશેષતાઓ)
આ નવી ચોપડીમાં ભારતીય ઇતિહાસના વિવિધ દોર, સમાજમાં આવેલા બદલાવ અને અન્યાય કે વિદેશી આક્રમણો સામે થયેલા પ્રતિકારની ઘટનાઓને પ્રમુખતાથી સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.
રેઝિસ્ટન્સ એન્ડ રેઝિલિયન્સ (1000-1700): ચોપડીના બીજા ભાગમાં આ નામથી એક ખાસ પ્રકરણ જોડવામાં આવ્યું છે. જેમાં 7મી સદી પછી ભારતીય ઉપખંડ પર થયેલા વિવિધ વિદેશી આક્રમણો અને તેની સામે અલગ-અલગ ક્ષેત્રોમાં થયેલા પ્રતિકારના ઐતિહાસિક ઉદાહરણો આપવામાં આવ્યા છે.
ગુમનામ નાયકોની શૌર્ય ગાથા: પાઠ્યપુસ્તકમાં દેશના એવા ઘણા ગુમનામ નાયકો અને સંઘર્ષોને સામેલ કરવામાં આવ્યા છે, જેને અગાઉ ઓછી જગ્યા મળતી હતી. જેમાં મુઘલ સામ્રાજ્ય સામે ગંગા-યમુના દોઆબમાં રહેતા જાટોના પ્રતિકારનો ઉલ્લેખ છે—જેમ કે 1669માં ગોકુલ જાટના નેતૃત્વમાં થયેલો વિરોધ અને 1686માં સિનસિની તથા સોગરના જમીનદારોનો વિદ્રોહ.
એવી રાણીઓનો ઇતિહાસ જે ભુલાવી દેવાયો હતો: ચોપડીમાં ચાલુક્ય વંશની સાહસી રાણી નાયકી દેવી અને ઉલ્લાલની રાણી અબ્બક્કા ચોટા નો ખાસ ઉલ્લેખ છે. તેના અનુસાર, રાણી નાયકી દેવીએ 1178માં માઉન્ટ આબુ પાસે કાસહરડામાં મુહમ્મદ ગૌરીને કરારી હાર આપી હતી.
સિક ઇતિહાસ અને ગુરુઓની શહાદત: ‘રેઝિસ્ટન્સ એન્ડ રેઝિલિયન્સ’ પ્રકરણમાં સિક સમુદાયના પ્રતિકાર અને સિક ગુરુઓના મહાન બલિદાનનું પણ વર્ણન છે. તેમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે કેવી રીતે 17મી સદીની શરૂઆતમાં મુઘલ શાસનનો સિક મામલાઓમાં હસ્તક્ષેપ વધ્યો, અને જહાંગીરના શાસનકાળમાં ગુરુ અર્જન દેવ તથા ઓરંગઝેબના શાસનકાળમાં ગુરુ તેગ બહાદુરને આપવામાં આવેલી શહાદત સિક ઇતિહાસની અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ હતી.
મહારાણા પ્રતાપનો સંઘર્ષ: ચોપડીમાં 1582માં ઉદયપુર પાસે થયેલા પ્રખ્યાત દેવૈરના યુદ્ધ ને પણ સામેલ કરવામાં આવ્યું છે. તેના અનુસાર, આ યુદ્ધમાં મેવાડમાં મુઘલ સેનાની ઘણી ચોકીઓ ધ્વસ્ત થઈ હતી, જેનાથી મહારાણા પ્રતાપને મેવાડના મોટા ભાગ પર ફરીથી નિયંત્રણ મેળવવામાં મદદ મળી. તેમના ઉત્તરાધિકારી મહારાણા અમર સિંહના સંઘર્ષોને પણ તેમાં સ્થાન મળ્યું છે.
ગણિતની નવી ચોપડી પણ છે ઉપલબ્ધ
ધોરણ 9 ના અભ્યાસક્રમમાં થઈ રહેલા બદલાવો અંતર્ગત એનસીઇઆરટી અગાઉ જ અન્ય નવા વિષયની ચોપડીઓ પણ બજારમાં લાવી ચૂક્યું છે. જેમાં ગણિતની નવી ચોપડી ‘ગણિત પ્રકાશ’ પણ સામેલ છે, જેનો ઉપયોગ સંશોધિત અભ્યાસક્રમ હેઠળ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ ચોપડી તૈયાર કરવામાં દેશભરના ગણિત શિક્ષકો અને વિષય નિષ્ણાતો (Subject Experts) પાસેથી વિશેષ સૂચનો લેવામાં આવ્યા હતા.

નવી ચોપડીમાં શું છે ખાસ? (મુખ્ય વિશેષતાઓ)