પૌવા-પરોઠા ભૂલી જશો! આ ચોમાસામાં ટ્રાય કરો ગુજરાતની ફેમસ અને હેલ્ધી ડિશ ‘ખીચુ’
જો તમે રોજ સવારે નાસ્તામાં કે સાંજે હળવી ભૂખમાં પરોઠા, બ્રેડ અથવા પોહા ખાઈને બોર થઈ ગયા છો, તો આ ચોમાસાની ઋતુમાં કંઈક નવું અને પરંપરાગત અજમાવવું જોઈએ. ગુજરાતની પ્રખ્યાત ડિશ ‘ખીચુ’ (Khichu) સ્વાદ, સ્વાસ્થ્ય અને સાદગીનો એક શ્રેષ્ઠ સમન્વય છે. આ ખાવામાં જેટલું સ્વાદિષ્ટ હોય છે, પેટ માટે તેટલું જ હલકું અને સરળતાથી પચી જાય તેવું હોય છે.
સૌથી સારી વાત એ છે કે તેને ચોખાના લોટ અને ઘરમાં રહેલા કેટલાક બેઝિક મસાલાઓથી માત્ર 10 મિનિટમાં તૈયાર કરી શકાય છે. ઉપરથી સિંગતેલ અથવા દેશી ઘીનો વઘાર અને લીલા મરચાનું તીખાપણું તેનો સ્વાદ બે ગણો વધારી દે છે. નાના હોય કે મોટા, આ પરંપરાગત ગુજરાતી સ્નેક દરેકને ખૂબ જ પસંદ આવે છે. ચાલો જાણીએ તેને ઘરમાં સરળતાથી બનાવવાની પૂરી રેસિપી.
ખીચુ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
-
ચોખાનો લોટ: 1 કપ
-
પાણી: 2 કપ (એટલે કે લોટથી બમણું)
-
જીરું: 1 નાની ચમચી
-
લીલા મરચાં: 2-3 (ઝીણા સમારેલા)
-
અજમો: અડધી નાની ચમચી (આ પાચન માટે ખૂબ જ સારો છે)
-
પાપડખાર (અથવા ખાવાનો સોડા): એક ચતુર્થાંશ નાની ચમચી (આ ખીચુને સોફ્ટ અને ફ્લફી બનાવે છે)
-
લાલ મરચું પાવડર: અડધી નાની ચમચી (સ્વાદ અનુસાર)
-
મીઠું: સ્વાદ અનુસાર
-
દેશી ઘી અથવા સિંગતેલ: 1 મોટી ચમચી (વઘાર માટે અને ઉપર રેડવા માટે)
-
કોથમીર: ઝીણી સમારેલી તાજી કોથમીર
ગુજરાતી ‘ખીચુ’ બનાવવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ સરળ રીત
-
પાણી ઉકાળવા મૂકો: ખીચુ બનાવવા માટે સૌથી પહેલા એક ઊંડા પેન કે કઢાઈમાં 2 કપ પાણી ગરમ કરવા માટે મૂકો. ધ્યાન રાખો કે પાણીનું પ્રમાણ એકદમ સાચું હોવું જોઈએ (1 કપ લોટ હોય તો 2 કપ પાણી).
-
મસાલા અને વઘાર ઉમેરો: જ્યારે પાણીમાં હળવો ઉભરો આવવા લાગે, ત્યારે તેમાં ઝીણા સમારેલા લીલા મરચાં, જીરું, અજમો, લાલ મરચું પાવડર, મીઠું અને પાપડખાર (અથવા સોડા) નાખી દો. આ સાથે તેમાં 1 નાની ચમચી સિંગતેલ કે દેશી ઘી પણ ઉમેરી દો. આ બધી ચીજોને પાણીમાં સારી રીતે ભળી જવા દો અને પાણીમાં જોરદાર ઉભરો આવે ત્યાં સુધી તેને ઉકળવા દો.
-
ચોખાનો લોટ ઉમેરો: જ્યારે પાણીમાં ઝડપથી ઉભરો આવવા લાગે, ત્યારે ગેસની આંચ એકદમ ધીમી (Low Flame) કરી દો. હવે થોડો-થોડો કરીને 1 કપ ચોખાનો લોટ પાણીમાં ઉમેરતા જાઓ. સાથે જ, બીજા હાથે ચમચી અથવા વિસ્કર (Whisk) ની મદદથી તેને સતત હલાવતા રહો જેથી લોટમાં કોઈગાંઠ (Lumps) ન પડે.
-
ઢાંકીને સ્ટીમ-કુક કરો: જ્યારે બધો લોટ પાણીમાં સારી રીતે ભળી જાય અને પાણી સંપૂર્ણપણે સુકાઈ જાય, ત્યારે ગેસની આંચ એકદમ ધીમી કરી દો. હવે કઢાઈને એક થાળી કે ઢાંકણથી ઢાંકી દો અને તેને લગભગ 2 થી 3 મિનિટ સુધી વરાળ (Steam) માં ચઢવા દો. આનાથી ચોખાનો કાચો સ્વાદ સંપૂર્ણપણે દૂર થઈ જાય છે.
-
સારી રીતે મિક્સ કરી લો: 2 મિનિટ પછી ઢાંકણ હટાવો અને એક ભારે તળિયાવાળા તવેથા કે રાંધણીની મદદથી ખીચુને સારી રીતે મસાલી લો, જેથી તે એકદમ લીસું અને એકરસ થઈ જાય. હવે ગેસ બંધ કરી દો.
ગરમાગરમ સર્વ કરવાની રીત
તમારું ગરમાગરમ અને સ્વાદિષ્ટ ગુજરાતી ‘ખીચુ’ બિલકુલ તૈયાર છે! તેને એક પ્લેટમાં કાઢી લો. તેના પર ઝીણી સમારેલી તાજી કોથમીર ભભરાવો અને સ્વાદ વધારવા માટે ઉપરથી થોડું કાચું સિંગતેલ અને અથાણાનો મસાલો અથવા લાલ મરચું પાવડર છાંટી દો.
સિંગતેલ અને અથાણાના મસાલા સાથે જ્યારે આ ગરમાગરમ ખીચુ મોઢામાં જાય છે, ત્યારે તેનો સ્વાદ ખરેખર અદ્ભુત લાગે છે. આ ચોમાસાની ઋતુમાં તમારા પરિવાર સાથે ગરમાગરમ ખીચુનો આનંદ માણો!