શું તમને ખબર છે ગુજરાત પોલીસની ૧૧૨ સેવાનો આ નવો નિયમ? જાણો તમારા કામની વાત
રાજ્યની સુરક્ષા, શાંતિ અને સમૃદ્ધિ એ કોઈપણ દેશ કે રાજ્યના વિકાસના પાયાના સ્તંભો છે. ખાસ કરીને જ્યારે આપાતકાલીન કે ઇમરજન્સી પરિસ્થિતિ ઊભી થાય, ત્યારે નાગરિક સુધી પહોંચતી પોલીસ કે તબીબી મદદ કેટલી ઝડપી છે, તેના પર જનતાનો વિશ્વાસ ટકેલો હોય છે. ગુજરાત સરકારે આ ક્ષેત્રે એક નવો અધ્યાય શરૂ કર્યો છે. તાજેતરમાં ગાંધીનગર સ્થિત નવા સચિવાલય ખાતેથી નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી દ્વારા ૫૦૦ નવા અત્યાધુનિક ‘૧૧૨-જનરક્ષક’ વાહનોને લીલી ઝંડી આપીને પ્રસ્થાન કરાવવામાં આવ્યું. આ નવી પહેલથી રાજ્યમાં કટોકટીના સમયે મદદ માટે પહોંચવાનો રિસ્પોન્સ ટાઈમ વધુ ઘટી જશે, જેનાથી સામાન્ય નાગરિકોને ઝડપી અને વધુ સુદ્રઢ સુરક્ષા કવચ મળશે.
૫૦૦ નવા વાહનોનો ઉમેરો: પોલીસ કાફલાની તાકાતમાં વધારો
ગુજરાત પોલીસ હંમેશા રાજ્યના ખૂણે-ખૂણે સુરક્ષા પહોંચાડવા માટે કટિબદ્ધ રહી છે. આ નવતર પ્રયોગ અંતર્ગત ૫૦૦ નવા અત્યાધુનિક ‘૧૧૨-જનરક્ષક’ વાહનો ઉમેરાતા હવે સમગ્ર ગુજરાતમાં ૨૪ કલાક સતત કાર્યરત રહેતા કુલ ૧,૦૦૦ ‘જનરક્ષક’ વાહનો તૈનાત રહેશે. આ વાહનો રાજ્યના શહેરી વિસ્તારોથી લઈને ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારો સુધી ઇમરજન્સી રિસ્પોન્સ મોનિટરિંગ હેઠળ ચોવીસેય કલાક પેટ્રોલિંગ અને તાત્કાલિક મદદ માટે તૈયાર રહેશે.
ગાંધીનગર ખાતે આયોજિત આ કાર્યક્રમમાં રાજ્ય મંત્રી કમલેશ પટેલે જણાવ્યું હતું કે ગુજરાત દેશભરમાં તેની શાંતિ અને સલામતી માટે ઓળખાય છે. નાગરિકોને કોઈપણ મુશ્કેલીના સમયે માત્ર એક કોલ પર મદદ મળી રહે તે માટે ૧૧૨ સેવા અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ રહી છે. નવા વાહનોના આગમનથી હવે સેવા વધુ સક્ષમ, ઝડપી અને અસરકારક બનશે.
આધુનિક ટેક્નોલોજી અને કોલ સેન્ટરની ભૂમિકા
ઇમરજન્સી સેવામાં વાહનોની સંખ્યા જેટલી મહત્વની છે, એટલું જ મહત્વ કંટ્રોલ રૂમ અને ટેક્નોલોજીનું છે. ૧૧૨-જનરક્ષક પ્રોજેક્ટ અંતર્ગત ૧૫૦ બેઠકો ધરાવતું અત્યાધુનિક કંટ્રોલ રૂમ અને કોલ સેન્ટર તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત, આ સેવા સાથે CAD (Computer Aided Dispatch) સિસ્ટમ અને કોલર લોકેશન ટેક્નોલોજી જોડવામાં આવી છે.
જ્યારે કોઈ નાગરિક મુશ્કેલીના સમયે ૧૧૨ નંબર પર કોલ કરે છે, ત્યારે સિસ્ટમ તરત જ કોલરનું ચોક્કસ લોકેશન મેળવી લે છે અને નજીકમાં ઉપલબ્ધ જનરક્ષક વાહનને ડિસ્પેચ કરે છે. આ ટેક્નોલોજીના કારણે રાજ્યમાં પોલીસનો સરેરાશ રિસ્પોન્સ ટાઈમ ઘટીને ૧૦ મિનિટ ၄૯ સેકન્ડ થઈ ગયો છે.
રિસ્પોન્સ ટાઈમ ૮ મિનિટથી નીચે લાવવાનો મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યાંક
સરકાર અને પોલીસ તંત્રનું લક્ષ્ય માત્ર વર્તમાન સમયમાં સુધારો કરવાનો નથી, પરંતુ નાગરિકો સુધી શક્ય તેટલી ઝડપે પહોંચવાનું છે. નવા ૫૦૦ વાહનો અને આધુનિક ડિજિટલ મોનિટરિંગના ઉપયોગથી ભવિષ્યમાં આ રિસ્પોન્સ ટાઈમ ૮ મિનિટથી પણ નીચે લાવવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે.
જો ઇમરજન્સીમાં થોડીક મિનિટોનો પણ બચાવ થઈ શકે, તો કોઈનો કિંમતી જીવ બચાવી શકાય છે અથવા મોટી દુર્ઘટના અટકાવી શકાય છે. આ સિદ્ધાંતને આધારે સમગ્ર સિસ્ટમનું રીયલ-ટાઇમ ટ્રેકિંગ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
કેબ અને રાઇડ-શેરિંગ એપ્લિકેશન્સ સાથે ઇન્ટિગ્રેશન
આજના ડિજિટલ યુગમાં નાગરિકો માટે સુરક્ષા વધુ સરળ બને તે હેતુથી પ્રાઇવેટ ટ્રાન્સપોર્ટ એપ્સ સાથે પણ આ સિસ્ટમને જોડવામાં આવી છે. ઓલા (Ola), ઉબેર (Uber), રેપિડો (Rapido) અને ભારત ટેક્સી જેવી લોકપ્રિય રાઇડ-શેરિંગ એપ્લિકેશન્સમાં ૧૧૨ પેનિક બટન (Panic Button) ઇન્ટિગ્રેટ કરવામાં આવ્યું છે.
જો કોઈ યાત્રી પ્રવાસ દરમિયાન અસુરક્ષિત અનુભવે અથવા કટોકટીની સ્થિતિ ઊભી થાય, તો તે આ એપમાં આપેલા પેનિક બટન દ્વારા સીધો ૧૧૨ કંટ્રોલ રૂમનો સંપર્ક કરી શકે છે. આ પગલું ખાસ કરીને મહિલાઓ, વરિષ્ઠ નાગરિકો અને મોડી રાત્રે મુસાફરી કરતા લોકો માટે સુરક્ષાનું એક વધારાનું સ્તર પૂરું પાડે છે.
માત્ર ૧૧ માસમાં અભૂતપૂર્વ સફળતા
જનરક્ષક પ્રોજેક્ટના અમલીકરણના ટૂંકા સમયગાળામાં જે પરિણામો મળ્યા છે તે ખૂબ પ્રોત્સાહક છે. છેલ્લા ૧૧ માસના ગાળામાં આ સેવા અંતર્ગત:
૧૧.૦૪ લાખથી વધુ ઇમરજન્સી કોલ્સ મેળવીને સંકલિત સેવાઓ પૂરી પાડવામાં આવી છે.
૬.૭૪ લાખથી વધુ પોલીસ ઇમરજન્સી બનાવોમાં ઘટનાસ્થળે પહોંચીને તાત્કાલિક સહાય કરવામાં આવી છે.
આ આંકડા દર્શાવે છે કે રાજ્યના નાગરિકોનો ‘૧૧૨’ હેલ્પલાઇન પરનો વિશ્વાસ સતત વધી રહ્યો છે અને આ સિસ્ટમ જમીની સ્તરે પ્રભાવશાળી રીતે કાર્ય કરી રહી છે.
ઉચ્ચ પોલીસ અધિકારીઓની ઉપસ્થિતિ
આ ફ્લેગ ઓફ કાર્યક્રમ દરમિયાન રાજ્યના પોલીસ વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીઓ ખાસ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. જેમાં:
રાજ્યના પોલીસ વડા (DGP) જ્ઞાનેન્દ્રસિંહ મલિક
ગૃહ વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ અરુણકુમાર સોલંકી
સીઆઈડી ક્રાઈમ DGP ડૉ. કે.એલ.એન. રાવ
લૉ એન્ડ ઓર્ડર DGP રાજકુમાર પાંડિયન
પોલીસ ટ્રેનિંગ DGP નિરજા ગોટરૂ
અગ્ર સચિવ નિપુણા તોરવણે
પી એન્ડ એમ ADGP ખુરશીદ અહેમદ
તમામ ઉચ્ચ અધિકારીઓએ આ નવી સેવાને રાજ્યમાં શાંતિ અને કાયદા-વ્યવસ્થા વધારે મજબૂત બનાવવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ માઇલસ્ટોન ગણાવ્યો હતો.
નાગરિકકેન્દ્રિત સુરક્ષા વ્યવસ્થાની નવી શરૂઆત
૫૦૦ નવા અત્યાધુનિક જનરક્ષક વાહનોનો સમાવેશ થવાથી ગુજરાતની ૧૧૨ ઇમરજન્સી સેવા હવે વધુ ઝડપી, સંપૂર્ણપણે ટેક્નોલોજી આધારિત અને નાગરિકકેન્દ્રિત બની છે. આ માત્ર વાહનોની ખરીદી કે સંખ્યાત્મક વધારો નથી, પરંતુ રાજ્યના દરેક નાગરિકને એવો અહેસાસ કરાવવાનો પ્રયાસ છે કે મુશ્કેલીના સમયે સરકાર અને પોલીસ તેમની સાથે છે.
