બજેટ 2027માં LTCG ટેક્સમાં મળી શકે છે મોટી રાહત? નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે રોકાણકારોની ચિંતા સ્વીકારી, SEBI અને FICCIએ કરી મોટી માંગ
ભારતીય શેરબજારમાં રોકાણ કરતા લોકો માટે આગામી બજેટ 2027 મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે. કેન્દ્ર સરકાર લાંબા ગાળાના મૂડીલાભ પર લાગતા ટેક્સ એટલે કે LTCG Taxમાં રાહત આપવા અંગે વિચારણા કરી શકે છે. વિદેશી રોકાણકારો ભારતીય શેરબજારમાંથી સતત નાણાં પાછાં ખેંચી રહ્યા છે ત્યારે આ મુદ્દે હવે સરકાર પર પણ દબાણ વધી રહ્યું છે. ભારતીય સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ (SEBI) અને ઉદ્યોગ સંગઠન FICCIએ પણ સરકાર સમક્ષ ટેક્સમાં ફેરફાર કરવાની ભલામણ કરી છે.
દરમિયાન, કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે રોકાણકારોની ચિંતાઓને સ્વીકારી છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સરકાર રોકાણકારો અને બજાર સાથે જોડાયેલા તમામ હિતધારકોનાં સૂચનો સાંભળશે અને ત્યારબાદ યોગ્ય નિર્ણય લેશે. જોકે, બજેટમાં LTCG ટેક્સ ઘટાડવામાં આવશે કે નાબૂદ કરવામાં આવશે તે અંગે હજુ કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી નથી.

શું છે LTCG ટેક્સ અને કેટલો લાગે છે?
LTCG એટલે લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સ. જ્યારે કોઈ રોકાણકાર શેર ખરીદ્યા બાદ એક વર્ષથી વધુ સમય સુધી પોતાની પાસે રાખે અને ત્યારબાદ નફા સાથે વેચે ત્યારે મળતા નફા પર આ ટેક્સ લાગુ પડે છે.
હાલના નિયમ પ્રમાણે લિસ્ટેડ ઇક્વિટી શેર અને ઇક્વિટી આધારિત મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં એક વર્ષથી વધુ સમયના રોકાણ પર મળતા નફામાંથી વાર્ષિક રૂ. 1.25 લાખની મુક્તિ મર્યાદા બાદના નફા પર 12.5 ટકા LTCG ટેક્સ લાગે છે. બીજી તરફ, એક વર્ષ કે તેનાથી ઓછા સમય માટે રાખેલા શેરના નફા પર 20 ટકા શોર્ટ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સ લાગે છે.
રોકાણકારોનું માનવું છે કે ટેક્સનો આ બોજ લાંબા ગાળાના રોકાણના વળતરને અસર કરે છે.
SEBIએ સરકાર સમક્ષ શું ભલામણ કરી?
SEBIએ બજેટ 2027 પહેલાં સરકારને કેટલીક મહત્વપૂર્ણ ભલામણો મોકલી છે. તેમાં વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPI) દ્વારા ભારતીય શેરોમાં કરવામાં આવતા રોકાણ પર LTCG ટેક્સ નાબૂદ કરવાની દરખાસ્ત સામેલ છે.
SEBIનું માનવું છે કે વિદેશી રોકાણકારો માટે ટેક્સનો બોજ ઓછો કરવામાં આવે તો ભારત વૈશ્વિક રોકાણકારો માટે વધુ આકર્ષક બની શકે છે.
આ ઉપરાંત, SEBIએ ઘરેલુ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણકારો માટે પણ રાહતની માંગ કરી છે. હાલમાં એક મ્યુચ્યુઅલ ફંડ સ્કીમમાંથી બીજી સ્કીમમાં નાણાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે ત્યારે તેને જૂની સ્કીમમાંથી રકમ ઉપાડીને નવી સ્કીમમાં રોકાણ કરવા સમાન ગણવામાં આવે છે. પરિણામે મૂડીલાભ પર ટેક્સ લાગી શકે છે.
SEBIની ભલામણ છે કે જો રોકાણકાર એક વર્ષથી વધુ સમય સુધી રોકાણ જાળવી રાખ્યા બાદ એક સ્કીમમાંથી બીજી સ્કીમમાં સ્વિચ કરે તો તેને LTCG ટેક્સમાંથી મુક્તિ મળવી જોઈએ.
FICCIએ પણ કરી ટેક્સ હટાવવાની માંગ
FICCIએ પણ સરકારને લિસ્ટેડ શેર પર LTCG ટેક્સ નાબૂદ કરવા અથવા તેમાં રાહત આપવા અંગે વિચારવા જણાવ્યું છે.
સંગઠનના મતે, વર્ષ 2018માં LTCG ટેક્સ ફરી લાગુ કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ શેરબજારમાં સિક્યોરિટીઝ ટ્રાન્ઝેક્શન ટેક્સ (STT) પણ યથાવત્ રાખવામાં આવ્યો હતો. તેના કારણે રોકાણકારો પર બેવડો કરબોજ ઊભો થયો છે.
FICCIએ આગામી દસ વર્ષ સુધી કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સની નીતિ સ્થિર રાખવાની પણ માંગ કરી છે, જેથી રોકાણકારોને લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે નીતિગત સ્પષ્ટતા મળી રહે.
વિદેશી રોકાણકારો ભારતીય બજારથી કેમ દૂર થઈ રહ્યા છે?
વર્ષ 2026માં વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય શેરબજારમાંથી અંદાજે 31 અબજ ડોલરનું રોકાણ પાછું ખેંચ્યું હોવાના અહેવાલ છે. ભારતીય શેરબજારનું ઊંચું મૂલ્યાંકન, કંપનીઓની કમાણીમાં અપેક્ષા કરતાં ધીમો વધારો અને વૈશ્વિક બજારોની સ્થિતિ આ પાછળનાં કારણોમાં સામેલ છે.

નાણામંત્રીએ શું સંકેત આપ્યો?
ફાઇનાન્શિયલ એક્સપ્રેસ લીડરશિપ એવોર્ડ્સ 2026 દરમિયાન નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે જણાવ્યું હતું કે સરકાર રોકાણકારોની ચિંતાઓને સમજે છે. ભારતનો વિકાસ દર 7 ટકાની આસપાસ જાળવી રાખવા માટે પૂરતી મૂડી અને ખાસ કરીને ઇક્વિટી રોકાણ જરૂરી છે.
તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે સરકાર વિદેશી રોકાણકારો અને ભારતીય રોકાણકારો વચ્ચે ભેદભાવ રાખવા માંગતી નથી. તમામ હિતધારકોનાં સૂચનો સાંભળ્યા બાદ જ યોગ્ય પગલાં લેવામાં આવશે.
હવે બજેટ 2027 પર નજર
જો સરકાર SEBI અને FICCIની ભલામણો સ્વીકારે તો વિદેશી રોકાણકારો ઉપરાંત ભારતીય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ રોકાણકારોને પણ ફાયદો થઈ શકે છે. જોકે, હાલમાં આ તમામ દરખાસ્તો વિચારણા હેઠળ છે અને કોઈ અંતિમ નિર્ણય લેવાયો નથી.
આથી આગામી બજેટમાં LTCG ટેક્સ અંગે નાણામંત્રી શું જાહેરાત કરે છે તેના પર શેરબજારના લાખો રોકાણકારોની નજર રહેશે.
