ISROની મોટી સફળતા: NVS-03 ઉપગ્રહ સફળતાપૂર્વક લોન્ચ, ભારતની સ્વદેશી નેવિગેશન સિસ્ટમ ‘NavIC’ વધુ મજબૂત બનશે
ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંસ્થા (ISRO) એ અંતરિક્ષ વિજ્ઞાનના ક્ષેત્રમાં વધુ એક ગૌરવપૂર્ણ સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે. ઈસરોએ ભારતની સ્વદેશી નેવિગેશન સિસ્ટમ ‘NavIC’ (Navigation with Indian Constellation) ને વધુ શક્તિશાળી અને સચોટ બનાવવા માટે અત્યાધુનિક નેવિગેશન સેટેલાઇટ NVS-03 નું સફળ પ્રક્ષેપણ કર્યું છે. આ મિશન દેશની ટેક્નોલોજીકલ આત્મનિર્ભરતા અને અવકાશ ક્ષેત્રે વધતી તાકાતનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે.
GSLV-F18 રોકેટ દ્વારા ભવ્ય પ્રક્ષેપણ
આ મહત્વપૂર્ણ મિશન અંતર્ગત, આંધ્રપ્રદેશના શ્રીહરિકોટા સ્થિત સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટરના બીજા લોન્ચ પેડ પરથી GSLV-F18 રોકેટ દ્વારા NVS-03 ઉપગ્રહને અવકાશમાં મોકલવામાં આવ્યો હતો. અંદાજે 2,232 કિલોગ્રામ વજન ધરાવતા આ બીજા અને ત્રીજી પેઢીના નેવિગેશન સેટેલાઇટને નિર્ધારિત સમય બાદ સફળતાપૂર્વક તેની યોગ્ય જિયોસિંક્રનસ ટ્રાન્સફર ઓર્બિટ (GTO) માં સ્થાપિત કરી દેવામાં આવ્યો છે. આ સફળતા સાથે ભારતીય પ્રાદેશિક નેવિગેશન સિસ્ટમમાં ઉપગ્રહોની લઘુત્તમ ઓપરેશનલ જરૂરિયાત પણ પુનઃસ્થાપિત થઈ ગઈ છે.
NVS-03 ની વિશેષતાઓ અને NavIC નું મહત્ત્વ
NVS-03 એ ઇસરોના આગામી જનરેશનના નેવિગેશન ઉપગ્રહોની શ્રેણીનો અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ ભાગ છે. આ નવા ઉપગ્રહમાં અદ્યતન ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં દેશમાં જ વિકસિત સ્વદેશી એટોમિક ક્લોક (પરમાણુ ઘડિયાળ) ઉપરાંત અન્ય વિશિષ્ટ ઘડિયાળો પણ સામેલ છે. આ ઉપગ્રહ L1, L5 અને S બેન્ડ પર સિગ્નલ પ્રસારિત કરશે, જેના કારણે નાગરિકો માટે લોકેશન ટ્રેકિંગ અને નેવિગેશન સેવાઓ વધુ સચોટ બનશે.
આ સિસ્ટમ માત્ર આપણા દેશની સરહદો જ નહીં, પરંતુ ભારતીય ભૌગોલિક સીમાની આસપાસ 1,500 કિલોમીટરના વિસ્તાર સુધી ચોક્કસ માહિતી પૂરી પાડશે. દરિયાઈ પરિવહન, હવાગત વ્યવસ્થાપન, વાહન ટ્રેકિંગ, આપત્તિ વ્યવસ્થાપન અને સ્માર્ટફોન યુઝર્સ માટે આ સ્વદેશી સિસ્ટમ અત્યંત ઉપયોગી સાબિત થશે. આનાથી વિદેશી ગ્લોબલ પોઝિશનિંગ સિસ્ટમ્સ (GPS) પર ભારતની નિર્ભરતા પણ નોંધપાત્ર રીતે ઘટશે.
દેશભરમાં ખુશીની લહેર, વડાપ્રધાને પાઠવ્યા અભિનંદન
આ ઐતિહાસિક સફળતા બાદ દેશભરમાંથી વૈજ્ઞાનિકોને અભિનંદન આપવામાં આવી રહ્યા છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સોશિયલ મીડિયા પર ઈસરોના વૈજ્ઞાનિકોની પ્રશંસા કરતા જણાવ્યું હતું કે, આપણા અવકાશ વૈજ્ઞાનિકોનું સમર્પણ અને ઉત્કૃષ્ટ પ્રતિભા સતત રાષ્ટ્રને ગૌરવ અપાવી રહી છે. આ મિશન ક્રિટિકલ ટેક્નોલોજીઓમાં ભારતને વધુ આત્મનિર્ભર બનાવવાની દિશામાં એક સીમાચિહ્નરૂપ પગલું છે.
