PMUY ઉજ્જવલા યોજનામાં વર્ષના ૧૨ સિલિન્ડર પર મળશે મોટી છૂટ, જાણો નવા નિયમો.
PMUY વૈશ્વિક ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ અને ખાસ કરીને ઈરાન સાથેના યુદ્ધની સ્થિતિએ ભારતમાં ઉર્જા સંકટનો ભય પેદા કર્યો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ અને ગેસના ભાવમાં ઉછાળો આવતા સ્થાનિક સ્તરે એલપીજી (LPG) સિલિન્ડરની કિંમતોમાં વધારો નોંધાયો છે. જોકે, આ મુશ્કેલ સમયમાં પણ કેન્દ્ર સરકારે દેશના ગરીબ પરિવારોને સુરક્ષિત રાખવા માટે ‘પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જવલા યોજના’ (PMUY) હેઠળ મળતી સબસિડી ચાલુ રાખી છે. લાભાર્થીઓને સામાન્ય ગ્રાહક કરતા ₹૩૦૦ ઓછા ભાવે સિલિન્ડર મળી રહ્યો છે.
યુદ્ધના માહોલમાં સરકારનો મક્કમ ટેકો
હાલમાં ઈરાન સંઘર્ષ પાંચમા સપ્તાહમાં પ્રવેશી રહ્યો છે, જેના કારણે સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ છે. સરકાર વારંવાર ખાતરી આપી રહી છે કે ભારતમાં ગેસનો પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ છે. મોંઘવારીના આ સમયમાં ઉજ્જવલા યોજનાના ગ્રાહકોને મળતી ₹૩૦૦ની સબસિડી સીધી તેમના બેંક ખાતામાં જમા કરવામાં આવે છે, જેનાથી તેમને બજાર ભાવ કરતા ઘણી ઓછી કિંમતે રાંધણ ગેસ ઉપલબ્ધ થાય છે.
ઉજ્જવલા યોજના: એક સામાજિક ક્રાંતિ
૧ મે, ૨૦૧૬ ના રોજ ઉત્તર પ્રદેશના બલિયાથી શરૂ થયેલી આ યોજનાએ ભારતના ગ્રામીણ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને બદલી નાખ્યું છે.
સ્વચ્છ બળતણ: લાકડા, છાણા અને કોલસાના ધુમાડાથી થતા ફેફસાના રોગો અને આંખોની સમસ્યાઓ સામે મહિલાઓને રક્ષણ મળ્યું છે.
મફત કનેક્શન: આ યોજના હેઠળ લાયક પરિવારોને કોઈ પણ સિક્યોરિટી ડિપોઝિટ કે ઇન્સ્ટોલેશન ચાર્જ વગર નવું ગેસ કનેક્શન આપવામાં આવે છે.
વાર્ષિક ૧૨ સિલિન્ડર: સરકાર દરેક ઉજ્જવલા લાભાર્થીને વર્ષના ૧૨ સિલિન્ડર સુધી ₹૩૦૦ની સબસિડી આપે છે.
મહિલા સશક્તિકરણનું માધ્યમ
ઉજ્જવલા યોજના માત્ર ગેસ કનેક્શન પૂરતી મર્યાદિત નથી, તે મહિલાઓના સમયની બચત કરે છે. પહેલા જે મહિલાઓ કલાકો સુધી લાકડા વીણવા અને રસોઈ કરવામાં વિતાવતી હતી, તે હવે તે સમયનો ઉપયોગ અન્ય આર્થિક પ્રવૃત્તિઓમાં કરી શકે છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) ના અહેવાલો મુજબ, આ યોજનાને કારણે ભારતમાં ઘરગથ્થુ વાયુ પ્રદૂષણમાં ધરખમ ઘટાડો થયો છે.
યોજનાનો લાભ કેવી રીતે લેવો?
જો તમે હજુ સુધી આ યોજનામાં જોડાયા નથી અથવા સબસિડીનો લાભ નથી મળી રહ્યો, તો નીચેની બાબતો ધ્યાનમાં રાખો: ૧. પાત્રતા: અરજદાર મહિલા હોવી જોઈએ અને તેની ઉંમર ૧૮ વર્ષથી વધુ હોવી જોઈએ. તે બીપીએલ (BPL) પરિવાર અથવા અંત્યોદય યોજના હેઠળ આવતી હોવી જોઈએ. ૨. દસ્તાવેજો: આધાર કાર્ડ, રેશન કાર્ડ, બીપીએલ પ્રમાણપત્ર અને બેંક ખાતાની વિગતો (સબસિડી માટે) જરૂરી છે. ૩. અરજી પ્રક્રિયા: તમે તમારી નજીકની ગેસ એજન્સી પર જઈને ફોર્મ ભરી શકો છો અથવા PMUY ની સત્તાવાર વેબસાઇટ પર ઓનલાઇન અરજી કરી શકો છો. ૪. E-KYC: સબસિડી મેળવવા માટે તમારું ઈ-કેવાયસી (e-KYC) પૂર્ણ હોવું અને બેંક ખાતું આધાર સાથે લિંક હોવું અનિવાર્ય છે.
આર્થિક અસર
ગેસ વિતરણ કેન્દ્રો વધવાને કારણે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ડિલિવરી બોય અને મિકેનિક્સ તરીકે લાખો યુવાનોને રોજગારી મળી છે. આ એક એવી વ્યવસ્થા બની ગઈ છે જેણે દેશના છેવાડાના માનવીને આધુનિક ઉર્જા સ્ત્રોત સાથે જોડ્યો છે.
૪ એપ્રિલ ૨૦૨૬ ની આ સ્થિતિમાં, જ્યારે વૈશ્વિક અસ્થિરતા સામાન્ય માનવીના ખિસ્સા પર ભાર વધારી રહી છે, ત્યારે ઉજ્જવલા યોજનાની ₹૩૦૦ની સબસિડી એક મજબૂત આર્થિક ઢાલ બની છે. સરકારનો આ નિર્ણય સાબિત કરે છે કે અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં રહેતી મહિલાઓનું સ્વાસ્થ્ય અને રસોડું હજુ પણ સરકારની પ્રાથમિકતામાં છે.
