પશ્ચિમ બંગાળમાં લોકશાહીનો મહોત્સવ: રેકોર્ડબ્રેક મતદાન અને મહિલા શક્તિનો શંખનાદ
પશ્ચિમ બંગાળમાં છેલ્લા કેટલાય મહિનાઓથી ચાલી રહેલી રાજકીય ગરમાગરમી અને રસાકસી વચ્ચે આખરે વિધાનસભાની ચૂંટણીના બંને તબક્કાઓ સંપન્ન થયા છે. બંગાળની જનતાએ જે રીતે મતદાનમાં ઉત્સાહ બતાવ્યો છે, તેનાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે અહીંની પ્રજા પોતાની સરકાર પસંદ કરવા માટે કેટલી જાગૃત છે. આ વખતે મતદાનના તમામ જૂના રેકોર્ડ તૂટી ગયા છે, જેણે રાજકીય પંડિતો અને ચૂંટણી લડતા પક્ષો બંનેને આશ્ચર્યમાં મૂકી દીધા છે. હવે સૌની નજર 4 મે ના રોજ જાહેર થનારા પરિણામો પર ટકેલી છે.
વિક્રમી મતદાન: આંકડા જે ઇતિહાસ રચી ગયા
પશ્ચિમ બંગાળના ચૂંટણી ઇતિહાસમાં આ વખતે થયેલું મતદાન અત્યાર સુધીનું સૌથી વધુ મતદાન માનવામાં આવે છે. બંને તબક્કાઓ મળીને સરેરાશ 92.47 ટકા જેટલું જંગી મતદાન નોંધાયું છે. જોકે આ આંકડાઓ હજુ કામચલાઉ છે અને ફાઈનલ ડેટામાં થોડો ફેરફાર થઈ શકે છે, પરંતુ તે સાબિત કરે છે કે બંગાળમાં પરિવર્તન કે પુનરાવર્તનની લહેર કેટલી પ્રબળ છે.
પ્રથમ તબક્કાની વાત કરીએ તો, 152 બેઠકો પર અંદાજે 93.19 ટકા મતદાન થયું હતું. જ્યારે બીજા તબક્કામાં 142 બેઠકો પર 91.66 ટકા મતદારોએ પોતાના મતાધિકારનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આઝાદી પછી બંગાળમાં કોઈ પણ વિધાનસભા ચૂંટણીમાં આટલી મોટી ભાગીદારી પહેલા ક્યારેય જોવા મળી નથી.
મહિલા મતના જોરે સત્તાની ચાવી?
આ ચૂંટણીમાં સૌથી નોંધપાત્ર બાબત એ રહી છે કે પુરુષો કરતાં મહિલાઓએ વધુ ઉત્સાહપૂર્વક મતદાન કર્યું છે. બંગાળના બંને તબક્કામાં મહિલાઓ વોટિંગ લિસ્ટમાં અવ્વલ રહી છે.
પ્રથમ તબક્કામાં મહિલા મતદાનનો આંકડો 94.10 ટકા જેટલો આશ્ચર્યજનક રહ્યો હતો.
બીજા તબક્કામાં પણ 92.28 ટકા મહિલાઓએ મતદાન કર્યું.
સરેરાશ રીતે જોઈએ તો કુલ 93.24 ટકા મહિલાઓએ નવી સરકાર બનાવવા માટે પોતાનો મતો આપ્યો છે.
તૃણમૂલ કોંગ્રેસ (TMC) અને ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) બંને પક્ષો માને છે કે મહિલા મતદારોની આ ઉમળકાભેર ભાગીદારી તેમના પક્ષમાં પરિણામ લાવશે. મમતા બેનર્જીની યોજનાઓ જેવી કે ‘લક્ષ્મીર ભંડાર’ અને બીજી તરફ ભાજપ દ્વારા આપવામાં આવેલ સુરક્ષા અને વિકાસના વાયદાઓ વચ્ચે મહિલાઓએ કોને પસંદ કર્યા છે, તે જોવું રસપ્રદ રહેશે.
પુરુષ મતદારો પણ પાછળ નથી
મહિલાઓ ભલે ટકાવારીમાં આગળ રહી હોય, પરંતુ પુરુષ મતદારોએ પણ લોકશાહીના આ પર્વમાં બરાબરીની ટક્કર આપી છે. બંને તબક્કામાં પુરુષોનું મતદાન પણ 90 ટકાના આંકડાને પાર કરી ગયું છે.
પ્રથમ તબક્કામાં પુરુષોનું મતદાન 92.34 ટકા રહ્યું.
બીજા તબક્કામાં આ દર થોડો ઘટીને 91.07 ટકા રહ્યો.
એકંદરે પુરુષ મતદાનની ટકાવારી 91.74 ટકા રહી છે.
આ આંકડા દર્શાવે છે કે બંગાળમાં જાતિ કે લિંગના ભેદભાવ વિના દરેક વર્ગના લોકોએ પરિવર્તન કે વર્તમાન વ્યવસ્થા અંગે સ્પષ્ટ મત આપ્યો છે.
હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠકો પર રસાકસી: ભવાનીપુર અને અન્ય જિલ્લાઓ
રાજધાની કોલકાતામાં પણ મતદાનનો ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો, જ્યાં બીજા તબક્કામાં આશરે 87 ટકા મતદાન નોંધાયું હતું. જિલ્લાઓની વાત કરીએ તો પૂર્વ બર્ધમાન જિલ્લામાં સૌથી વધુ 92.46 ટકા મતદાન થયું છે, જે રેકોર્ડ સમાન છે.
પરંતુ આખી ચૂંટણીમાં સૌથી વધુ ધ્યાન દક્ષિણ કોલકાતાની હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠક ભવાનીપુર પર રહ્યું છે. અહીં મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જી પોતે મેદાનમાં છે અને તેમની સામે વિપક્ષના નેતા સુવેન્દુ અધિકારી છે. વર્ષ 2021ની ચૂંટણીમાં સુવેન્દુ અધિકારીએ નંદીગ્રામમાં મમતા બેનર્જીને હરાવ્યા હતા, તેથી આ જંગ હવે પ્રતિષ્ઠાનો જંગ બની ગયો છે. ભવાનીપુરમાં પણ 87 ટકા મતદાન થયું છે, જે સૂચવે છે કે આ બેઠક પર પરિણામ ગમે તે તરફ નમી શકે છે.
ભાજપ અને ટીએમસીના પોતપોતાના દાવા
રેકોર્ડબ્રેક મતદાન બાદ ટીએમસી અને ભાજપ બંને પોતપોતાની જીતના દાવા કરી રહ્યા છે.
TMC (તૃણમૂલ કોંગ્રેસ): મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વમાં ટીએમસીનું માનવું છે કે મહિલાઓના આટલા મોટા મતદાન પાછળ તેમની લોક કલ્યાણકારી યોજનાઓ છે. તેમને ખાતરી છે કે જનતાએ ફરી એકવાર ‘બંગાળની દીકરી’ પર વિશ્વાસ મૂક્યો છે.
BJP (ભારતીય જનતા પાર્ટી): બીજી તરફ, ભાજપ આ મતદાનને સત્તા વિરોધી લહેર (Anti-incumbency) તરીકે જોઈ રહ્યું છે. ભાજપના નેતાઓનું કહેવું છે કે જ્યારે જનતા પરિવર્તન ઈચ્છતી હોય ત્યારે જ આટલી મોટી સંખ્યામાં રસ્તા પર ઉતરે છે.
