શું તમારું ખાતું પણ આઈસીઆઈસીઆઈ બેંકમાં છે? લોન અને એનપીએ અંગે આવ્યા ચોંકાવનારા આંકડા
ખાનગી ક્ષેત્રની દેશની અગ્રણી બેંક, આઈસીઆઈસીઆઈ બેંક લિમિટેડ (ICICI Bank Ltd) દ્વારા શનિવારના રોજ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ ના પ્રથમ ક્વાર્ટર (જૂન ત્રિમાસિક) ના નાણાકીય પરિણામો જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. બેંકે બજારના અંદાજો કરતાં વધુ આકર્ષક દેખાવ કરતા તેના ચોખ્ખા નફામાં વાર્ષિક ધોરણે (YoY) ૧૫.૯ ટકાનો શાનદાર ઉછાળો નોંધાવ્યો છે.
ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં બેંકનો ટેક્સ પછીનો ચોખ્ખો નફો (Net Profit) વધીને ₹૧૪,૮૦૫ કરોડ પર પહોંચી ગયો છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ક્વાર્ટરમાં ₹૧૨,૭૬૮ કરોડ હતો. બેંકની મુખ્ય વ્યાજની આવક અને મજબૂત ધિરાણ વૃદ્ધિના કારણે આ નફાકારકતા પ્રાપ્ત થઈ છે.
મુખ્ય વ્યાજની આવક (NII) અને માર્જિનમાં મોટો સુધારો
આઈસીઆઈસીઆઈ બેંકની કમાણીના મુખ્ય સ્ત્રોત સમાન નેટ ઈન્ટરેસ્ટ ઈન્કમ (Net Interest Income – NII) માં પણ મજબૂત વૃદ્ધિ જોવા મળી છે. જૂન ક્વાર્ટરમાં બેંકની NII વાર્ષિક ધોરણે ૧૨.૭ ટકા વધીને ₹૨૪,૩૮4 કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ત્રિમાસિક ગાળામાં ₹૨૧,૬૩૫ કરોડ હતી.
આ સાથે જ બેંકની કાર્યક્ષમતા દર્શાવતો મહત્વનો માપદંડ એટલે કે નેટ ઈન્ટરેસ્ટ માર્જિન (Net Interest Margin – NIM) પણ ખૂબ જ મજબૂત બન્યો છે. જૂન ક્વાર્ટરમાં બેંકનો NIM ૪.૩૬ ટકા નોંધાયો છે, જે અગાઉના માર્ચ ક્વાર્ટરના ૪.૩૨ ટકા અને ગયા વર્ષના સમાન ક્વાર્ટરના ૪.૩૪ ટકા કરતાં વધુ છે. માર્જિનમાં થયેલો આ વધારો બેંકના મજબૂત ફંડિંગ પ્રોફાઇલ અને કુશળ એસેટ મેનેજમેન્ટને દર્શાવે છે.
ફી ઇન્કમ અને ઓપરેટિંગ ખર્ચના આંકડા
ટ્રેઝરી આવક સિવાયની બેંકની બિન-વ્યાજ આવક (Non-Interest Income) પણ વાર્ષિક ધોરણે ૧૬ ટકા વધીને ₹૮,૪૨૫ કરોડ થઈ છે, જે ગયા વર્ષે સમાન ગાળામાં ₹૭,૨૬૪ કરોડ હતી. બેંકની ફીથી થતી આવક (Fee Income) ૨૩.૫ ટકાના વધારા સાથે ₹૭,૨૮૬ કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે. રસપ્રદ વાત એ છે કે, આ કુલ ફી આવકમાં રિટેલ, ગ્રામીણ અને બિઝનેસ બેંકિંગ ગ્રાહકોનો હિસ્સો આશરે ૭૨ ટકા જેટલો મોટો રહ્યો છે.
બીજી તરફ, બેંકના ઓપરેટિંગ ખર્ચ (Operating Expenses) માં પણ વાર્ષિક ૧૦.૪ ટકાનો વધારો થયો છે અને તે વધીને ₹૧૨,૫૭૪ કરોડ નોંધાયો છે, જે ગયા વર્ષે આ જ ગાળામાં ₹૧૧,૩૯૪ કરોડ હતો. ટ્રેઝરી ઓપરેશન્સની વાત કરીએ તો, બેંકને ચાલુ ક્વાર્ટરમાં ₹૧૫૧ કરોડનો ટ્રેઝરી ગેઇન (નફો) થયો છે. ઉલ્લેખનીય છે કે અગાઉના માર્ચ ક્વાર્ટરમાં બેંકને ₹૧૦૬ કરોડનું ટ્રેઝરી નુકસાન થયું હતું.
પ્રોવિઝનિંગમાં ઘટાડો અને વધારાની સુરક્ષા
બેંકિંગ કામગીરીમાં જોખમો સામે રક્ષણ આપતી જોગવાઈઓ એટલે કે પ્રોવિઝનિંગ (Provisions) ના મોરચે બેંકને મોટી રાહત મળી છે. ટેક્સ સિવાયના બેંકના કુલ પ્રોવિઝન્સ વાર્ષિક ધોરણે ઘટીને ₹૧,૨૬૦ કરોડ રહ્યા છે, જે ગયા વર્ષે ₹૧,૮૧૫ કરોડ હતા.
જો કે, બેંકે ભવિષ્યની સુરક્ષા માટે તેના બેલેન્સ શીટને અત્યંત મજબૂત રાખ્યું છે. ૩૦ જૂન સુધીમાં બેંક પાસે ₹૧૩,૧૦૦ કરોડનું વિશાળ કન્ટિન્જન્સી પ્રોવિઝન (Contingency Provisions) ઉપલબ્ધ છે. આ ઉપરાંત, આરબીઆઈ (RBI) ના નિર્દેશો અનુસાર એગ્રીકલ્ચર પ્રાયોરિટી સેક્ટર પોર્ટફોલિયો માટે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ ના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં ઊભું કરાયેલું ₹૧,૨૮૩ કરોડનું વધારાનું સ્ટાન્ડર્ડ એસેટ પ્રોવિઝન પણ બેંકે જાળવી રાખ્યું છે.
એસેટ ક્વોલિટી એકદમ સ્થિર: GNPA માં મોટો સુધારો
આઈસીઆઈસીઆઈ બેંકે લોનની ગુણવત્તા એટલે કે એસેટ ક્વોલિટીના મોરચે પણ પોતાનું શાનદાર પ્રદર્શન જાળવી રાખ્યું છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ બેંકનો ગ્રોસ નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ (GNPA) રેશિયો સુધરીને ૧.૩૮ ટકા પર આવી ગયો છે. જે ગયા વર્ષના સમાન ગાળામાં ૧.૬૭ ટકા અને અગાઉના માર્ચ ક્વાર્ટરમાં ૧.૪૦ ટકા હતો.
બીજી તરફ, નેટ એનપીએ (NNPA) નો રેશિયો વાર્ષિક ધોરણે ૦.૪૧ ટકાથી ઘટીને ૦.૩૫ ટકા થયો છે, જો કે અગાઉના ક્વાર્ટરના ૦.૩૩ ટકાની સરખામણીએ તેમાં સામાન્ય વધારો જોવા મળ્યો છે.
જૂન ક્વાર્ટરમાં નવી બેડ લોન ઉમેરાવાની પ્રક્રિયા એટલે કે ગ્રોસ એનપીએ એડિશન ઘટીને ₹૫,૫૫૨ કરોડ રહ્યું છે, જે ગયા વર્ષે ₹૬,૨૪૫ કરોડ હતું. રાઈટ-ઓફ અને વેચાણ સિવાયની લોન વસૂલાત અને અપગ્રેડેશન (Recoveries and Upgrades) ₹૨,૮૪૫ કરોડ નોંધાયું છે. આ ગાળા દરમિયાન બેંકે ₹૧,૬૭૩ કરોડના ગ્રોસ એનપીએ રાઈટ-ઓફ (માફ) કર્યા છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ બેંકનો પ્રોવિઝનિંગ કવરેજ રેશિયો (PCR) ૭૪.૭ ટકાના મજબૂત સ્તરે રહ્યો છે.
ધિરાણમાં ૧૯.૬ ટકાનો બ્રોડ-બેઝ્ડ ગ્રોથ
બેંકના બિઝનેસ ગ્રોથ અને લોન બુકની વાત કરીએ તો, આઈસીઆઈસીઆઈ બેંકનું કુલ ધિરાણ (Total Advances) વાર્ષિક ધોરણે ૧૯.૬ ટકા અને ત્રિમાસિક ધોરણે ૫ ટકાના જોરદાર વધારા સાથે ₹૧૬,૩૧,૨૬૦ કરોડ (આશરે ૧૭૨.૩ બિલિયન યુએસ ડોલર) પર પહોંચી ગયું છે. બેંકની આ વૃદ્ધિ ચારેય તરફથી જોવા મળી છે:
-
રિટેલ લોન પોર્ટફોલિયો (Retail Loans): આ સેક્ટરમાં વાર્ષિક ૧૨ ટકાની વૃદ્ધિ થઈ છે અને તે કુલ લોન બુકનો ૪૯.૨ ટકા હિસ્સો ધરાવે છે.
-
બિઝનેસ બેંકિંગ પોર્ટફોલિયો (Business Banking): નાના વેપારીઓને અપાતી આ લોનમાં વાર્ષિક ૨૮.૨ ટકાનો જબરદસ્ત ગ્રોથ નોંધાયો છે.
-
ગ્રામીણ પોર્ટફોલિયો (Rural Loans): ગ્રામીણ અર્થતંત્રમાં ધિરાણ વાર્ષિક ૩૫.૪ ટકાના રેકોર્ડ સ્તરે વધ્યું છે.
-
ડોમેસ્ટિક કોર્પોરેટ પોર્ટફોલિયો (Corporate Loans): ભારતીય કંપનીઓને અપાતા ધિરાણમાં વાર્ષિક ૧૮.૫ ટકાનો વધારો થયો છે.
એકંદરે, આ આંકડા સાબિત કરે છે કે ડોમેસ્ટિક એડવાન્સિસમાં નોંધાયેલી ૧૮.૮ ટકાની વાર્ષિક વૃદ્ધિના દમ પર આઈસીઆઈસીઆઈ બેંક ભારતીય બેંકિંગ ક્ષેત્રમાં ખૂબ જ આક્રમક અને સુરક્ષિત રીતે આગળ વધી રહી છે.
