જીભનો સ્વાદ અને શરીરની બરબાદી! જાણો ઉનાળામાં આઈસ્ક્રીમના બદલે કયા 5 દેશી વિકલ્પો છે અમૃત સમાન
ઉનાળાની કાળઝાળ ગરમી શરૂ થતાં જ અબાલ-વૃદ્ધ સૌ કોઈને આઈસ્ક્રીમ ખાવાનું મન થઈ જતું હોય છે. આઈસ્ક્રીમ માત્ર મોંમાં ઠંડક જ નથી આપતો, પરંતુ આપણી સ્વાદેન્દ્રિયને પણ તૃપ્ત કરે છે. પરંતુ, શું આઈસ્ક્રીમ દરેક વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે? બિલકુલ નહીં. સ્વાદમાં અતિ ઉત્તમ લાગતો આઈસ્ક્રીમ વાસ્તવમાં ખાંડ (સુગર), સેચ્યુરેટેડ ફેટ અને હાઈ કેલરીનો ભંડાર છે, જે આપણા શરીરમાં ઘણી ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓને નોતરી શકે છે. સામાન્ય રીતે લોકો એવું માને છે કે માત્ર ડાયાબિટીસના દર્દીઓએ જ આઈસ્ક્રીમ ખાવાથી બચવું જોઈએ, પરંતુ તબીબી વિજ્ઞાન અનુસાર માત્ર ડાયાબિટીસ જ નહીં, પરંતુ અન્ય ઘણી એવી બીમારીઓ છે જેમાં આઈસ્ક્રીમનું સેવન સ્વાસ્થ્યને ગંભીર નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. જો કોઈ વ્યક્તિ પહેલેથી જ કોઈ જૂની કે ક્રોનિક બીમારીથી પીડિત હોય, તો આઈસ્ક્રીમની નકારાત્મક અસર તેના શરીર પર બહુ ઝડપથી દેખાવા લાગે છે. તેથી, એ જાણવું ખૂબ જ જરૂરી છે કે કઈ બીમારીઓમાં આઈસ્ક્રીમથી અંતર રાખવું જોઈએ અને તેના બદલે કયા તંદુરસ્ત વિકલ્પો અપનાવી શકાય.
ડાયાબિટીસ સિવાય આ 5 બીમારીઓમાં આઈસ્ક્રીમ છે નુકસાનકારક
નવી દિલ્હીની આરએમએલ (RML) હોસ્પિટલના મેડિસિન વિભાગના ડાયરેક્ટર અને પ્રોફેસર ડૉ. સુભાષ ગિરિના જણાવ્યા અનુસાર, જો તમને નીચે જણાવેલી પાંચમાંથી કોઈ પણ સમસ્યા હોય, તો આઈસ્ક્રીમ ખાતા પહેલાં દસ વખત વિચારવું જોઈએ:
૧. ફેટી લિવર (Fatty Liver)
આજના સમયમાં ખરાબ લાઈફસ્ટાઈલના કારણે ફેટી લિવરની સમસ્યા બહુ સામાન્ય બની ગઈ છે. આઈસ્ક્રીમમાં રિફાઈન્ડ સુગર અને હાઈ ફેટ ખૂબ મોટી માત્રામાં હોય છે. જ્યારે આપણે આઈસ્ક્રીમ ખાઈએ છીએ, ત્યારે આ વધારાની ખાંડ લિવરમાં ફેટ (ચરબી) ના સ્વરૂપમાં જમા થવા લાગે છે. આનાથી લિવર પર ઓવરલોડ એટલે કે વધારાનું દબાણ આવે છે અને ફેટી લિવરની સમસ્યા વધુ ગંભીર બને છે, જે આગળ જતાં લિવર સિરોસિસમાં પણ બદલાઈ શકે છે.
૨. મેદસ્વીતા અથવા વજન વધવું (Obesity)
જે લોકો પહેલાથી જ પોતાના વધતા વજન અથવા સ્થૂળતાથી પરેશાન છે, તેમના માટે આઈસ્ક્રીમ એક દુશ્મન સમાન છે. આઈસ્ક્રીમમાં રહેલી કેલરીઝ બહુ ઝડપથી શરીરમાં ફેટ વધારે છે. તેમાં ન્યુટ્રિશન (પોષણ) શૂન્ય હોય છે અને કેલરી વધુ હોય છે, જેને અર્થશાસ્ત્રમાં ‘એમ્પ્ટી કેલરી’ કહેવાય છે. આઈસ્ક્રીમ ખાવાથી વજન નિયંત્રિત કરવું અશક્ય બની જાય છે.
૩. હાઈ કોલેસ્ટ્રોલ (High Cholesterol)
આઈસ્ક્રીમ બનાવવા માટે ફૂલ ક્રીમ દૂધ, મલાઈ અને વનસ્પતિ ઘી કે પામ ઓઈલનો ઉપયોગ થતો હોય છે, જેમાં સેચ્યુરેટેડ ફેટનું પ્રમાણ ઘણું ઊંચું હોય છે. હાઈ કોલેસ્ટ્રોલની સમસ્યાથી પીડાતા દર્દીઓ જો આઈસ્ક્રીમ ખાય, તો તેમના લોહીમાં બેડ કોલેસ્ટ્રોલ (LDL) નું સ્તર અચાનક વધી શકે છે. આનાથી હૃદયની ધમનીઓમાં બ્લોકેજ થવાનું અને હાર્ટ એટેક આવવાનું જોખમ બમણું થઈ જાય છે.
૪. લેક્ટોઝ ઇનટોલરન્સ (Lactose Intolerance)
દુનિયામાં ઘણા એવા લોકો છે જેમના પાચનતંત્રમાં દૂધ કે દૂધની બનાવટોમાં રહેલી કુદરતી ખાંડ એટલે કે ‘લેક્ટોઝ’ ને પચાવવાની ક્ષમતા નથી હોતી. આઈસ્ક્રીમ ડેરી પ્રોડક્ટ હોવાથી, લેક્ટોઝ ઇનટોલરન્સ ધરાવતા લોકો જો તેનું સેવન કરે, તો તેમને પેટ ફૂલવું (Bloating), પેટમાં અસહ્ય ગેસ થવો, પેટનો દુખાવો અને ઝાડા (ડાયરિયા) જેવી પાચનની ગંભીર સમસ્યાઓ તરત જ શરૂ થઈ જાય છે.
૫. એસિડિટી અને નબળી પાચનશક્તિ (Acidity & Poor Digestion)
આઈસ્ક્રીમ એક અત્યંત ઠંડી અને પચવામાં ભારે (હેવી) વસ્તુ છે. જ્યારે આપણે કંઈપણ અતિશય ઠંડું ખાઈએ છીએ, ત્યારે આપણા પેટનું તાપમાન અચાનક ઘટી જાય છે, જેનાથી જઠરાગ્નિ (પાચક રસો) નબળી પડે છે. આના કારણે ખોરાક બરાબર પચતો નથી અને એસિડિટી, ખાટા ઓડકાર તેમજ છાતીમાં બળતરા જેવી તકલીફો વધી જાય છે.
આઈસ્ક્રીમ શરીર પર કેવી રીતે કરે છે આડઅસર?
આઈસ્ક્રીમ ખાધા પછી ભલે આપણને ક્ષણિક આનંદ મળતો હોય, પરંતુ તે આપણા આંતરિક અંગો પર નકારાત્મક અસર કરે છે. આઈસ્ક્રીમમાં રહેલી અતિશય ખાંડ લોહીમાં ભળતાની સાથે જ બ્લડ શુગર લેવલને સ્પાઈક (અચાનક વધારો) કરે છે, જે ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. વળી, રાત્રે ડિનર પછી આઈસ્ક્રીમ ખાવાની આદત સૌથી વધુ ખરાબ છે, કારણ કે રાત્રે શરીરની શારીરિક પ્રવૃત્તિ ઓછી હોય છે, જેથી આ બધી કેલરી ચરબીમાં રૂપાંતરિત થઈ જાય છે અને પાચનતંત્રને આખી રાત આ ભારે ખોરાક પચાવવા માટે વધારાની મહેનત કરવી પડે છે, જેનાથી ઊંઘની ગુણવત્તા પણ બગડે છે.
આઈસ્ક્રીમના બદલે અપનાવો આ હેલ્ધી અને ટેસ્ટી વિકલ્પો
ગરમીમાં ઠંડક મેળવવા માટે આઈસ્ક્રીમ જ એકમાત્ર રસ્તો નથી. જો તમે સ્વાસ્થ્ય સાથે સમાધાન કર્યા વિના સ્વાદ અને ઠંડક બંને મેળવવા માંગતા હોવ, તો આ દેશી અને પૌષ્ટિક વિકલ્પો બેસ્ટ છે:
-
ઘરનું બનેલું ઠંડું દહીં અથવા શ્રીખંડ: ઘરે બનાવેલું દહીં પ્રોબાયોટીક્સથી ભરપૂર હોય છે, જે પાચનશક્તિને મજબૂત કરે છે અને પેટને કુદરતી ઠંડક આપે છે.
-
શુગર-ફ્રી ફ્રૂટ સ્મૂધી (Fruit Smoothie): દૂધ અથવા દહીંમાં કેળા, સ્ટ્રોબેરી કે કેરી જેવા તાજા ફળો ઉમેરીને ખાંડ વગર સ્મૂધી બનાવી શકાય છે. આ સ્વાદિષ્ટ હોવાની સાથે શરીરને જરૂરી વિટામિન્સ પણ આપે છે.
-
ફ્રોઝન યોગર્ટ (Frozen Yogurt): જો તમને આઈસ્ક્રીમ જેવું જ ટેક્સચર જોઈતું હોય, તો બજારમાં મળતા આઈસ્ક્રીમ ફેટી આઈસ્ક્રીમના બદલે લો-ફેટ ફ્રોઝન યોગર્ટ એક ઉત્તમ અને હેલ્ધી ઓપ્શન છે.
-
તાજા ફળો: ઉનાળામાં કુદરતે આપણને વોટરમેલન (તરબૂચ), ટેટી અને દ્રાક્ષ જેવા હાઈ-વોટર કન્ટેન્ટ ધરાવતા ફળો આપ્યા છે, જે શરીરને હાઇડ્રેટ રાખે છે.
-
નળિયેર પાણી અને છાશ: ગરમીથી બચવા માટે અમૃત સમાન છે. છાશમાં જીરું અને મીઠું નાખીને પીવાથી શરીરનું તાપમાન નિયંત્રણમાં રહે છે અને એસિડિટી થતી નથી.

