પશ્ચિમ એશિયામાં યુદ્ધની જ્વાળાઓ વધુ ભડકી: અમેરિકાએ નાગરિકોને ‘મધ્ય પૂર્વ છોડવા’ આપી ચેતવણી, ઈરાન સાથેનો સંઘર્ષ ચરમસીમાએ
અમ્માન, જેરુસલેમ અને બગદાદમાં યુએસ દૂતાવાસોની સુરક્ષા એડવાઈઝરી; ટ્રમ્પની વધુ સખત હુમલાઓની ધમકી વચ્ચે હોર્મુઝ અને બાબ-અલ મંડેબ જળમાર્ગો પર ટેન્કરો પર હુમલા.
પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય પૂર્વ) માં પરિસ્થિતિ ઝડપથી અત્યંત વિસ્ફોટક અને ચિંતાજનક બનતી જઈ રહી છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે થોડા સમય માટે શાંત પડેલો ગોળીબાર રાતોરાત ફરી શરૂ થતાં સમગ્ર પ્રદેશમાં પૂર્ણ કક્ષાના યુદ્ધનો ભય મંડરાઈ રહ્યો છે. આ ગંભીર તણાવને ધ્યાનમાં રાખીને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સરકારે મધ્ય પૂર્વના દેશોમાં વસતા તેના નાગરિકો માટે ઈમરજન્સી એડવાઈઝરી જાહેર કરીને તેમને તાત્કાલિક પ્રદેશ છોડવાની કે પ્રસ્થાન માટે તૈયાર રહેવાની સલાહ આપી છે.
૧. અમેરિકાની પોતાના નાગરિકોને તાકીદની ચેતવણી
પશ્ચિમ એશિયાના વિવિધ દેશોમાં આવેલા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના દૂતાવાસોએ તેમના નાગરિકો માટે વિશિષ્ટ સુરક્ષા ચેતવણીઓ જાહેર કરી છે. અમ્માન, જેરુસલેમ અને બગદાદમાં યુએસ મિશન્સ દ્વારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરાયેલા સંદેશામાં સ્પષ્ટપણે જણાવાયું છે:
“આ ક્ષેત્રમાં રહેતા અમેરિકનોએ તાત્કાલિક પ્રસ્થાન કરવાનું વિચારવું જોઈએ, અથવા જો તણાવ વધુ વધે તો કોઈપણ ક્ષણે દેશ છોડવા માટે તૈયાર રહેવું જોઈએ.”
યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે પોતાના નાગરિકોને સતર્ક રહેવા, સતત ફ્લાઇટની સ્થિતિ તપાસતા રહેવા અને સ્થાનિક સત્તાવાળાઓ દ્વારા આપવામાં આવતી સુરક્ષા માર્ગદર્શિકાઓનું ચુસ્તપણે પાલન કરવા વિનંતી કરી છે. હવાઈ ક્ષેત્ર (Airspace) અચાનક બંધ થવા અને ફ્લાઈટ્સ રદ થવાની શક્યતાઓને લીધે મુસાફરીમાં મોટા વિક્ષેપો માટે તૈયાર રહેવા પણ જણાવાયું છે.
૨. ટ્રમ્પની ઈરાન પર ‘વધુ સખત’ હુમલાની ધમકી
બીજી તરફ, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કેમ્પ ડેવિડ ખાતે તેમના કેબિનેટ સભ્યો સાથેની મહત્ત્વની બેઠક બાદ પત્રકારો સાથે વાત કરતા ઈરાન પર વધુ ભયાનક લશ્કરી હુમલા કરવાની ધમકી આપી છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) ને ફરીથી ખોલવા અંગેના પ્રશ્નો વચ્ચે ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું કે વોશિંગ્ટન આ ક્ષેત્રમાં તેની લશ્કરી કાર્યવાહી ચાલુ રાખશે.
“અમે ફક્ત જીતવા માંગીએ છીએ. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઈરાનને ખૂબ જ સખત ફટકો મારશે,” ટ્રમ્પે ઉમેર્યું હતું.
૩. ઈરાનનો અમેરિકા પર આકરો પ્રહાર અને સાથી દેશોને ચેતવણી
અમેરિકાના આ વલણ સામે ઈરાની સૈન્યએ પણ આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે. ઈરાનની મિલિટરી સેન્ટ્રલ કમાન્ડના વડા અલી અબ્દુલ્લાહીએ અમેરિકા પર પશ્ચિમ એશિયામાં “મુદ્દાને વધુ ભડકાવવાનો” આરોપ લગાવ્યો હતો.
ઈરાને પ્રદેશના અન્ય દેશોને વોશિંગ્ટન સાથે સહયોગ ન કરવા સ્પષ્ટ ચેતવણી આપતા જણાવ્યું છે:
“યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઝડપથી આ ક્ષેત્રને યુદ્ધ તરફ ધકેલી રહ્યું છે. ગુનાહિત અને આક્રમક અમેરિકા માટે રક્ષણાત્મક ઢાલ તરીકે સેવા આપતો કોઈપણ દેશ આ યુદ્ધની જ્વાળાઓમાં હોમાઈ જશે.”
૪. કુવૈત પર ડ્રોન હુમલા અને દરિયાઈ માર્ગો પર તણાવ
આ વિવાદ હવે આસપાસના દેશોમાં પણ વ્યાપી રહ્યો છે. કુવૈતના સંરક્ષણ મંત્રાલયના પ્રવક્તા મેજર જનરલ સઉદ અબ્દુલઅઝીઝ અલ-ઓતૈબીના જણાવ્યા અનુસાર, કુવૈતી સેનાએ દેશના ઉત્તરીય ભાગમાં સરકારી માળખા સહિત અનેક મહત્વપૂર્ણ સુવિધાઓ પર થયેલા ઈરાની ડ્રોન હુમલાઓનો સામનો કર્યો છે. જોકે, આ હુમલાઓમાં સદનસીબે કોઈ જાનહાનિ થઈ નથી.
| ક્ષેત્ર / જળમાર્ગ | ઘટના અને વર્તમાન સ્થિતિ |
| ઓમાન કિનારો (હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ) | UKMTO અનુસાર, ઓમાનના લિમા અને ખાસાબ નજીક બે તેલ ટેન્કરો પર હુમલા થયા. એક ટેન્કરના એન્જિન રૂમને નુકસાન પહોંચ્યું છે જ્યારે બીજા જહાજ નજીક ભારે વિસ્ફોટ નોંધાયો છે. |
| બાબ-અલ મંડેબ (યમન) | ઈરાન સમર્થિત હૂતી બળવાખોરોએ સાઉદી અરેબિયા માટે મહત્વપૂર્ણ એવા બાબ-અલ મંડેબ જળમાર્ગ પર નાકાબંધી જાહેર કરી છે. |
| સાઉદી જહાજોનો માર્ગ બદલાયો | હૂતી પ્રવક્તા બ્રિગેડિયર જનરલ યાહ્યા સાડીએ જણાવ્યું કે નાકાબંધીને કારણે આઠ સાઉદી જહાજોને આફ્રિકાના ‘કેપ ઓફ ગુડ હોપ’ તરફ લાંબો માર્ગ અપનાવવાની ફરજ પડી છે. |
