80મો સ્વતંત્રતા દિવસ: એકતા, આત્મનિર્ભરતા અને રાષ્ટ્રીય ગૌરવ તરફ ભારતની મજબૂત કૂચ
ભારતના ૮૦મા સ્વતંત્રતા દિવસની પૂર્વસંધ્યાએ દેશના પ્રથમ નાગરિક અને માનનીય રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ સમગ્ર રાષ્ટ્રને સંબોધિત કર્યું હતું. તેમનું આ સંબોધન માત્ર એક ઔપચારિક ભાષણ નહોતું, પરંતુ તે ભારતના ભૂતકાળના સર્મપણ, વર્તમાનના શૌર્ય અને ભવિષ્યની અસીમ શક્યતાઓનું એક સુંદર પ્રતિબિંબ હતું. પોતાના દેશજોગ સંદેશમાં તેમણે ભારતના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના અમર શહીદોને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરવાથી લઈને દેશના સરહદના રક્ષકો, ખેડૂતો, યુવાનો અને પછાત વર્ગોના ઉત્થાન સુધીના વિવિધ મહત્વપૂર્ણ પાસાઓ પર ખુલ્લા મનથી વાત કરી હતી.
રાષ્ટ્રપતિએ પોતાના વક્તવ્યની શરૂઆત દેશવાસીઓને સ્વતંત્રતા પર્વની હાર્દિક શુભકામનાઓ પાઠવીને કરી હતી. તેમણે યાદ અપાવ્યું કે થોડાક જ કલાકોમાં ભારત પોતાની આઝાદીના ૮૦મા વર્ષમાં પ્રવેશ કરવા જઈ રહ્યું છે. આ ઐતિહાસિક ક્ષણ માત્ર એક તારીખ નથી, પરંતુ સવા સો કરોડથી વધુ ભારતીયોના આકાંક્ષાઓ, શ્રમ અને એકતાની ઉજવણી કરવાનો ખાસ અવસર છે.
સરદાર પટેલનું વિઝન અને આધુનિક ભારતનું ઘડતર
રાષ્ટ્રપતિએ પોતાના સંબોધનમાં આઝાદીના પ્રારંભિક દિવસોની પડકારજનક સ્થિતિને યાદ કરી હતી. જ્યારે ભારત આઝાદ થયું, ત્યારે દેશ સમક્ષ સૌથી મોટો પડકાર દેશના એકીકરણનો હતો. દેશ સેંકડો રજવાડાઓમાં વહેંચાયેલો હતો અને તેને એક તાંતણે બાંધવો એ લગભગ અશક્ય કામ લાગતું હતું. આવી વિકટ પરિસ્થિતિમાં ‘લોખંડી પુરુષ’ સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલે અદભુત દૂરદર્શિતા અને નેતૃત્વ ક્ષમતાનો પરિચય આપ્યો હતો.
રાષ્ટ્રપતિએ સરદાર પટેલને એકતાના સાચા શિલ્પકાર ગણાવતા કહ્યું કે, તેમણે જે અખંડ ભારતનો પાયો નાખ્યો હતો, તેના પર જ આજે આપણે આધુનિક અને સમૃદ્ધ ભારતનું નિર્માણ કરી રહ્યા છીએ. એકીકરણની એ જ ભાવના આજે પણ ભારતને વિભિન્નતાઓમાં એક રાખીને વિશ્વની સૌથી મોટી લોકશાહી તરીકે સ્થાપિત કરે છે. આજે આપણો દેશ આધુનિક ભારત બનવા તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યો છે, જેમાં આપણા યુવાનો અને વિદ્યાર્થીઓ રાષ્ટ્રના ભવિષ્યના સાચા નિર્માતા તરીકે ઉભરી રહ્યા છે.
‘ઓપરેશન સિંદૂર’ અને ભારતીય સેનાની અદમ્ય વીરતા
રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુના સંબોધનમાં સૌથી વધુ ધ્યાન ખેંચનારું પાસું ભારતીય સશસ્ત્ર દળોની વીરતા અને દેશની સુરક્ષા નીતિ હતું. તેમણે ‘ઓપરેશન સિંદૂર’નો વિગતવાર ઉલ્લેખ કરતા ભારતીય સેનાના અસીમ સાહસ અને શૌર્યની મુક્ત કંઠે પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે, ઓપરેશન સિંદૂરે વિશ્વ સમક્ષ એ સાબિત કરી દીધું છે કે ભારત હવે પોતાના નાગરિકો અને સીમાઓની સુરક્ષા માટે સરહદ પાર જઈને પણ આતંકવાદી નેટવર્ક પર સચોટ અને નિર્ણાયક હુમલા કરવાની પૂર્ણ ક્ષમતા ધરાવે છે.
ભારતની વિદેશ અને સુરક્ષા નીતિમાં આવેલા ક્રાંતિકારી બદલાવનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે, આતંકવાદને આશ્રય અને પ્રોત્સાહન આપનારા દેશો સામે હવે ભારત કોઈ દયા દાખવશે નહીં. આતંકવાદના આકાઓ સામે કડક વલણ અપનાવીને ‘સિંધુ જળ સંધિ’ (Indus Waters Treaty) ને સ્થગિત કરવાનો નિર્ણય રાષ્ટ્રીય હિતમાં લેવાયેલું એક ઐતિહાસિક અને સાહસિક પગલું છે. આ નિર્ણયથી દેશની સુરક્ષા મજબૂત થશે જ, સાથે સાથે આપણા ખેડૂતોને પાણીની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરીને કૃષિ ક્ષેત્રને પણ મોટો લાભ થશે.
તેમણે આતંકવાદીઓ અને તેમના મદદગારોને સ્પષ્ટ ચેતવણી આપતા કહ્યું કે:
“આજના ભારતમાં આતંકવાદીઓ કે તેમને સંરક્ષણ આપનારાઓ ભલે ગમે ત્યાં છુપાઈ જાય, તેઓ કાયદા અને ભારતના ન્યાયથી બચી શકશે નહીં. તેમણે પોતાના કુકર્મોનું પરિણામ ભોગવવું જ પડશે.”
નક્સલવાદ મુક્ત ભારત અને બસ્તરમાં પરિવર્તનની નવી સવાર
રાષ્ટ્ર માટે અન્ય એક મોટી સફળતાનો ઉલ્લેખ કરતા રાષ્ટ્રપતિએ દેશને ‘નક્સલ-મુક્ત’ બનાવવા તરફ મેળવેલી સફળતાને ઐતિહાસિક સિદ્ધિ ગણાવી હતી. દાયકાઓ સુધી દેશના આંતરિક ભાગોને અસ્થિર કરનાર નક્સલવાદ હવે તેની અંતિમ ઘડીઓ ગણી રહ્યો છે.
ખાસ કરીને છત્તીસગઢના બસ્તર વિસ્તારનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે ખુશી વ્યક્ત કરી હતી કે, જે પ્રદેશ ક્યારેક હિંસા અને ભય માટે જાણીતો હતો, તે આજે વિકાસ, શિક્ષણ અને સાંસ્કૃતિક સહભાગિતાનું કેન્દ્ર બની રહ્યો છે. બસ્તરના સ્થાનિક લોકો અને આદિવાસી સમાજ હવે મુખ્યધારા સાથે જોડાઈને દેશના વિકાસમાં સક્રિય યોગદાન આપી રહ્યો છે. આ પરિવર્તન દર્શાવે છે કે જ્યારે સરકારની દાનત સાચી હોય અને લોકોનો વિશ્વાસ સાથે હોય, ત્યારે મોટામાં મોટા પહાડ જેવા પડકારોને પણ પાર કરી શકાય છે.
વૈશ્વિક આર્થિક અસ્થિરતા વચ્ચે ભારતની મજબૂત અર્થવ્યવસ્થા
જ્યારે સમગ્ર વિશ્વ આર્થિક મંદી, સંઘર્ષો અને અનિશ્ચિતતાઓ સામે ઝૂમી રહ્યું છે, ત્યારે ભારતની આર્થિક પ્રગતિ વિશ્વ માટે એક આશાનું કિરણ બની છે. રાષ્ટ્રપતિએ ગર્વ સાથે જણાવ્યું કે વૈશ્વિક અસ્થિરતા છતાં ભારતનો આર્થિક વિકાસ દર વૈશ્વિક સરેરાશ વિકાસ દર કરતાં બમણાથી પણ વધુ રહેવાનો અંદાજ છે. આંકડાઓ દર્શાવે છે કે ભારત આજે વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી મુખ્ય અર્થવ્યવસ્થા તરીકે પોતાની પકડ મજબૂત કરી રહ્યું છે.
આ આર્થિક મજબૂતીનું સૌથી મોટું કારણ દેશમાં થયેલી ડિજિટલ ક્રાંતિ છે. રાષ્ટ્રપતિએ રેખાંકિત કર્યું કે આજે સમગ્ર વિશ્વમાં થતા કુલ ‘રિયલ-ટાઈમ ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શન’ (Real-time Digital Transactions) માંથી અડધાથી વધુ એકલા ભારતમાં થાય છે. શાકભાજીના લારીવાળાથી લઈને મોટા શોપિંગ મોલ સુધી, ભારતના સામાન્ય નાગરિકોએ ડિજિટલ ટેક્નોલોજીને જે રીતે અપનાવી છે, તેણે વિશ્વના વિકસિત દેશોને પણ આશ્ચર્યચકિત કરી દીધા છે.
સમાવેશી વિકાસ અને ગરીબી સામેની નિર્ણાયક લડાઈ
આર્થિક વૃદ્ધિનો સાચો અર્થ ત્યારે જ સરે છે જ્યારે તેનો લાભ સમાજના છેવાડાના માનવી સુધી પહોંચે. રાષ્ટ્રપતિએ જણાવ્યું કે છેલ્લા એક દાયકામાં સરકારે અપનાવેલી ‘સમાવેશી વિકાસ’ (Inclusive Growth) ની નીતિઓના કારણે ૨૫ કરોડથી વધુ લોકો ગરીબીની રેખામાંથી બહાર આવ્યા છે. આંકડાકીય દ્રષ્ટિએ આ માત્ર એક સંખ્યા નથી, પરંતુ ૨૫ કરોડ પરિવારના જીવનમાં આવેલો ગુણાત્મક સુધારો છે.
આ ઉપરાંત, દેશના ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગ માટે ખાદ્ય સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાના ઉદ્દેશ્યથી ચલાવવામાં આવી રહેલી ‘મફત રાશન યોજના’ આજે ૮૦ કરોડથી વધુ Beneficiaries (લાભાર્થીઓ) ને અન્ન સુરક્ષા પૂરી પાડી રહી છે. આ યોજનાએ સુનિશ્ચિત કર્યું છે કે દેશનો કોઈ પણ નાગરિક ભૂખ્યો ન ઊંઘે.
સેના, સીમા રક્ષકો અને વૈશ્વિક ભારતીયોને સલામ
પોતાના પ્રેરણાદાયી સંબોધનના અંતમાં રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ દેશના સાચા નાયકો પ્રત્યે આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો. તેમણે ભારતીય ભૂમિસેના, નૌકાદળ, વાયુસેના તેમજ તમામ સશસ્ત્ર પોલીસ દળો અને પોલીસ કર્મચારીઓની અવિરત કર્તવ્યનિષ્ઠા અને ત્યાગની હૃદયપૂર્વક પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે આ જવાનોની જાગ્રત આંખોના કારણે જ દેશવાસીઓ ચેનની ઊંઘ ઊંઘી શકે છે.
તેમણે વિદેશમાં વસતા ભારતીય સમુદાય અને વિશ્વના દેશોમાં સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસના કર્મચારીઓનો પણ આભાર માન્યો હતો, જેઓ પોતાની સખત મહેનત, સદાચાર અને પ્રતિભાથી આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર ભારતનું નામ રોશન કરી રહ્યા છે.
રાષ્ટ્રપતિના આ સંબોધને દેશવાસીઓમાં એક નવો ઉત્સાહ, દેશભક્તિ અને આત્મવિશ્વાસનો સંચાર કર્યો છે, જે ભારતને ‘વિકસિત ભારત ૨૦૪૭’ ના લક્ષ્ય તરફ વધુ એક મજબૂત કદમ ઉઠાવવા માટે પ્રેરણા પૂરી પાડે છે.
