પશ્ચિમ બંગાળમાં મતદાર યાદી પર ઘમાસાણ: મમતા બેનર્જીનો ચૂંટણી પંચ પર હુમલો, સુપ્રીમ કોર્ટમાં પહોંચ્યો મામલો
પશ્ચિમ બંગાળમાં આગામી વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા મતદાર યાદીના ‘વિશેષ ગહન સુધારણા’ (SIR) ને લઈને રાજ્ય સરકાર અને ભારતીય ચૂંટણી પંચ (ECI) વચ્ચેનો સંઘર્ષ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે. મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જીએ આ પ્રક્રિયાને ‘અલોકશાહી’, ‘અવ્યવસ્થિત’ અને ‘ખતરનાક’ ગણાવીને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર (CEC) જ્ઞાનેશ કુમારને પાંચમી વખત પત્ર લખ્યો છે.
મમતા બેનર્જીના ગંભીર આરોપો
મુખ્યમંત્રીએ તેમના તાજેતરના પત્રોમાં આરોપ લગાવ્યો છે કે SIR ની પ્રક્રિયાને કારણે રાજ્યમાં અત્યાર સુધીમાં 77 લોકોના મોત થયા છે અને અનેક લોકો હોસ્પિટલમાં દાખલ છે. તેમણે દાવો કર્યો કે મતદારો તેમની પાત્રતાના દસ્તાવેજો જમા કરાવી રહ્યા છે, પરંતુ તેમને યોગ્ય રસીદ આપવામાં આવતી નથી અને બાદમાં તેમના નામ યાદીમાંથી કાઢી નાખવામાં આવે છે. મમતા બેનર્જીએ એવો પણ સવાલ ઉઠાવ્યો કે જ્યારે મતદારોના નામ 2002ની યાદીમાં પહેલેથી જ નોંધાયેલા છે, તો તેમને ફરીથી સુનાવણી માટે બોલાવીને શા માટે પરેશાન કરવામાં આવી રહ્યા છે.
અભિષેક બેનર્જીએ ‘જીવિત’ મતદારોને મંચ પર ઉતાર્યા
વિવાદ ત્યારે વધુ વણસ્યો જ્યારે તૃણમૂલ કોંગ્રેસ (TMC) ના જનરલ સેક્રેટરી અભિષેક બેનર્જીએ દક્ષિણ 24 પરગણામાં એક જનસભા દરમિયાન તે ત્રણ મતદારો (માયા દાસ, મોનિરુલ મોલ્લા અને હરેકૃષ્ણ ગિરી) ને સ્ટેજ પર રજૂ કર્યા, જેમને ચૂંટણી પંચે પોતાની યાદીમાં ‘મૃત’ જાહેર કર્યા હતા. આ ઘટના બાદ પંચે કડક વલણ અપનાવીને ત્રણ બૂથ લેવલ ઓફિસર (BLO) ને કારણદર્શક નોટિસ ફટકારી છે.
વિપક્ષનો વળતો પ્રહાર: ‘મમતા હતાશામાં છે’
બીજી તરફ, વિપક્ષના નેતા શુભેન્દુ અધિકારીએ આ આરોપોને “રાજકીય પ્રેરિત” અને “હતાશાપૂર્ણ” ગણાવ્યા છે. તેમણે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને પત્ર લખીને જણાવ્યું કે સ્વતંત્ર અને નિષ્પક્ષ ચૂંટણી સુનિશ્ચિત કરવા માટે આ પ્રક્રિયા જરૂરી છે. અધિકારીએ દાવો કર્યો કે મતદાર યાદીમાં ઘૂસણખોરો અને નકલી મતદારોના નામ ભરેલા છે, જેમને દૂર કરવા અનિવાર્ય છે. તેમણે 77 મોતના આંકડાને પણ નકલી ગણાવ્યો છે.
સુપ્રીમ કોર્ટે માંગ્યો જવાબ
આ દરમિયાન, આ મામલો હવે સુપ્રીમ કોર્ટના ઉંબરે પહોંચ્યો છે. TMC સાંસદ ડેરેક ઓ’બ્રાયન અને અન્ય અરજદારો દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજીઓ પર સુનાવણી કરતી વખતે કોર્ટે ચૂંટણી પંચને નોટિસ પાઠવીને એક સપ્તાહમાં જવાબ દાખલ કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે. અરજીમાં માંગ કરવામાં આવી છે કે દાવા અને વાંધાઓ રજૂ કરવાની અંતિમ તારીખ 15 જાન્યુઆરીથી આગળ વધારવામાં આવે અને BLO ને વોટ્સએપ જેવા અનૌપચારિક માધ્યમોથી સૂચનાઓ આપવાનું બંધ કરવામાં આવે.
પંચની તપાસમાં મોટો ખુલાસો
ચૂંટણી પંચના આંતરિક મૂલ્યાંકનમાં મતદાર યાદીમાં લગભગ 95 લાખ વિસંગતતાઓ જોવા મળી છે. ચોંકાવનારી વાત એ છે કે લગભગ 23 લાખ કેસોમાં એક જ પિતાના છ કે તેથી વધુ બાળકો બતાવવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત, 4.74 લાખ કેસોમાં માતા-પિતા અને બાળક વચ્ચેની ઉંમરનો તફાવત 15 વર્ષથી ઓછો હોવાનું જણાયું છે. પંચે ડેટા સાથે છેડછાડ કરવાના આરોપમાં પાંચ કર્મચારીઓ સામે પોલીસ ફરિયાદ નોંધવા માટે પણ નિર્દેશ આપ્યા છે.
આ સમગ્ર વિવાદ પર આગામી મહત્વની સુનાવણી સુપ્રીમ કોર્ટમાં 19 જાન્યુઆરીએ થવાની છે.
આ આખી પ્રક્રિયાને એક જૂની લાઇબ્રેરીની સફાઈ તરીકે જોઈ શકાય છે. જ્યાં અધિકારીઓ ઉધઈ (નકલી નામ) ને દૂર કરવા માટે આખી અલમારી ખાલી કરી રહ્યા છે, ત્યારે કેટલાક વાચકોનું કહેવું છે કે આ સફાઈમાં તેમના અમૂલ્ય અને અસલી પુસ્તકો (અસલી મતદારો) પણ કચરામાં ફેંકવામાં આવી રહ્યા છે. વિવાદ એ વાત પર છે કે સફાઈની રીત યોગ્ય છે કે તેનાથી લાઇબ્રેરીની સંપત્તિને નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
