એર ઈન્ડિયા પાયલટ કેસ: ‘ઊંઘની સમસ્યાને કારણે દવા લીધી હતી’, ફુકેટ-દિલ્હી ફ્લાઇટ દુર્ઘટનામાં ગાંજાના ટેસ્ટમાં પોઝિટિવ આવેલા પાયલટનો સિક્રેટ ખુલાસો
તાજેતરમાં ફુકેટથી દિલ્હી આવી રહેલી એર ઈન્ડિયાની ફ્લાઇટ ક્રૂઝિંગ દરમિયાન અચાનક ૩૦૦ ફૂટ નીચે ખાબકી જવાની ગંભીર ઘટનામાં એક ચોંકાવનારો વળાંક આવ્યો છે. આ ફ્લાઇટના પાયલટ-ઈન-કમાન્ડ (PIC), જેમનો ફ્લાઇટ બાદ કરવામાં આવેલો ડ્રગ ટેસ્ટ ગાંજા (Cannabis) માટે પોઝિટિવ આવ્યો હતો, તેમણે તપાસકર્તાઓ સમક્ષ પોતાનો પક્ષ રજૂ કર્યો છે. પાયલટે દાવો કર્યો છે કે તેઓ વ્યક્તિગત સંજોગોને કારણે ગંભીર “ઊંઘની તકલીફ” થી પીડાઈ રહ્યા હતા અને તેમણે પોતાના ફેમિલી ડૉક્ટર દ્વારા પ્રિસ્ક્રાઇબ કરાયેલી દવા લીધી હતી.
તપાસ કમિટી સમક્ષ પાયલટનો દાવો
આ ઘટના અંગે એરક્રાફ્ટ એક્સિડેન્ટ ઈન્વેસ્ટિગેશન બ્યુરો (AAIB) ની ટીમ દ્વારા ચાલી રહેલી તપાસ દરમિયાન પાયલટે આ ખુલાસો કર્યો છે. આ બાબતથી માહિતગાર સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પાયલટે AAIB ને આપેલા નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે, “તેઓ ભૂતકાળમાં વ્યક્તિગત કારણોસર ઊંઘ ન આવવાની ગંભીર સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યા હતા, જેના માટે તેમના ફેમિલી ડોક્ટરે દવાઓ સૂચવી હતી.” પાયલટે વધુમાં એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે થાઈલેન્ડના ફુકેટ ખાતેના રોકાણ (લેઓવર) દરમિયાન પણ તેમને ઊંઘવામાં ભારે તકલીફ પડી રહી હતી.
શું હતી સમગ્ર ઘટના?
ગત ૪ ઓગસ્ટના રોજ એર ઈન્ડિયાની ફ્લાઇટ AI2379 (એરબસ A320neo) ફુકેટથી દિલ્હી આવી રહી હતી. ફ્લાઇટમાં ૧૩૭ મુસાફરો, ૬ કેબિન ક્રૂ અને ૨ પાયલટ સહિત કુલ ૧૪૫ લોકો સવાર હતા. આકાશમાં ક્રૂઝિંગ ઊંચાઈ પર ફ્લાઇટ અચાનક ૩૦૦ ફૂટ નીચે આવી ગઈ હતી. પ્રારંભિક તબક્કે એરલાઇને આ ઘટના પાછળ ખરાબ હવામાન અને ટર્બ્યુલન્સ (વિક્ષેપ) ને જવાબદાર ઠેરવ્યું હતું.
શરૂઆતમાં સરકારે જણાવ્યું હતું કે આ દુર્ઘટનામાં ૧૪ લોકો ઘાયલ થયા છે, પરંતુ મંગળવારે પ્રેસ ઈન્ફોર્મેશન બ્યુરો (PIB) દ્વારા જારી કરાયેલા સુધારેલા આંકડા મુજબ આ ઘટનામાં કુલ ૨૪ લોકો (૨૦ મુસાફરો અને ૪ કેબિન ક્રૂ સભ્યો) ઈજાગ્રસ્ત થયા હતા.
ડ્રગ ટેસ્ટમાં ખુલાસો અને મુસાફરોની સુરક્ષા પર પ્રશ્નો
નિર્ધારિત એવિએશન પ્રોટોકોલ મુજબ, ફ્લાઇટ દિલ્હીમાં ઈમરજન્સી/લેન્ડિંગ કર્યા બાદ બંને પાયલટોના સાયકોએક્ટિવ સબસ્ટન્સ (નશાકારક પદાર્થો) માટે ટેસ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા. રવિવારે સરકારી રીલિઝ અનુસાર, પાયલટ-ઈન-કમાન્ડનો પ્રારંભિક ટેસ્ટ “નોન-નેગેટિવ” (અનિર્ણાયક) આવ્યો હતો. જોકે, મંગળવારે લેબોરેટરીના કન્ફર્મેશન રિપોર્ટમાં પાયલટના સેમ્પલમાં ગાંજાની હાજરીની પુષ્ટિ થઈ હતી.
કેન્દ્ર સરકારના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ નામ ન આપવાની શરતે જણાવ્યું કે, “પુષ્ટિકરણ પરીક્ષણમાં પાયલટનો રિપોર્ટ ગાંજા માટે પોઝિટિવ આવ્યો છે. પરંતુ ગાંજાનું સેવન ફ્લાઇટના કેટલા સમય પહેલા કરવામાં આવ્યું હતું તે અંગે હજુ વધુ તપાસ ચાલી રહી છે.” વિમાન ઉડાવતી વખતે પાયલટ નશાની હાલતમાં કે પ્રિસ્ક્રિપ્શન ડ્રગ્સની અસરમાં હતો કે કેમ, તે અંગે હવાઈ મુસાફરોની સલામતી સામે મોટો પ્રશ્નાર્થ ઊભો થયો છે.
બંને પાયલટ રોસ્ટર પરથી હટાવાયા: ગંભીર તપાસ શરૂ
આ ઘટનાને નાગરિક ઉડ્ડયન મહાનિદેશાલય (DGCA) દ્વારા “ગંભીર ઘટના” (Serious Incident) તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવી છે અને સમગ્ર કેસની તપાસ AAIB ને સોંપવામાં આવી છે.
તપાસ પ્રક્રિયા: AAIB દુર્ઘટનાના ટેકનિકલ, માનવ તથ્યો અને સંજોગોની ઊંડાણપૂર્વક તપાસ કરી રહ્યું છે.
નિયમનકારી કાર્યવાહી: DGCA તપાસ રિપોર્ટ અને ડ્રગ ટેસ્ટના આધારે પાયલટ સામે કડક શિસ્તભંગના અને નિયમનકારી પગલાં લેશે.
હાલની સ્થિતિ: તપાસ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી બંને પાયલટોને ફ્લાઇટ ડ્યુટી (રોસ્ટર) પરથી હટાવી દેવામાં આવ્યા છે.
