પશ્ચિમ એશિયા તણાવ પર ભારત સજ્જ: CCS બેઠકમાં પીએમ મોદીના કડક આદેશ
પશ્ચિમ એશિયામાં વધી રહેલા તણાવ અને અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામ ભંગ થવાના આરે પહોંચતા જ નિર્માણ થયેલી ગંભીર વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ પર ભારત સરકારે ઉચ્ચ સ્તરીય મંથન શરૂ કર્યું છે. ગુરુવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં સુરક્ષા પરની કેબિનેટ સમિતિ (CCS) ની એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બેઠક યોજાઈ હતી. ફેબ્રુઆરીમાં સંઘર્ષ શરૂ થયા પછી CCS ની આ ચોથી ખાસ બેઠક હતી. આ બેઠકમાં વડા પ્રધાને દેશમાં તેલ અને ખાતર પુરવઠો જાળવી રાખવા તેમજ પશ્ચિમ એશિયામાં રહેતા ભારતીય નાગરિકો અને નાવિકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે ‘સંપૂર્ણ સરકારી’ (Whole-of-Government) અભિગમ અપનાવવાનો સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યો છે.
ઇંધણ અને ખાતરનો પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ: દેશવાસીઓને આશ્વાસન
પશ્ચિમ એશિયામાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) બંધ થવાના કારણે તેલ, ગેસ અને ખાતરના પુરવઠા પર અસર પડી છે. પરંતુ, CCS બેઠકમાં દેશની સ્થિતિ અંગે સમીક્ષા કરતા અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારતમાં ડીઝલ, પેટ્રોલ, યુરિયા કે ખાતરોની કોઈ અછત નથી.
કેબિનેટ સચિવ ટી. વી. સોમનાથને બેઠકમાં માહિતી આપી હતી કે:
વૈવિધ્યસભર સ્ત્રોતો: સરકારે ક્રૂડ ઓઈલ અને LPG ની આયાત માટે સ્ત્રોતોનું વૈવિધ્યીકરણ કર્યું છે, જેનાથી કોઈ એક દેશ પર નિર્ભરતા ઘટી છે.
૧૦૦% ક્ષમતા પર રિફાઇનરીઓ: પૂરતા પ્રમાણમાં ક્રૂડ ઓઈલ મળવાને કારણે સેન્ટ્રલ પબ્લિક સેક્ટર એન્ટરપ્રાઇઝ (CPSE) ની રિફાઇનરીઓ ૧૦૦% થી વધુ ક્ષમતા સાથે કામ કરી રહી છે.
રવિ પાક માટે સજ્જતા: આગામી રવિ સીઝન માટે જરૂરી ખાતરોની પૂરતી ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરી લેવામાં આવી છે અને તેના વૈકલ્પિક આયાત સ્ત્રોતો પર પણ કામ ચાલુ છે.
આ સાથે જ વડાપ્રધાને ઊર્જા સ્વતંત્રતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે સૌર ઊર્જા અને અન્ય અશ્મિભૂત-રહિત (Non-fossil) નવીનીકરણીય ઊર્જા સ્ત્રોતો પર વધુ ભાર મૂકવાની સૂચના આપી છે.
સંઘર્ષગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં નાવિકો અને ડાયસ્પોરાની સુરક્ષા પર ધ્યાન
રાજ્યસભામાં સરકારે આપેલી વિગતો અનુસાર, પશ્ચિમ એશિયા સંઘર્ષમાં અત્યાર સુધીમાં ૧૦ નાવિકો સહિત ૧૬ ભારતીય નાગરિકોના મોત થયા છે અને ૭૫ થી વધુ ઘાયલ થયા છે. આ ઉપરાંત, જૂન મહિનામાં કતારની ગેસ સુવિધામાં થયેલા આકસ્મિક વિસ્ફોટમાં અન્ય ૧૨ ભારતીયોએ જીવ ગુમાવ્યો હતો. પશ્ચિમ એશિયામાં ૧ કરોડથી વધુ ભારતીયો રહે છે, જેમાંથી મોટા ભાગના સાઉદી અરેબિયા અને UAE માં છે.
આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને વડા પ્રધાન મોદીએ નિર્દેશ આપ્યા કે:
સંઘર્ષગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં સેવા આપતા ભારતીય નાવિકો અને તેમના પરિવારો માટે સમયસર માહિતી, કટોકટી સહાય અને કાઉન્સેલિંગ પૂરું પાડવા માટે એક ખાસ એકીકૃત તંત્ર ઊભું કરવામાં આવે.
પશ્ચિમ એશિયામાં રહેતા તમામ ભારતીયો અને ડાયસ્પોરાના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે સરકારે મક્કમ વલણ જાળવી રાખવું.
ગેસ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને નેશનલ ગ્રીડનો વિસ્તાર
સરકાર કટોકટીનો સામનો કરવા માટે પાઇપલાઇન અને ગેસ વિતરણ વ્યવસ્થાને ઝડપથી મજબૂત બનાવી રહી છે. ૨૦૨૬ ના પાઇપલાઇન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઓર્ડર હેઠળ નેશનલ ગેસ ગ્રીડનો વિસ્તાર, LNG આયાતમાં વધારો, સિટી ગેસ ડિસ્ટ્રિબ્યુશન અને પાઇપ્ડ નેચરલ ગેસ (PNG) ના જોડાણો વધારવાની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવામાં આવી છે.
