બહારથી કુરકુરા અને અંદરથી સોફ્ટ ફરાળી બટાકાવડાં બનાવવાની કમ્પ્લીટ સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રેસીપી
શ્રાવણ માસ, નવરાત્રી કે કોઈ પણ પવિત્ર ઉપવાસ દરમિયાન જો તમે મોરૈયો કે સાબુદાણાની પરંપરાગત વાનગીઓ ખાઈને કંટાળી ગયા હોવ, તો આ વખતે રસોડામાં કંઈક નવો અને ચટાકેદાર પ્રયોગ કરો. બાફેલા બટાકાના માવામાં ડ્રાયફ્રૂટ્સ અને મસાલાનો અદભુત તડકો આપીને તૈયાર થતા ગરમાગરમ ‘ફરાળી બટેટા વડા’ વ્રતની મજા બમણી કરી દેશે.
ગુજરાતમાં તહેવારો અને વ્રતનો પ્રારંભ થતાં જ ઘરોમાં ફરાળી વાનગીઓની સુગંધ પ્રસરવા લાગે છે. ખાસ કરીને શ્રાવણ માસ, નવરાત્રી કે એકાદશી જેવા પવિત્ર દિવસોમાં લોકો આખો દિવસ વ્રત રાખતા હોય છે. આખો દિવસ શારીરિક ઉર્જા જાળવી રાખવા અને જીભનો સ્વાદ બરકરાર રાખવા માટે લોકો અલગ-અલગ વાનગીઓ બનાવતા હોય છે. જો તમે પણ દર વખતે સાબુદાણાની ખીચડી કે મોરૈયો ખાઈને કંટાળી ગયા છો, તો આ વખતે ઉપવાસમાં કંઈક નવું અને ઉત્સાહવર્ધક ટ્રાય કરો. ગરમાગરમ, બહારથી અતિશય ક્રિસ્પી અને અંદરથી ડ્રાયફ્રૂટ્સના સ્વાદથી ભરપૂર એવા ‘ફરાળી બટેટા વડા’ વ્રત કરનારાઓ માટે બેસ્ટ અને ક્વિક ઓપ્શન છે. આવો જાણીએ તેને બનાવવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ એકદમ સરળ અને પરફેક્ટ રીત.
ફરાળી બટેટા વડા માટેની જરૂરી સામગ્રી
આ સ્વાદિષ્ટ વાનગી બનાવવા માટે તમારે રસોડામાં આસસાનીથી ઉપલબ્ધ હોય તેવી સામગ્રીની જરૂર પડશે. વડાના અંદરના સ્વાદિષ્ટ માવા (સ્ટફિંગ) માટે ૬ થી ૭ બાફેલા અને સરસ રીતે છૂંદેલા બટાકા, ૧ મોટી ચમચી કિસમિસ, ૧ મોટી ચમચી ઝીણા સમારેલા કાજુ, ૧ ચમચી આદુ અને લીલા મરચાંની પેસ્ટ, ૨ ચમચી શેકેલી અને વાટેલી મગફળીનો ભૂકો, ૧ ચમચી ધાણાજીરું પાવડર, અડધી ચમચી કાળા મરીનો પાવડર, અડધી ચમચી લીંબુનો રસ અને સ્વાદ અનુસાર ફરાળી મીઠું (સિંધવ મીઠું) જોઈશે. જ્યારે વડાના ઉપરના ક્રિસ્પી પડ (બેટર) માટે જરૂર મુજબ શિંગોડાનો લોટ અથવા રાજગરાનો લોટ અને વડા તળવા માટે પૂરતા પ્રમાણમાં સીંગતેલની જરૂર પડશે.
ફરાળી બટેટા વડા બનાવવાની પરફેક્ટ રીત
૧. ચટાકેદાર માવો (સ્ટફિંગ) તૈયાર કરવાની રીત:
સૌ પ્રથમ એક મોટું વાસણ લો. તેમાં બાફેલા અને બરાબર છૂંદેલા બટાકા ઉમેરો. હવે આ બટાકાના માવામાં કાજુના ટુકડા, કિસમિસ, આદુ-મરચાંની પેસ્ટ, વાટેલી મગફળીનો ભૂકો, ધાણાજીરું, કાળા મરી પાવડર, લીંબુનો રસ અને સ્વાદ મુજબ ફરાળી સિંધવ મીઠું ઉમેરો. આ બધી સામગ્રીને તમારા હાથની મદદથી એકસરખી રીતે મિક્સ કરી લો જેથી મસાલો બટાકામાં બરાબર ભળી જાય. હવે આ તૈયાર થયેલા મિશ્રણમાંથી સરખા ભાગના નાના-નાના ગોળ બોલ્સ (વડા) વાળીને એક પ્લેટમાં અલગ મૂકી દો.
૨. લોટનું ખીરું (બેટર) બનાવવાની રીત:
એક બીજા ઊંડા બાઉલમાં જરૂર મુજબ શિંગોડાનો લોટ અથવા રાજગરાનો લોટ લો. તેમાં થોડું સિંધવ મીઠું ઉમેરો. હવે તેમાં ખૂબ જ સાવચેતીપૂર્વક ધીમે-ધીમે પાણી ઉમેરતા જાઓ અને ચમચી વડે હલાવતા રહો જેથી ખીરામાં કોઈ ગઠ્ઠા (લમ્પ્સ) ન રહે. આ ખીરું બહુ પાતળું પણ નહીં અને બહુ ઘટ્ટ પણ નહીં, એટલે કે મીડિયમ કોટિંગ સુસંગતતાવાળું હોવું જોઈએ, જેથી બટેટાના વડા પર તેનું સરસ પડ ચડી શકે.
૩. વડા તળવાની કળા:
એક કઢાઈમાં વડા તળવા માટે સીંગતેલ ગરમ કરવા મૂકો. તેલ મધ્યમ આંચ પર બરાબર ગરમ થઈ જાય એટલે ગેસની ફ્લેમ મધ્યમ કરી દો. હવે બટાકાના બનાવેલા બોલ્સને એક-એક કરીને શિંગોડાના લોટના ખીરામાં ડુબાડો, જેથી લોટનું પડ બધી બાજુ બરાબર ચડી જાય. ત્યારબાદ તેને કાળજીપૂર્વક ગરમ તેલમાં મૂકો. વડાને મધ્યમ આંચ પર બંને બાજુથી ગોલ્ડન બ્રાઉન અને કરકરા (ક્રિસ્પી) થાય ત્યાં સુધી બરાબર તળી લો.
ગરમાગરમ પીરસવાની રીત
જ્યારે વડા બંને બાજુથી સરસ ગોલ્ડન બ્રાઉન થઈ જાય, ત્યારે તેને તેલમાંથી બહાર કાઢી કિચન પેપર પર લો જેથી વધારાનું તેલ શોષાઈ જાય. બસ, તમારા ક્રિસ્પી અને સોફ્ટ ફરાળી બટેટા વડા તૈયાર છે. આ ગરમાગરમ વડાને વ્રત માટે સ્પેશિયલ બનાવેલી લીલી કોથમીર-મરચાંની ચટણી અથવા સહેજ ખાંડ નાખેલા મીઠા દહીં સાથે પીરસો. આ વાનગી માત્ર વ્રત કરનારાઓને જ નહીં, પરંતુ ઘરના દરેક સભ્યોને ખૂબ જ પસંદ આવશે.
